Lâm Đồng dẫn đầu cả nước về tái canh cà phê
Cập nhật lúc 08:56, Thứ Tư, 12/11/2014 (GMT+7)
Theo đánh giá của Ban chỉ đạo tái canh cà phê, Lâm Đồng là tỉnh dẫn đầu trong cả nước về Chương trình tái canh cà phê. Chương trình tái canh chính là “cơ hội vàng” để cải tạo và nâng cao chất lượng giống, tăng thêm thu nhập cho người nông dân.   
 
Từ năm 2010 đến nay, toàn tỉnh Lâm Đồng đã tiến hành trồng mới và ghép cải tạo (gọi chung là tái canh) hơn 25.800ha cà phê. Trong tổng diện tích này có gần 4.900ha do Hiệp hội Cà phê Ca cao Việt Nam hỗ trợ giống; gần 2.300ha được đầu tư từ vốn tín dụng của ngân hàng; còn lại khoảng 18.600ha do người dân tự tái canh. So với một số tỉnh có diện tích cà phê lớn ở Tây Nguyên thì Lâm Đồng là đơn vị dẫn đầu về diện tích tái canh. Diện tích tái canh cà phê ở tỉnh Đắc Lắk là 10.500ha và tỉnh Gia Lai là 2.900ha.
 
 Tham quan mô hình tái canh cà phê hiệu quả cao tại huyện Bảo Lâm
Tham quan mô hình tái canh cà phê hiệu quả cao tại huyện Bảo Lâm
 
Tại buổi làm việc với Ban chỉ đạo tái canh cà phê, ông Nguyễn Văn Sơn, Phó Giám đốc Sở NN - PTNT tỉnh Lâm Đồng, cho biết: “Sở dĩ Lâm Đồng thực hiện Chương trình tái canh cà phê đạt hiệu quả là do công tác giống được chuẩn bị tốt. Diện tích vườn cà phê đầu dòng của 43 tổ chức và cá nhân trên địa bàn tỉnh có khả năng cung ứng chồi ghép mỗi năm cho diện tích tái canh khoảng 4.000ha. Đặc biệt, người dân tại các vùng trọng điểm cà phê của tỉnh như Di Linh, Lâm Hà, Bảo Lâm rất nhiệt tình tham gia và tự đầu tư kinh phí để thực hiện tái canh. Chính người nông dân đã có nhiều sáng kiến ghép cải tạo vườn cà phê phù hợp với thực tế của địa phương nên thu được kết quả rất cao và được phát triển rộng rãi trong vùng. Tuy nhiên, khó khăn trong công tác tái canh cà phê hiện nay chính là việc kiểm soát chất lượng cây giống. Hiện chưa có những bộ giống phù hợp cho từng tiểu vùng để phục vụ tái canh. Bên cạnh đó, một số mô hình tái canh cà phê thực hiện không thành công, nhưng chưa đánh giá được nguyên nhân để phòng tránh những rủi ro sau này”.  
 
Huyện Bảo Lâm là đơn vị tái canh cà phê đạt hiệu quả cả về số lượng lẫn chất lượng so với các địa phương khác trong tỉnh. Trong tổng diện tích hơn 27.000ha cà phê toàn huyện, đến nay, diện tích đã tái canh đạt hơn 15.500ha (chiếm 57% diện tích). Rất nhiều mô hình, cách làm hay đã được người dân áp dụng rộng rãi. Ông Hồ Đình Quảng, Phó Giám đốc TTNN huyện Bảo Lâm, cho biết: “Hiện tại, huyện đang theo dõi một số mô hình tái canh hiệu quả trên địa bàn để làm quy chuẩn nhân rộng trong thời gian tới. Các mô hình tái canh được bà con thực hiện rất đa dạng như: Trồng xen cà phê ghép dưới tán cây cũ (sau 3 năm, cưa bỏ cây cũ); ghép cải tạo để theo chiều cao, không tỉa tán; ươm cây thực sinh 1 - 2 năm rồi mới trồng hoặc ghép… Các mô hình này đều đạt hiệu quả và cho năng suất 7 - 8 tấn/ha”. Ông Nguyễn Duy Khương, nông dân xã Lộc Đức (huyện Bảo Lâm), chia sẻ: “Hiện tại, gia đình tôi có 3ha cà phê ghép 6 năm tuổi đã cho năng suất bình quân khoảng 7 tấn/ha. Cách tái canh mà gia đình tôi thực hiện là trồng xen dưới tán cây cũ. Sau khoảng 3 năm thì cưa sát gốc cây cũ để cho cây mới phát triển. Sở dĩ tôi chỉ cưa sát gốc mà không nhổ bỏ là để hạn chế bệnh tuyến trùng lây sang các cây trồng mới”.   
 
Sau 3 năm huyện Bảo Lâm thực hiện tái canh cà phê, năng suất cà phê bình quân tăng từ 1,8 tấn lên 4,5 tấn/ha. Các giống cà phê được đánh giá phù hợp và hiệu quả để tái canh là TR1, TR4, TR9 của Viện KHKT Nông lâm nghiệp Tây Nguyên) và giống tại địa phương là TS1, Thiện Trường. Ông Vương Khả Kim, Chủ tịch UBND huyện Bảo Lâm, cho biết: “Mục tiêu của huyện Bảo Lâm là tiếp tục nâng cao năng suất, chất lượng cà phê chứ không phát triển thêm diện tích. Hiện, huyện vẫn đang chỉ đạo quyết liệt công tác tái canh cà phê cũng như đúc rút những kinh nghiệm để việc tái canh thực hiện ngày càng có hiệu quả hơn. Tuy nhiên, để việc tái canh cà phê thực sự đạt hiệu quả cao thì công tác về giống, về quy trình cần phải được chuẩn hóa để ban hành, áp dụng rộng rãi. Ngoài ra, hệ thống thủy lợi phục vụ tưới tiêu và khâu chế biến sau thu hoạch cũng góp phần không nhỏ trong việc nâng cao năng suất và chất lượng cà phê”.
 
Trong giai đoạn 2016 - 2020, tỉnh Lâm Đồng có khoảng 28.600ha có nhu cầu tái canh với kinh phí dự kiến khoảng 6.161 tỷ đồng. Để thực hiện được mục tiêu này, giải pháp được ngành chức năng của tỉnh đề ra là thực hiện có hiệu quả Quy hoạch vùng sản xuất cà phê của tỉnh Lâm Đồng đến năm 2020 và một số đề án như: Đề án Nâng cao chất lượng giống cây trồng, vật nuôi và Đề án Bảo quản, chế biến cà phê. Theo ông Lê Quốc Doanh, Thứ trưởng Bộ NN - PTNT, Trưởng Ban chỉ đạo tái canh cà phê: Chương trình tái canh cà phê là “cơ hội vàng” để nâng cấp hệ thống giống cho cây cà phê. Do đó, các đơn vị chuyên môn phải nghiên cứu để có những bộ giống tốt nhất chuyển giao cho các địa phương và người dân thực hiện tái canh hiệu quả. Các địa phương cần xác định lại cơ cấu giống cà phê có năng suất, chất lượng cao và tăng cường năng lực sản xuất giống để phục vụ tốt cho việc tái canh.  
 
HỮU SANG
,
.