Chủ trương Đảng xác định, kinh tế tập thể vẫn luôn đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế và sau 10 năm triển khai kinh tế tập thể theo Nghị quyết Trung ương 5 (khóa IX), Lâm Đồng đã có bước tiến dài, dần tự xác định chỗ đứng của mình dù còn không ít những thách thức.

Sản xuất ở HTX Xuân Hương

Những bước hỗ trợ kinh tế tập thể

Năm 2002, khi Nghị quyết TW 5 ra đời với mục tiêu tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể, lúc đó, toàn tỉnh có 94 HTX, hầu hết là các HTX kiểu cũ được thành lập trước đổi mới, hoạt động cầm chừng hoặc đã ngừng hoạt động, xã viên cũng như cộng đồng không còn tin vào các HTX. Trước tình hình ấy, Đảng và các cấp chính quyền vào cuộc, sốc lại tinh thần cho các HTX và cả bộ máy chỉ đạo. Trước tiên, Luật HTX được phổ biến rộng rãi tới tất cả cán bộ công chức các cơ quan liên quan để nhà quản lý hiểu sự thay đổi về bản chất giữa HTX “kiểu cũ” sang HTX “kiểu mới”. Các HTX cũng được rà soát hàng loạt, những vướng mắc được hỗ trợ giải quyết, các HTX cần giải thể cũng đã hoàn thành.

Nếu đánh giá hỗ trợ quan trọng, ảnh hưởng cụ thể tới phong trào HTX trong những năm qua có thể nhắc tới việc Tỉnh ủy Lâm Đồng ra Nghị quyết số 36 - NQ/TU về hóa giá vườn cây và chuyển giao quyền sử dụng đất của các hợp tác xã nông nghiệp cho hộ xã viên quản lý, sử dụng. Nghị quyết này đã giúp hồi phục và khởi sắc hàng loạt các HTX kiểu cũ, được thành lập từ những năm 1980 giải quyết những vướng mắc từ quá khứ, hoạt động tốt và phù hợp với giai đoạn mới. Bên cạnh đó, hàng loạt hỗ trợ về pháp lý, vốn… đã giúp các HTX thành lập dễ dàng hơn, hoạt động đúng luật và phù hợp với xu hướng của nền kinh tế. Có thể nói, sau 10 năm, những thay đổi rõ rệt nhất chính là nhận thức của nhà quản lý, cộng đồng và chính những HTX về vai trò và chỗ đứng của kinh tế tập thể trong giai đoạn mới.

Sau 10 năm phát triển

Qua đánh giá, từ năm 2002 tới nay, kinh tế tập thể tại Lâm Đồng đã có một bước chuyển lớn cả về lượng và chất. Riêng các tổ hợp tác đã đạt con số 2.900 tổ với 86 ngàn hội viên, chủ yếu hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp. Các HTX cũng thay đổi cả về lượng và chất, từ 94 HTX năm 2002, đa số đã giải thể do không hoạt động, tới nay lên 120 HTX và phần lớn được thành lập mới. Các HTX mới thành lập đều xuất phát từ nhu cầu thực tế của hộ gia đình xã viên về dịch vụ phục vụ sản xuất và tiêu thụ sản phẩm nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp như sản xuất rau, quả an toàn và liên kết tiêu thụ trong các siêu thị với yêu cầu chất lượng cao. Nhiều HTX ở Lâm Đồng đã tạo thành thương hiệu: rau Anh Đào, Xuân Hương, bò sữa Phi Vàng…, giúp hàng trăm xã viên và hộ nông dân có thu nhập cao, cung ứng hàng ngàn tấn rau sạch, hàng ngàn kg sữa sạch cho thị trường tiêu dùng.

Hệ thống các Quỹ tín dụng (QTD) nhân dân cơ sở của Lâm Đồng gồm 21 QTD được xếp vào hạng khá trên toàn quốc, hoạt động rất hiệu quả với gần 67 ngàn thành viên, tổng dư nợ vay trên 1.627 tỷ đồng, góp phần giúp bà con nông dân tránh được tình trạng “tín dụng đen”, vay nặng lãi tại nông thôn. Các HTX tiểu thủ công nghiệp, giao thông vận tải, du lịch dịch vụ cũng đã góp phần giúp xã viên đoàn kết, vượt qua khó khăn.

Tuy nhiên, cũng như nhiều thành phần kinh tế khác, kinh tế tập thể Lâm Đồng gặp không ít khó khăn. Đồng chí Nguyễn Xuân Tiến - UVTW Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh cho biết, kinh tế tập thể Lâm Đồng còn gặp nhiều vướng mắc cần được hỗ trợ tháo gỡ từ mặt chính sách như chính sách hỗ trợ với các HTX về vốn, bảo hiểm... Còn đồng chí Bùi Văn Thạch - Phó chánh Văn phòng TW Đảng đánh giá: Về nhiều mặt, Lâm Đồng đã làm rất khả quan công tác phát triển kinh tế tập thể, trong đó có những mặt nổi trội như xây dựng được những HTX mang điển hình của Lâm Đồng, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Đề nghị Tỉnh ủy, chính quyền tỉnh chú trọng tới việc hỗ trợ giúp các HTX tiếp tục phát triển và hoạt động bởi kinh tế tập thể chính là chỗ dựa vững chắc cho nông dân, góp phần giúp xã hội phát triển và ổn định.

DIỆP QUỲNH