Trồng chuối ở buôn Đạ Nha
Cập nhật lúc 08:18, Thứ Hai, 24/11/2014 (GMT+7)
Một dự án trồng chuối của linh mục giáo xứ Đạ Tẻh đang được triển khai tại buôn Đạ Nha, xã Quốc Oai - Đạ Tẻh nhằm hỗ trợ cho cộng đồng người dân tộc thiểu số nơi đây phát triển sinh kế lâu dài.
 
Chỉ vào đến đầu buôn Đạ Nha đã thấy chuối. Chuối thấp thoáng sau 2 dãy nhà dọc 2 bên con đường nhựa duy nhất trong buôn. Những vạt đất với những cây điều già cỗi thưa thớt quanh làng trước đây, nay đã thay bằng màu xanh của chuối. 
 
“Trồng được mấy tháng rồi, chuối lên tốt lắm” - Ka Bơ, bà mẹ còn trẻ nhưng đã 5 con đưa chúng tôi ra sau nhà thăm vườn chuối của chị. Đưa tay mở cổng hàng rào lưới sắt, “làm rào để ngăn trâu bò vào phá” - chị vừa đi vừa giải thích. Đây là nơi chị trồng điều trước đây, điều trồng đã lâu nên hầu hết đã già cỗi, chết cành, năng suất thấp, thu hoạch chẳng bao nhiêu, có cây chẳng buồn có trái. Chị bảo nhiều lần nhà trồng dặm thêm một số cây điều con trở lại những chỗ đất trống nhưng trâu bò lại đến phá sạch. Gọi là vườn nhưng khu đất của chị hầu như chẳng ngăn cách gì với vườn nhà bên và cả bãi đất mênh mông dọc theo triền sông này đều như thế, chẳng có rào giậu gì, cứ thông thống liền nhau như một bãi chăn thả, trâu bò thản nhiên đi lại. Khu đất này nay điều đã được thay thế bằng chuối với những hố trồng thẳng đều tăm tắp. “Đào hố bằng máy mà. Từ cây giống, làm hàng rào, cho phân bón, cha giúp hết” - Ka Bơ tươi cười.
 
K’Liễm, 45 tuổi, nhà bên cạnh Ka Bơ cũng không giấu được niềm vui: “Đây là lần đầu nhà trồng chuối”. Vạt đất sau nhà K’Liễm rộng hơn 3 sào trước đây cũng trồng điều nay đã thay bằng chuối. Bên cạnh vườn chuối này, K’Liễm bảo nhà ông còn có rẫy trồng lúa, và thỉnh thoảng “lại vào rừng thôi”.
 
Linh mục Dương Công Hồ trong vườn chuối vừa trồng
Linh mục Dương Công Hồ trong vườn chuối vừa trồng

Đạ Nha là một buôn nghèo, có trên 270 hộ dân, thuần người Mạ dân tộc thiểu số địa phương. “Cha Hồ” là tên thân mật mà người dân Đạ Nha nơi đây gọi linh mục Dương Công Hồ, quản xứ giáo xứ Đạ Tẻh. Ở cái đất Đạ Tẻh này rất nhiều người biết đến ông với những việc thiện ông làm. Ông từng đứng ra thành lập Hợp tác xã thủ công Hiệp Nhất rất nổi tiếng giúp cho nhiều người nghèo có công ăn việc làm. Ông xây trường học, 2 ngôi trường, một trường mầm non, một trường tiểu học rất lớn giúp trẻ khó khăn, học sinh dân tộc thiểu số học hầu như miễn phí. Và giờ đây là dự án trồng chuối tại buôn Đạ Nha này.
 
“Cả buôn Đạ Nha này sống gần rừng, nhờ nguồn lợi từ rừng nhưng giờ đây núi rừng đang lùi xa. Rừng núi rồi cũng đến hồi cạn kiệt” - ông tâm tư. Đã có không ít dự án, chương trình phát triển sinh kế cho cộng đồng người dân nơi đây bớt phụ thuộc vào rừng, nhưng phần lớn được một thời gian rồi đi vào ngõ cụt. Thấy đời sống người dân nghèo, vất vả mưu sinh, ông rất ưu tư nhưng giúp đỡ như thế nào để người dân nơi đây tự lực được mới là vấn đề. Và rồi sau bao ngày tìm tòi, ông đến với cây chuối.
 
Ông chọn cây chuối vì dễ trồng, mau thu hoạch, thị trường tiêu thụ khá ổn định, nguồn giống dễ cung cấp, có thể mua chuối giống La Ba Lâm Đồng và chuối dưới Đồng Nai. Ông đã nhờ người đến khảo sát, đất trong vùng tỏ ra rất thích hợp với chuối. Khi vận vận động được nguồn tài chính ông bắt tay vào cuộc.
 
Việc trồng chuối cho dân tại Đạ Nha bắt đầu từ tháng 7/ 2014. Để “thuyết phục người dân đến với cây chuối, trước đó ông đã trồng một vườn chuối ngay đầu buôn như là một điểm trình diễn để mời mọi người đến xem trực tiếp. “Mắt thấy tai nghe”, vườn chuối mẫu này hiện đang cho trái rất đẹp. Không cần nói nhiều, khi ông đến từng nhà, rất nhiều người trong buôn lập tức đăng ký tham gia chương trình. 
 
Đến nay, chương trình đã trồng được 15ha chuối cho những hộ có đất, mỗi nhà được đầu tư ít nhất 500 gốc chuối, có nhà trên cả nghìn gốc. Ông hỗ trợ hầu như toàn bộ, từ cây giống, (mỗi cây giống ông mua 3 nghìn đồng, 1ha trồng 2 nghìn cây chuối con), mua 30 tấn phân vi sinh, 3 tấn u rê, ka li cấp cho dân), mướn máy san ủi đất, máy múc lỗ trồng cây. Để ngăn trâu bò ông mua lưới sắt về rào dọc theo các khu dân cư. Ông cho đào hồ chứa đầu buôn (diện tích 1.600m2, chưa được khoảng 5 nghìn m3 nước) để tích nước tưới cho mùa khô. Tổng số tiền đầu tư đến nay đã gần 1 tỷ đồng.
 
 “Cây chuối nhanh cho trái, chừng tháng 10 sang năm sẽ có thu hoạch rộ” - ông nói. Theo ông tính, năng suất chuối từ 50-60 tấn/ha, với giá mua hiện nay khoảng 3.500 đồng/ký, mỗi hecta thu nhập chừng 175 triệu đồng, trừ hết chi phí mỗi nhà cũng có thu nhập 50-60 triệu đồng/ha. Một công ty đã liên hệ với ông để bao tiêu sản phẩm cho người dân. 
 
Và cái đích theo ông không chỉ là chuối. Chuối chỉ là mục tiêu trước mắt, để lấy ngắn nuôi dài. Ông đang ấp ủ một “tham vọng” cho một loài cây trồng giảm nghèo có giá trị thu nhập cao hơn cho người dân nơi đây. Đó là cây cam vàng không hạt Israel. “Họ trồng được trên sa mạc, đất cằn, hoang hóa, còn đất của ta cực kỳ tốt, thổ nhưỡng, khí hậu cũng phù hợp. Tôi đang nhờ người khảo sát và trong tương lai gần thôi, cây cam sẽ có mặt ở đây” - ông khẳng định.
 
Viết Trọng
,
.