Vận dụng kiến thức để xây dựng buôn làng
Cập nhật lúc 09:35, Thứ Năm, 06/11/2014 (GMT+7)
Từng bước nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn, giảm nghèo bền vững... những năm qua, Lâm Đồng đã nỗ lực trong hoạt động dạy nghề đối với đồng bào dân tộc thiểu số, góp phần xây dựng diện mạo nông thôn mới ở vùng sâu, vùng xa của địa phương. 
 
Diện mạo mới ở buôn làng
 
Dưới chân núi Lang Biang, huyện Lạc Dương ngày nay đã xuất hiện nhiều nhà kính trồng rau, hoa công nghệ cao của bà con dân tộc thiểu số. Đang thu hoạch những đóa hoa hồng, chuẩn bị hàng hóa theo đơn đặt hàng, anh Păng Ting Sin ở Bon Đơng 1, thổ lộ: “Nhờ kiến thức qua những lớp học nghề, cùng với sự học hỏi kinh nghiệm thực tế ở những làng hoa Đà Lạt, nên mình mới dám làm. Giờ thì sự thay đổi của mình không còn là sự hoài nghi của buôn làng nữa”.
 
Trên mảnh vườn trước đây trồng lúa nước của cha mẹ để lại khoảng năm sào, Păng Ting Sin đã mạnh dạn vay vốn dựng lên nhà kính trồng hoa. Tất cả quy trình sản xuất hoa hồng đều khép kín, có hệ thống tưới nước và tưới phân tự động. Giờ đây, vườn hoa hồng của Păng Ting Sin đã cho thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm. Và mô hình sản xuất này đã trở thành “điểm đến” cho các hộ đồng bào dân tộc tại địa phương học hỏi. 
 
Phó Chủ tịch UBND huyện Lạc Dương Nguyễn Quốc Kỳ cho biết: “Lạc Dương có trên 75% bà con đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Với quan điểm, dạy nghề phải sát thực tế. Khi học xong, đầu tiên bà con phải phát triển được trên chính đồng ruộng cũ của mình”. 
 
Năm 2013 và sáu tháng đầu năm 2014, huyện Lạc Dương tổ chức 26 lớp dạy nghề trồng, chăm sóc cây cà phê, rau, hoa cho gần một nghìn học viên, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số. Giám đốc Trung tâm Nông nghiệp Lạc Dương Hoàng Xuân Hải cho biết: “Dựa vào trình độ, tập quán canh tác, chúng tôi chọn cách dạy “cầm tay chỉ việc”, với 80% nội dung thực hành trực tiếp trên mô hình, dễ nhớ và dễ áp dụng”.
 
Đang điều chỉnh hệ thống tưới nước tự động trong nhà kính trồng rau công nghệ cao của gia đình, anh Cil Nôm (Bon Đơng 1, Lạc Dương) cho hay: “Nhờ có chút kiến thức cơ bản qua học nghề, mình mạnh dạn chuyển đổi từ lúa nước sang trồng rau nhà kính, dâu tây. Đó là sự quyết định sáng suốt”. Một dải nhà kính tít tắp dọc thôn Bon Đơng 1, Cil Nôm giới thiệu: Vườn của Krajan Théo với bốn sào hoa cúc, cẩm chướng; vườn K’Bét hơn hai sào bông hồng... đều được canh tác theo hướng công nghệ cao. 
 
Vườn hoa hồng của gia đình Păng Ting Sin trở thành “mô hình điểm” tại Lạc Dương
Vườn hoa hồng của gia đình Păng Ting Sin trở thành “mô hình điểm” tại Lạc Dương
 
Còn vài trăn trở
 
Theo đánh giá của Sở LĐTB-XH Lâm Đồng, công tác dạy nghề tiếp tục gắn với nhu cầu của nhà nông và các chương trình KT-XH địa phương. Sau khi tham gia các khóa học nghề, bà con đồng bào dân tộc thiểu số đã có những bước tiến rõ rệt từ kiến thức, kỹ năng nghề nghiệp, năng lực làm chủ máy móc, đến tác phong lao động. Nhờ đó, có hơn 81% học viên có việc làm sau khi tốt nghiệp, hoặc tổ chức lại sản xuất, phương cách làm ăn mới ngay trên quê hương mình.
 
Công tác đào tạo nghề cho đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Lâm Đồng đã có sự chuyển biến rõ rệt qua từng năm; đời sống bà con vùng sâu, vùng xa của tỉnh ngày càng khởi sắc, mùa “nông nhàn” đã lùi dần... Tuy nhiên, vẫn còn một số vướng mắc, như: chương trình đào tạo nghề chưa phù hợp thực tiễn tại địa phương; cơ sở vật chất, thiết bị dạy nghề chưa đáp ứng yêu cầu, một số nơi chất lượng dạy nghề còn thấp; có sự chồng chéo trong chính sách ưu đãi đối với đồng bào dân tộc, gây khó khăn trong khâu rà soát đối tượng học nghề; công tác tư vấn, hướng nghiệp học nghề chưa phù hợp với đặc thù vùng đồng bào dân tộc nên khó thu hút học viên... “Đào tạo nghề cho đồng bào dân tộc, đầu tiên phải theo truyền thống, tập quán sinh hoạt của họ, rồi từng bước nâng cao mới hy vọng mang lại hiệu quả” - Trưởng Phòng Dạy nghề, Sở LĐTB-XH Lâm Đồng Lê Quang Hân cho hay.
 
Vấn đề tiên quyết là mở rộng đối tượng học nghề, tạo điều kiện cho bà con dân tộc thiểu số được theo nghề phù hợp với trình độ văn hóa, điều kiện phát triển KT-XH ở từng địa phương. “Người dân muốn “đa canh, đa con” để giảm rủi ro. Nhưng, theo quy định họ chỉ được hỗ trợ học một nghề, nếu không sửa đổi, chỉ trong nay mai sẽ hết người học nghề” - Giám đốc Trung tâm Nông nghiệp Lạc Dương thổ lộ. Và thêm một nỗi niềm, khi các nghề truyền thống của người K’Ho, Churu như: dệt thổ cẩm, làm gốm, nhẫn bạc... cũng được các địa phương mở lớp truyền nghề, nhưng dường như không còn “hợp thời” với thế hệ trẻ, khó khăn lại đến với công tác “bảo tồn và phát huy” giá trị văn hóa truyền thống.
 
Lâm Đồng có 43 dân tộc anh em sinh sống, chiếm khoảng 23% dân số toàn tỉnh. Hy vọng, những vướng mắc từng bước được tháo gỡ, bà con dân tộc thiểu số sẽ háo hức đến với các lớp học nghề, nâng cao kiến thức, để mạnh dạn đầu tư mở rộng sản xuất, phát triển kinh tế... Và, diện mạo mới tiếp tục mở ra trên những con đường của buôn làng.
 
BẢO VĂN
,
.