Vai trò của trí tuệ nhân tạo trong chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel nhằm vào Iran
Công nghệ AI và tác chiến mạng đã vô hiệu hóa hoàn toàn hệ thống liên lạc, đánh dấu sự khởi đầu của kỷ nguyên chiến tranh kỹ thuật số thế hệ mới tại Iran.
Chiến dịch quân sự phối hợp giữa Mỹ và Israel nhằm vào Iran đã được giới chuyên gia đánh giá là một trường hợp chưa từng có tiền lệ, phản ánh sự trỗi dậy mạnh mẽ của vũ khí kỹ thuật số. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ công nghệ cao đã trực tiếp làm thay đổi phương thức tác chiến, cho phép các bên can thiệp sâu vào hệ thống phòng thủ và liên lạc của đối phương.
Vô hiệu hóa hệ thống liên lạc và cảm biến
Theo báo cáo từ hãng tin Anadolu, các cuộc tấn công kỹ thuật số đã mở đường cho các hoạt động không kích nhắm vào các mục tiêu cấp cao, bao gồm lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. Tướng Dan Kane, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Mỹ, cho biết Bộ tư lệnh Tác chiến mạng (CYBERCOM) đã phối hợp chặt chẽ với Bộ chỉ huy Không gian (SPACECOM) để thực hiện các chiến dịch trong không gian mạng.
Hoạt động này đã làm vô hiệu hóa hoàn toàn mạng lưới thông tin liên lạc và hệ thống cảm biến của Iran. Điều này tước đi khả năng quan sát, phát hiện và phản ứng của lực lượng an ninh quốc gia này trước các mối đe dọa từ bên ngoài. Sự phối hợp giữa hai bộ chỉ huy cho thấy tầm quan trọng của việc làm chủ không gian mạng trong các chiến dịch hiện đại.
Kỹ thuật thu thập và phân tích dữ liệu thực địa
Bên cạnh các hoạt động từ xa, tác chiến mạng trên thực địa cũng đóng vai trò quyết định. Theo Financial Times, Israel đã thực hiện tấn công vào hệ thống camera giám sát giao thông tại Tehran, mã hóa hình ảnh và truyền dữ liệu trực tiếp về các máy chủ tại Tel Aviv. Trước cuộc không kích ngày 28-2, lực lượng tình báo Israel đã theo dõi chi tiết lịch trình di chuyển của các đội ngũ an ninh tại phố Pasteur, Tehran.
Một bước đi mang tính chiến thuật khác là việc làm hư hại các trạm phát sóng di động gần khu vực mục tiêu, khiến các thiết bị liên lạc luôn trong trạng thái "bận". Điều này ngăn cản việc truyền phát các cảnh báo về cuộc tấn công sắp diễn ra. Toàn bộ dữ liệu từ Đơn vị 8200 và Cơ quan tình báo Israel (Mossad) sau đó được xử lý qua các thuật toán AI để xây dựng quy trình tác chiến chính xác.
AI là vũ khí chiến lược mới
Sự hiện diện của AI trong quân sự còn được củng cố bởi các thỏa thuận giữa chính phủ và các tập đoàn công nghệ. Giám đốc điều hành OpenAI Sam Altman đã xác nhận việc ký kết thỏa thuận cho phép Lầu Năm Góc sử dụng các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) trong mạng lưới mật. Trước đó, sản phẩm Claude của Anthropic cũng từng được sử dụng hiệu quả trong một chiến dịch tại Venezuela, nhưng sau đó công ty này đã từ chối tiếp tục phục vụ các mục đích quân sự tương tự.
Quyết định của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump trong việc cấm sử dụng sản phẩm của Anthropic trong các cơ quan liên bang cho thấy tính cạnh tranh khốc liệt trong lĩnh vực này. Các quốc gia hiện nay không chỉ coi vệ tinh hay phương tiện tác chiến điện tử là trọng tâm, mà còn xem AI là một loại "vũ khí chiến lược" có khả năng biến hàng tỷ dữ liệu thành thông tin tình báo có giá trị chỉ trong thời gian ngắn.
Kỷ nguyên xung đột mới
Chiến dịch tại Iran được xem là điểm khởi đầu cho một kỷ nguyên xung đột mới, nơi các hình thức tác chiến truyền thống dần được thay thế bởi kết nối internet không gian, tấn công vệ tinh và hệ thống AI khổng lồ. Việc phát triển các cơ sở hạ tầng trọng yếu có khả năng vận hành độc lập và an toàn khỏi mạng lưới quốc tế đã trở thành yêu cầu cấp thiết để bảo đảm an ninh quốc gia trong bối cảnh các mối đe dọa kỹ thuật số ngày càng phức tạp.