KỶ NIỆM 63 NĂM NGÀY THẦY THUỐC VIỆT NAM 27/2
Người Thầy thuốc Nhân dân với Danh lục Tài nguyên dược liệu Lâm Ðồng
Cập nhật lúc 08:50, Thứ Ba, 27/02/2018 (GMT+7)
Năm nay, bước vào tuổi 78, Dược sĩ chuyên khoa 2 (DSCKII) - Thầy thuốc Nhân dân Nguyễn Thọ Biên - Chủ tịch Hội Dược liệu tỉnh Lâm Ðồng vẫn tiếp tục công tác nghiên cứu dược liệu địa phương. Ðánh dấu bước ngoặt mới của một đời gắn bó với cây thuốc, ông đã xuất bản cuốn sách về Danh lục Tài nguyên dược liệu tỉnh Lâm Ðồng năm 2017 - Ðây là Danh lục tài nguyên dược liệu của một tỉnh được xây dựng đầu tiên trong cả nước. 
 
DSCKII Nguyễn Thọ Biên bên cuốn sách Danh lục Tài nguyên dược liệu tỉnh Lâm Đồng năm 2017
DSCKII Nguyễn Thọ Biên bên cuốn sách Danh lục Tài nguyên dược liệu tỉnh Lâm Đồng năm 2017

Lao động cần mẫn, nghiêm túc, miệt mài, chỉ có sự đam mê mới có thể khiến cho một người cao tuổi như DS Biên vẫn hàng ngày trăn trở cùng nguồn tài nguyên dược liệu Lâm Đồng. Nếu tính theo thời gian thì ông đã nghỉ hưu, từ giã vai trò Phó Giám đốc Sở Y tế Lâm Đồng cách đây đã 18 năm, nhưng công việc nghiên cứu dược liệu với ông vẫn không ngừng nghỉ. Từ năm 2010-2012, DS Biên đã trực tiếp thực hiện một công trình nghiên cứu khoa học cấp tỉnh, không sử dụng ngân sách nhà nước, đề tài “Điều tra, sưu tầm tổng hợp nguồn thực vật, động vật, khoáng vật làm thuốc tại tỉnh Lâm Đồng để xây dựng Danh lục Tài nguyên dược liệu tỉnh Lâm Đồng”. Công trình này đã được Hội đồng Khoa học tỉnh Lâm Đồng đánh giá đạt yêu cầu và được UBND tỉnh công nhận, chuyển giao kết quả nghiên cứu khoa học công nghệ. Đây là Danh lục Tài nguyên dược liệu của một tỉnh được xây dựng đầu tiên trong cả nước. Cuối năm 2017, Danh lục Tài nguyên dược liệu tỉnh Lâm Đồng năm 2017 đã được in thành sách, dày gần 400 trang, do Nhà Xuất bản Y học Hà Nội xuất bản, phát hành trên toàn quốc. Tương tự như công trình nghiên cứu trước đây, ông cũng tự bỏ tiền túi ra để in cuốn sách này nhằm đóng góp cho đời, cho ngành dược liệu địa phương và kỷ niệm 125 năm Đà Lạt hình thành và phát triển. 
 
Viết lời giới thiệu cuốn sách này, TS Phạm S - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng đã khái quát về sự nghiệp của tác giả gắn với bề dày, tầm vóc nghiên cứu của ông như sau: “DSCKII Nguyễn Thọ Biên, Chủ tịch Hội Dược liệu tỉnh Lâm Đồng, nguyên Phó Giám đốc Sở Y tế Lâm Đồng, từ năm 1977 đến nay đã tham gia nhiều đợt điều tra dược liệu, có nhiều đề tài nghiên cứu khoa học về dược liệu, trong đó có đề tài “Sưu tầm tổng hợp cây thuốc, động vật làm thuốc” năm 1994 và đề tài “Điều tra, sưu tầm, tổng hợp nguồn thực vật, động vật, khoáng vật làm thuốc tại tỉnh Lâm Đồng để xây dựng Danh lục Tài nguyên dược liệu tỉnh Lâm Đồng” năm 2012. Tập sách “Cây thuốc Lâm Đồng” xuất bản năm 1996 và tập sách “Cây hoa Đà Lạt làm thuốc” xuất bản năm 2013 do DSCKII Nguyễn Thọ Biên chủ biên đã được nhiều bạn đọc đón nhận, riêng quyển “Cây thuốc Lâm Đồng” đã được Giải thưởng Khoa học và Công nghệ tỉnh Lâm Đồng lần thứ nhất năm 2015. 
 
Trên cơ sở đúc kết những kết quả điều tra, nghiên cứu và tiến hành các đợt khảo sát thực tế rất công phu, đến nay DSCKII Nguyễn Thọ Biên đã biên soạn bổ sung xây dựng Danh lục Tài nguyên dược liệu Lâm Đồng năm 2017, trong đó cây thuốc có 2.291 loài thuộc 283 họ thực vật, nhiều hơn Danh lục Tài nguyên dược liệu Lâm Đồng năm 2012 là 627 loài và 46 họ thực vật. Đây là một tập sách có giá trị khoa học và thực tiễn để chúng ta tìm hiểu về tài nguyên dược liệu ở trong thiên nhiên nhằm phục vụ cho đời sống con người, nhất là nhu cầu sử dụng thuốc trên thế giới hiện nay có xu hướng dùng nguồn cây, cỏ để phòng và chữa bệnh”. 
 
Trong Danh lục Tài nguyên dược liệu Lâm Đồng năm 2017, thực vật làm thuốc có 2.291 loài thuộc 283 họ; động vật làm thuốc có 165 loài thuộc 101 họ; khoáng vật làm thuốc có 21 loại. Mỗi cây, con làm thuốc được giới thiệu tên Việt Nam, tên họ khoa học, bộ phận dùng, công dụng và nơi có trong tỉnh. Để dễ tra cứu, trong Danh lục có các bảng ghi thực vật, động vật, khoáng vật làm thuốc theo vần A, B, C và các loại xếp theo họ thực vật, kèm theo có các danh mục thống kê một số chủ đề riêng của các loài thực vật, động vật làm thuốc tại Lâm Đồng và một số hình ảnh cây thuốc được in màu rất sinh động, dễ nhận biết…
 
Tác giả phân chia thực vật làm thuốc theo các nhóm: Những cây thuốc đặc trưng tại Lâm Đồng có 16 loài: Actisô, Bồ công anh Trung Quốc, Canh ki na đỏ, Canh ki na thon, Đảng sâm, Lười ươi, Lan gấm, Linh chi, Thạch tùng răng, Thông đỏ, Thông hai lá, Thông ba lá, Thiên môn ráng, Thiên niên kiện lá lớn, Nữ lang, Viễn chí lá nhỏ; những cây thuốc có trữ lượng lớn gồm 20 loài; những cây thuốc di thực đã được trồng tại Lâm Đồng gồm 23 loài; những cây thuốc có tinh dầu gồm 23 loài; những cây thuốc có tên trong Sách đỏ Việt Nam gồm 51 loài; những cây thuốc cần bảo tồn, tái sinh gồm 80 loài. 
 
Phân loại cây thuốc theo công dụng chữa bệnh gồm: Những cây thuốc chữa bệnh nhiễm khuẩn đã được ứng dụng lâm sàng có 52 loài; những cây thuốc chống ung thư đang nghiên cứu có 46 loài; những cây thuốc ngăn chặn HIV/AIDS đang nghiên cứu có 13 loài.
 
Động vật làm thuốc có 165 loài thuộc 101 họ, trong đó: thú 45 loài, chim 36 loài, bò sát 20 loài, cá 17 loài, ếch nhái 4 loài, các loài khác 43 loài được phân loại theo công dụng chữa bệnh như: bồi dưỡng, chữa đau nhức, ho sốt, chóng mặt, chống tụ máu, hen suyễn, tiểu tiện khó, ăn không tiêu... Những động vật làm thuốc có tên trong Sách đỏ Việt Nam 43 loài.
 
Khoáng vật làm thuốc có 21 loại được phân loại theo công dụng chữa bệnh: sát trùng, vết thương ngoài da, diệt khuẩn, chữa ung nhọt, sốt, đau dạ dày, thần kinh, loãng xương...
 
Theo DSCKII Nguyễn Thọ Biên, Danh lục Tài nguyên dược liệu Lâm Đồng 2017 cho thấy nguồn dược liệu của tỉnh Lâm Đồng rất phong phú so với các tỉnh khác trong nước. Cuốn sách này là tài liệu tham khảo nhằm phục vụ cho công tác nghiên cứu phát triển dược liệu, là tài liệu bổ ích cho nhiều người yêu thiên nhiên, tìm hiểu khám phá khoa học, cần tìm hiểu về cây thuốc tại địa phương Lâm Đồng.
 
Tin vui mới nhất được DSCKII Nguyễn Thọ Biên chia sẻ bên cạnh tập sách này là ông vừa vinh dự được Chủ tịch Nước ký quyết định tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba do đã có thành tích xuất sắc trong công tác từ năm 2012-2016, góp phần vào sự nghiệp xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc. Nghĩa là giai đoạn ông đã nghỉ hưu, tự bỏ tiền túi ra nghiên cứu, in sách, vẫn tiếp tục đóng góp cho đời với tinh thần lao động nghiêm túc, say mê vì cây thuốc của ông đã được Nhà nước ghi nhận xứng đáng với phần thưởng cao quý. 
 
AN NHIÊN
,
.