Mỹ triển khai UAV cảm tử LUCAS ở Trung Đông, đối phó Iran
CENTCOM lập TFSS thuộc SOCCENT, trang bị UAV cảm tử LUCAS giá khoảng 35.000 USD/chiếc; tầm 714 km (theo FLM 136), bay tối đa 6 giờ, tấn công bầy đàn tại Trung Đông.
Hoa Kỳ triển khai UAV cảm tử LUCAS (Low-Cost Uncrewed Combat Attack System) tại Trung Đông, đồng thời thành lập đơn vị Task Force Scorpion Strike (TFSS) trực thuộc SOCCENT. Hệ thống được phát triển trên cơ sở đảo ngược thiết kế từ Shahed-136 của Iran, nhằm tăng khả năng răn đe và đối phó Iran cùng các lực lượng ủy nhiệm trong khu vực. Theo CENTCOM, các khí tài đã sẵn sàng triển khai, đã thử nghiệm bắn mục tiêu giả định nhưng chưa tham chiến thực tế.
Tổng quan triển khai
TFSS là kết quả của sáng kiến “Unleashing U.S. Military Drone Dominance” do Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth khởi xướng đầu năm 2025. Đơn vị được hỗ trợ bởi Lực lượng Đặc nhiệm Triển khai Nhanh (REJTF) thành lập tháng 9 để tăng tốc đưa công nghệ mới vào thực chiến. Một quan chức Mỹ cho biết: “Chúng tôi không chỉ sản xuất hàng loạt mà còn đã bố trí chúng ngay tại Trung Đông.” Hiện TFSS có khoảng 20 binh sĩ phụ trách vận hành và triển khai.
Phân tích kỹ thuật
LUCAS sử dụng cấu hình cánh tam giác, dài khoảng 3 mét, sải cánh 2,4 mét. Giá mỗi chiếc khoảng 35.000 USD. Hệ thống có khả năng hoạt động tự động, phối hợp theo đội hình bầy đàn, phù hợp chiến thuật tấn công mạng lưới. Phương thức phóng linh hoạt: bệ phóng mặt đất, xe cơ động, tàu chiến hoặc hỗ trợ bằng tên lửa đẩy.
Thông số vận hành theo công bố liên quan: tốc độ hành trình khoảng 137 km/h, tối đa 194 km/h; tải trọng vũ khí khoảng 18 kg; thời gian bay tối đa 6 giờ; tầm hoạt động 714 km (theo mẫu FLM 136 liên quan).
Bảng so sánh thông số
| Tiêu chí | LUCAS | Shahed-136 |
|---|---|---|
| Kiểu dáng | Cánh tam giác | Cánh tam giác |
| Kích thước | Dài ~3 m; sải cánh 2,4 m | Không nêu |
| Giá thành | ~35.000 USD/chiếc | Không nêu |
| Tốc độ tối đa | ~194 km/h | ~185 km/h |
| Tốc độ hành trình | ~137 km/h | Không nêu |
| Tầm hoạt động | ~714 km (theo FLM 136) | ~2.000 km |
| Thời gian bay | Tối đa 6 giờ | Không nêu |
| Tải trọng/đầu đạn | ~18 kg | ~40 kg |
| Động cơ | Không nêu | Xăng, 50 mã lực |
| Phương thức phóng | Mặt đất/xe/tàu; hỗ trợ tên lửa | Không nêu |
Chiến thuật và triển khai
LUCAS được thiết kế để phối hợp bầy đàn, tạo áp lực bão hòa phòng không và phục vụ tấn công mạng lưới. Theo CENTCOM, các cuộc bắn thử vào mục tiêu giả định đã diễn ra trong khu vực. Khả năng sử dụng để đối phó lực lượng Houthi tại Yemen được nhấn mạnh, dù hiện vẫn có lệnh ngừng bắn chính thức với nhóm này.
So sánh với hệ thống tương đương
So với Shahed-136, LUCAS có tầm hoạt động ngắn hơn và tải trọng nhỏ hơn nhưng giữ ưu thế chi phí thấp và linh hoạt trong phóng triển khai. Iran và Nga đã nhiều lần sử dụng các biến thể Shahed trong xung đột, đặc biệt tại Israel và Ukraine; Nga gọi biến thể nội địa là Geran và phát triển thêm phiên bản phản lực như Shahed-238.
Ý nghĩa và xu hướng
Việc đưa TFSS cùng LUCAS vào hoạt động được xem là bước đi nhằm “lật ngược thế cờ” trước ưu thế số lượng UAV cảm tử mà Iran từng khai thác. Nền tảng LUCAS có thể mở rộng với công nghệ định vị, dẫn đường, trí tuệ nhân tạo, tăng khả năng chống tác chiến điện tử và tấn công mục tiêu di động. Quy mô triển khai lớn với khí tài giá rẻ có thể khiến phòng không đối phương quá tải.
Bên cạnh SpektreWorks, Mỹ còn có Griffon Aerospace với MQM-172 Arrowhead mang thiết kế tương tự Shahed. Trên thế giới, Trung Quốc đang thử nghiệm LOONG M9 với tải trọng 50 kg, tầm bay 1.620 km, thời gian hoạt động 8–9 giờ. Nga được cho là hỗ trợ Triều Tiên sản xuất Shahed-136 nội địa. Theo Warzone.