Tìm "đầu ra" cho kén tằm Ðạ Tẻh
Cập nhật lúc 09:22, Thứ Năm, 01/12/2016 (GMT+7)
Thời gian qua, huyện Ðạ Tẻh đang dần khôi phục diện tích trồng dâu nuôi tằm. Nhiều tổ hợp tác trồng dâu nuôi tằm đã được thành lập, nhiều cách nuôi tằm mới đã được ứng dụng. Nhờ đó, chất lượng kén tằm của huyện Ðạ Tẻh ngày một được nâng cao. Tuy nhiên, “đầu ra” cho sản phẩm chủ yếu là bán cho tư thương nên giá cả bấp bênh và nguồn tiêu thụ không ổn định. Huyện Ðạ Tẻh đang triển khai nhiều biện pháp nhằm tìm đầu ra ổn định cho sản phẩm này.
 
Nuôi tằm dưới nền nhà tại Tổ hợp tác trồng dâu nuôi tằm 123 (xã Quảng Trị). Ảnh: Đ. Anh
Nuôi tằm dưới nền nhà tại Tổ hợp tác trồng dâu nuôi tằm 123 (xã Quảng Trị). Ảnh: Đ. Anh
Thôn Xuân Phong (xã Đạ Pal, huyện Đạ Tẻh) được xem là “cái nôi” của nghề trồng dâu nuôi tằm huyện Đạ Tẻh và đã được UBND tỉnh Lâm Đồng công nhận là làng nghề truyền thống. Trong suốt 30 năm qua, cùng với sự hình thành và phát triển huyện Đạ Tẻh thì cây dâu, con tằm cũng đã gắn bó với những người dân đi kinh tế mới nơi đây. Theo thống kê, xã Đạ Pal hiện có hơn 130 ha dâu tằm, hầu hết đã được chuyển đổi sang trồng giống mới. Tại thôn Xuân Phong, nơi có hơn 90% hộ dân trồng dâu nuôi tằm, hầu hết diện tích dâu đã được chuyển đổi sang trồng dâu lai với hệ thống phun tưới tự động. Cách nuôi tằm cũng được người dân trong thôn chuyển đổi từ nuôi trên nong sang nuôi dưới sàn nhà, bắt kén bằng né tre sang né gỗ công nghệ cao. Chính vì vậy, chất lượng và giá trị kén tằm được nâng lên rõ rệt. Ông Phạm Xuân Thịnh (thôn Xuân Phong) chia sẻ: Nhờ được hỗ trợ kinh phí từ dự án xây dựng làng nghề truyền thống, gia đình ông đã đầu tư hệ thống tưới tự động cho vườn dâu, chuyển đổi, mở rộng thêm diện tích trồng dâu lai và trang bị né gỗ. Với diện tích hơn 5 sào dâu, mỗi tháng gia đình ông có thể nuôi khoảng 2 hộp tằm với sản lượng kén thu được khoảng 180 - 200 kg. Thu nhập bình quân mỗi tháng cũng trên dưới 20 triệu đồng. “Không chỉ được hỗ trợ vốn để đầu tư sản xuất, người dân ở Làng nghề truyền thống Xuân Phong còn được hỗ trợ để tìm nguồn tiêu thụ ổn định, tránh bị ép giá như trước đây” - ông Thịnh chia sẻ. Cũng như gia đình ông Thịnh, hầu hết các hộ trồng dâu nuôi tằm ở thôn Xuân Phong đều tìm được đầu ra ổn định cho sản phẩm kén tằm nhờ chất lượng kén nuôi bằng né gỗ cao hơn hẳn cách nuôi thông thường. Do đó, giá cả cũng được nhiều cơ sở ươm tơ tại Bảo Lộc thu mua cao hơn. 
 
Cùng với việc hình thành làng nghề truyền thống, việc thành lập các tổ hợp tác cũng là một cách để người dân liên kết trong sản xuất nhằm nâng cao chất lượng và số lượng sản phẩm kén tằm. Từ đó, nguồn tiêu thụ đối với các sản phẩm này cũng được ổn định hơn. Hiện, toàn huyện Đạ Tẻh đã thành lập được 11 tổ hợp tác trồng dâu nuôi tằm. Hầu hết các tổ hợp tác này đều hướng đến mục tiêu trồng dâu nuôi tằm theo hướng công nghệ cao nhằm tạo ra sản phẩm ngày càng chất lượng. Xã Quảng Trị là một trong những xã còn nhiều khó khăn của huyện Đạ Tẻh do diện tích đất sản xuất còn hạn chế. Những năm gần đây, người dân trong xã dần khôi phục diện tích trồng dâu nuôi tằm và liên kết với nhau bằng các tổ hợp tác để thuận lợi hơn trong việc tiêu thụ kén. Ông Lê Thanh Huy, Thư ký Tổ hợp tác trồng dâu nuôi tằm 123 (xã Quảng Trị, huyện Đạ Tẻh) cho biết: Từ Tổ hợp tác xã Quảng Trị được thành lập vào năm 2014, đến đầu năm 2016, Tổ hợp tác 123 được tách ra do số lượng tổ viên đăng ký tham gia ngày càng nhiều. Việc tham gia tổ hợp tác đem lại nhiều lợi ích trước mắt lẫn lâu dài. Ngoài việc chia sẻ kinh nghiệm, kỹ thuật trồng dâu, nuôi tằm thì các tổ viên còn liên kết trong việc tiêu thụ kén nên đã hạn chế được tình trạng ép giá của thương lái. Hiện, Tổ hợp tác trồng dâu nuôi tằm 123 có 22 hộ tham gia với diện tích dâu là 18 ha. Nhờ áp dụng nhiều kỹ thuật mới trong trồng dâu, nuôi tằm nên thu nhập mỗi lứa cũng được nâng cao hơn trước, khoảng 10 triệu đồng/lứa. 
 
Nếu như năm 2010, toàn huyện Đạ Tẻh chỉ có 100 ha dâu tằm thì đến nay, diện tích này đã tăng lên khoảng 600 ha. Dự kiến, đến năm 2020, diện tích trồng dâu nuôi tằm của huyện sẽ tăng lên 1.000 ha. Ông Bùi Văn Hùng, Chủ tịch UBND huyện Đạ Tẻh, cho biết: Ngoài khôi phục diện tích dâu thì việc tìm đầu ra ổn định cho sản phẩm kén cũng được huyện đặc biệt quan tâm. Hiệu quả kinh tế từ cây dâu hiện đang ở mức cao, khoảng 180 - 200 triệu đồng/ha. Tuy nhiên, theo ghi nhận từ phía các tổ hợp tác, người trồng dâu nuôi tằm vẫn gặp khó khăn về vốn nên thường tạm ứng của tư thương để đầu tư trước trả nợ sau. Điều này dẫn đến tình trạng tư thương ép giá. Do đó, trong thời gian tới, huyện sẽ làm việc với Ngân hàng Chính sách xã hội để hỗ trợ người dân vay vốn; đồng thời, đẩy mạnh các nguồn vốn hỗ trợ nông dân để trồng dâu nuôi tằm. Đặc biệt, hiện tại, huyện đã làm việc với Nhà máy tơ lụa Đông Lâm (TP Bảo Lộc) về việc đặt điểm thu mua và liên kết tiêu thụ kén. Trong giai đoạn đầu, phía Đông Lâm đang tổ chức thu mua “thăm dò” sản lượng và chất lượng sản phẩm. Nếu các tổ hợp tác đảm bảo tốt chất lượng kén thì ký biên bản thu mua 100% sản phẩm kén”. Trong buổi làm việc với huyện Đạ Tẻh gần đây, ông Phạm S, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng cho rằng, huyện Đạ Tẻh đã thực hiện rất tốt việc chuyển đổi cây trồng, vật nuôi, đặc biệt là cây dâu. Trong 10 năm liên tục, huyện Đạ Tẻh đã chuyển đổi rất tốt và có hiệu quả diện tích dâu tằm. Do đó, trong thời gian tới, cần tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi diện tích trồng dâu, nhất là đối với các hộ nghèo. Hiện tại, 90% kén tằm phải nhập từ Trung Quốc. Dự báo trong những năm tới kén tằm sẽ thiếu nên nhu cầu sẽ ngày càng tăng cao. 
 
ÐÔNG ANH
,
.