Tìm đâu bác sĩ gây mê - hồi sức
Cập nhật lúc 08:41, Thứ Năm, 14/12/2017 (GMT+7)
Từ tháng 10/2017 đến nay, các Trung tâm Y tế (TTYT) huyện đã có thông báo và chuyển tuyến bệnh nhân cần phẫu thuật đến 2 bệnh viện đa khoa (BVĐK) tuyến tỉnh. Dẫn đến tình trạng 2 BVĐK tuyến tỉnh của Lâm Đồng hiện đang quá tải, đặc biệt tại khoa Ngoại, khoa Sản.
 
Các bác sĩ đang thực hiện phẫu thuật nội soi cho bệnh nhân bị đứt hoàn toàn dây chằng chéo trước khớp gối phải tại BV Hoàn Mỹ Đà Lạt. Ảnh: A.Nhiên
Các bác sĩ đang thực hiện phẫu thuật nội soi cho bệnh nhân bị đứt hoàn toàn dây chằng chéo trước khớp gối phải tại BV Hoàn Mỹ Đà Lạt. Ảnh: A.Nhiên
Mỗi ca phẫu thuật 1 bác sĩ gây mê - hồi sức…
 
Bà Bùi Thị Nga Giang - Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội (BHXH) Lâm Đồng cho biết: Từ tháng 7/2017, đoàn Thanh tra của BHXH VN có làm việc tại Lâm Đồng, kiểm tra một số cơ sở khám chữa bệnh (KCB), BVĐK tỉnh Lâm Đồng, Bệnh viện Hoàn Mỹ Đà Lạt và Trung tâm Y tế (TTYT) Đức Trọng về công tác KCB BHYT. Qua 2 tuần thanh tra, có kết luận 13 nội dung, trong đó có nội dung gây bức xúc cho cơ sở KCB, đó là về quy định khi thực hiện phẫu thuật phải có bác sĩ gây mê - hồi sức (BS GMHS). Riêng TTYT Đức Trọng, đoàn Thanh tra đã xuất toán chi phí phẫu thuật của năm 2016 và 6 tháng đầu năm 2017 là 2,3 tỷ đồng do các ca phẫu thuật không có BS GMHS. 
 
Bà Giang giải thích, BHXH VN hay BHXH Lâm Đồng đều thực hiện các quy định của nhà nước, đó là nhân lực cho mỗi ca phẫu thuật tối thiểu gồm 1 BS GMHS, 1 điều dưỡng viên GMHS, 1 điều dưỡng viên làm nhiệm vụ dụng cụ, 1 điều dưỡng viên làm nhiệm vụ vòng ngoài và 1 hộ lý. Như vậy, có quy định ê kíp phẫu thuật GMHS như thế, thì sau khi kiểm tra TTYT Đức Trọng có tình trạng phẫu thuật không có BS GMHS mà chỉ có kỹ thuật viên GMHS thực hiện  nên  không đủ điều kiện quy định. Bình thường thì không vấn đề gì nhưng nếu xảy ra tai biến gây chết người ở ca phẫu thuật đó thì như vậy cơ sở KCB hoàn toàn chịu trách nhiệm về việc không đủ tiêu chuẩn nhân lực mà vẫn thực hiện. 
 
Bà Giang cho hay, sau khi có kết luận của Thanh tra BHXH VN, Cơ quan BHXH Lâm Đồng đã có văn bản gởi cho các cơ sở KCB trong tỉnh nếu cơ sở nào không có BS GMHS thì tạm ngưng phẫu thuật và những bệnh nhân cần phẫu thuật phải chuyển lên các cơ sở có đủ điều kiện, tức là các BVĐK tuyến tỉnh. BHXH Lâm Đồng đã thống nhất, trong năm 2017, tạm dừng, chưa chấp nhận thanh toán các chi phí phẫu thuật tại các cơ sở KCB không có BS GMHS. Hiện nay, các cơ sở KCB có phản ánh khi chuyển bệnh nhân phẫu thuật lên tuyến trên thì chi phí lên tuyến trên cao hơn, dẫn đến tình trạng càng ngày càng bội chi quỹ BHYT, không thuận lợi cho người bệnh có thẻ BHYT, nhưng vì đây là văn bản của Bộ Y tế quy định phải thực hiện đúng theo quy định. 
 
Toàn tỉnh chỉ có 4 cơ sở y tế có BS GMHS
 
BVĐK Lâm Đồng ghi nhận số ca phẫu thuật tăng vọt trong vòng 4 tháng nay. Thống kê liên tiếp từ tháng 8 đến tháng 11/2017, mỗi tháng trung bình thực hiện hơn 1.000 ca phẫu thuật các loại; trong khi từ tháng 1 đến tháng 7/2017, trung bình mỗi tháng phẫu thuật 750 ca.  Đặc biệt, gia tăng số ca phẫu thuật loại 3 khoảng 200 ca/tháng, lẽ ra các ca phẫu thuật loại 3 được thực hiện tại các TTYT tuyến huyện. Tính từ đầu năm đến tháng 11/2017, BVĐK tỉnh đã thực hiện 10.091 ca phẫu thuật các loại, trong đó phẫu thuật loại đặc biệt 246 ca và loại 3 là 1.677 ca. Hiện BVĐK tỉnh chỉ có 2 BS GMHS để đáp ứng công việc phẫu thuật ngày càng quá tải.
 
Theo Sở Y tế, việc BHXH từ chối thanh toán chi phí phẫu thuật tại cơ sở không có BS GMHS với lý do là nhân lực GMHS không đáp ứng tiêu chuẩn quy định tại Điều 6 Thông tư 13/2012/TT-BYT của Bộ Y tế về “Hướng dẫn công tác GMHS” trong giai đoạn hiện nay là không phù hợp với thực tế nhân lực tại Lâm Đồng (một trong 5 tỉnh Tây Nguyên), làm tác động tiêu cực, ảnh hưởng đến quyền lợi của người tham gia BHYT và ảnh hưởng đến công tác chăm sóc sức khỏe cho nhân dân trong toàn tỉnh.
 
Thực tế, Lâm Đồng là một tỉnh miền núi, khu vực Tây Nguyên, địa bàn rộng, điều kiện kinh tế, giao thông khó khăn, đặc biệt tại các vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS. Các kỹ thuật phẫu thuật ngoại khoa tại hầu hết các TTYT tuyến huyện có bệnh viện đã được triển khai từ nhiều năm, cứu sống được nhiều ca bệnh cấp cứu hiểm nghèo; giảm tỷ lệ chuyển tuyến, thuận lợi cho người dân; giảm quá tải cho các BVĐK tuyến tỉnh để tập trung phát triển các kỹ thuật chuyên sâu. Quá trình triển khai thực hiện các kỹ thuật tại các đơn vị đảm bảo an toàn, không để xảy ra tai biến do kỹ thuật GMHS. 
 
Thực hiện Thông tư số 13/2012/TT-BYT ngày 20/8/2012 của Bộ Y tế hướng dẫn công tác GMHS, các cơ sở KCB cũng đã quan tâm đào tạo phát triển nguồn nhân lực GMHS. Đến nay, BVĐK tỉnh, Bệnh viện II Lâm Đồng và 2 TTYT tuyến huyện đã có BSCKI chuyên ngành GMHS. Các TTYT có thực hiện phẫu thuật khác đã có bác sĩ chuyên khoa sơ bộ GMHS, cử nhân, điều dưỡng, kỹ thuật viên hoặc Y sĩ chuyên ngành GMHS và thực hiện công tác GMHS theo quy định tại Khoản 2 Điều 12 và khoản 3 Điều 18 Thông tư số 13/2012/TT-BYT. Cụ thể: Điểm a Khoản 2 Điều 12 Thông tư 13/2012/TT-BYT: “Điều dưỡng viên tại bộ phận phẫu thuật được thực hiện một số nhiệm vụ của BS GMHS nhưng phải đáp ứng đủ các điều kiện, phù hợp với khả năng chuyên môn, được sự chấp nhận và chịu trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở KCB trên cơ sở đề nghị của trưởng khoa. Điều dưỡng viên GMHS chỉ thực hiện một số nhiệm vụ của BS GMHS khi ở khoa chưa có BS GMHS”. Đồng thời, tại Khoản 3 Điều 18 Thông tư 13/2012/TT-BYT quy định: “Giám đốc cơ sở KCB được phép thực hiện phẫu thuật, thủ thuật có GMHS phải có kế hoạch tuyển dụng, bố trí nhân lực, đầu tư, nâng cấp cơ sở hạ tầng và trang thiết bị y tế để đáp ứng các điều kiện quy định tại Thông tư này trước ngày 1/1/2018”. 
 
Do đặc thù chuyên khoa hiếm, chỉ tiêu đào tạo chuyên ngành này tại các trường đại học y khoa ít; mặt khác, Lâm Đồng thiếu bác sĩ, không thu hút được bác sĩ về công tác; còn thiếu nhiều chuyên khoa, đặc biệt tại tuyến huyện, trong đó có chuyên khoa GMHS (đây cũng là tình trạng chung của các tỉnh trong khu vực Tây Nguyên cũng như tại nhiều tỉnh trong cả nước). Ghi nhận nhiều năm qua, chương trình đào tạo tăng cường nguồn nhân lực bác sĩ cho Lâm Đồng từ 2 hệ đào tạo: bác sĩ theo địa chỉ sử dụng và bác sĩ cử tuyển đã có trên một trăm bác sĩ về Lâm Đồng công tác nhưng hầu hết đều là bác sĩ đa khoa, không có BS GMHS. 
 
Cũng theo Sở Y tế, nếu thực hiện theo nội dung Công văn số 1357/BHXH-GĐBHYT ngày 11/9/2017 của BHXH Lâm Đồng, Cơ quan BHXH kiểm tra, giám định lại, thu hồi về quỹ BHYT chi phí phẫu thuật không có BS GMHS sẽ rất khó khăn cho người dân khi đi KCB BHYT. Các TTYT huyện sẽ không tiếp tục thực hiện phẫu thuật cho bệnh nhân mà giới thiệu chuyển tuyến, không giải quyết được kịp thời các trường hợp cần phẫu thuật cấp cứu những người dân ở vùng sâu, vùng xa; bệnh nhân phản ứng gay gắt do phải chuyển tuyến tăng các chi phí, ảnh hưởng đến an sinh xã hội; các cơ sở KCB tuyến tỉnh quá tải trầm trọng không đảm bảo phục vụ, gây bức xúc cho bệnh nhân; không phát triển được các kỹ thuật chuyên sâu; chi phí tại tuyến tỉnh cao hơn sẽ càng gây bội chi quỹ BHYT. 
 
Thực tế, từ tháng 10/2017, các TTYT huyện đã có thông báo và chuyển tuyến bệnh nhân cần phẫu thuật đến 2 BVĐK tuyến tỉnh; do đó, các BVĐK tuyến tỉnh hiện đang quá tải, đặc biệt tại khoa Ngoại, khoa Sản. Mặc dù, các BVĐK tuyến tỉnh có phương án bố trí thêm giường bệnh để hạn chế tình trạng nằm ghép nhưng điều kiện nhân lực, cơ sở vật chất của 2 bệnh viện tuyến tỉnh không thể đáp ứng phục vụ tốt, người dân phàn nàn trong khi các bác sĩ chuyên khoa ngoại, sản tại tuyến huyện không phát huy được tay nghề. 
 
Trước tình trạng này, Sở Y tế đã mời cơ quan BHXH họp và có 2 văn bản kiến nghị lên Bộ Y tế, BHXH VN để có ý kiến chỉ đạo, tháo gỡ vướng mắc trong công tác thực hiện các ca phẫu thuật tại địa phương nếu không có BS GMHS. Đến nay, Bộ Y tế và BHXH VN chưa có trả lời.
 
AN NHIÊN
,
.