Hải quân Iran triển khai hạm đội tàu ngầm mini Ghadir để kiểm soát eo biển Hormuz
Hải quân Iran điều động hạm đội tàu ngầm mini Ghadir có khả năng mang tên lửa hành trình C-704 để phong tỏa eo biển Hormuz trước áp lực quân sự từ Mỹ và Israel.
Iran vừa triển khai lực lượng tàu ngầm mini lớp Ghadir tại eo biển Hormuz để thực hiện nhiệm vụ giám sát và kiểm soát tuyến hàng hải huyết mạch này. Động thái diễn ra trong bối cảnh căng thẳng quân sự với Mỹ và Israel gia tăng, đặc biệt sau khi Washington cân nhắc kế hoạch khôi phục việc sử dụng quân đội hộ tống tàu thuyền qua khu vực vịnh Ba Tư.
Thông số kỹ thuật của tàu ngầm lớp Ghadir
Theo đánh giá từ Viện Nghiên cứu chiến lược quốc tế (IISS), Cộng hòa Hồi giáo Iran hiện sở hữu ít nhất 16 tàu ngầm cỡ nhỏ lớp Ghadir. Đây là dòng tàu ngầm có lượng giãn nước khoảng 115 tấn, được thiết kế dựa trên các bản sao kỹ thuật từ Triều Tiên để tối ưu hóa cho các vùng nước nông ven bờ.
- Thủy thủ đoàn: Dưới 10 người.
- Vũ khí: Mỗi tàu có khả năng mang theo 2 ngư lôi hoặc 2 tên lửa hành trình chống hạm C-704 do Trung Quốc thiết kế.
- Ứng dụng: Được thiết kế riêng cho các tuyến đường thủy có địa hình hẹp và nông.
Thách thức về địa lý và kỹ thuật vận hành
Mặc dù được kỳ vọng đóng vai trò “người gác cổng vô hình”, tàu ngầm Ghadir đối mặt với nhiều hạn chế về mặt vật lý. Eo biển Hormuz có độ sâu tối đa chỉ khoảng 100 mét, khiến các vật thể dưới nước dễ bị phát hiện bởi sóng sonar ngay cả khi tàu đứng yên. Ngoài ra, các nguồn tin chuyên môn cho biết tàu Ghadir phát ra tiếng ồn lớn hơn nhiều so với tiêu chuẩn tàu ngầm hiện đại.
Hệ thống hải quân Iran cũng gặp khó khăn về công tác bảo trì. Trong khi tàu ngầm tấn công hạt nhân lớp Los Angeles của Mỹ có lượng giãn nước lên tới 6.000 tấn và tàu lớp Kilo của Liên Xô (cũ) đạt hơn 2.000 tấn, thì lớp Ghadir nhỏ bé hơn nhiều lần. Đáng lưu ý, tàu ngầm lớp Kilo duy nhất còn hoạt động của Iran trước đó đã bị đánh chìm ngay tại vị trí neo đậu, để lại gánh nặng tác chiến dưới nước cho hạm đội tàu ngầm mini.
Chiến thuật phong tỏa và rủi ro từ thủy lôi
Tehran từ lâu duy trì khả năng răn đe tại eo biển Hormuz thông qua tên lửa hành trình và máy bay không người lái giá rẻ. Việc triển khai tàu ngầm mini lớp Ghadir được xem là bước bổ trợ cho chiến thuật này. Theo giới phân tích, rủi ro lớn nhất từ lực lượng này không phải là đối đầu trực diện mà là khả năng rải thủy lôi bí mật gây tê liệt giao thương hàng hải.
Nhà nghiên cứu Emma Salisbury từ Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược Hải quân Hoàng gia Anh nhận định, Iran có thể phối hợp tàu ngầm mini với các xuồng tấn công tốc độ cao để thực hiện chiến thuật "tấn công bầy đàn" nhằm vào tàu chiến đối phương. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế vẫn là một dấu hỏi lớn khi năng lực huấn luyện của thủy thủ đoàn Iran được đánh giá là còn nhiều hạn chế.