Nghệ thuật – “chìa khóa” làm mới lại những kiến trúc cũ ở Lâm Đồng

Kiến trúc trở thành một phần của trải nghiệm nghệ thuật

Trong ánh đèn vàng dịu nhẹ của một đêm nhạc, những giai điệu vang lên giữa không gian của một công trình đã đi cùng vùng đất qua nhiều thập niên. Khán giả đến để nghe nhạc, nhưng điều đọng lại không chỉ là âm thanh. Đó còn là cảm giác được chạm vào những lớp ký ức của không gian, nơi kiến trúc và nghệ thuật cùng kể một câu chuyện về vùng đất mình đang đứng.

Những năm gần đây, nhiều công trình kiến trúc cũ tại Lâm Đồng đã trở thành địa điểm tổ chức các hoạt động âm nhạc, triển lãm và sáng tạo cộng đồng. Từ những không gian mang dấu ấn thời gian, các công trình đang được kết nối trở lại với đời sống thông qua nghệ thuật.

Mỗi công trình kiến trúc đều mang trong mình câu chuyện riêng về vùng đất nơi nó hiện diện. Đó là câu chuyện của lịch sử, của những thế hệ cư dân đã góp phần tạo nên diện mạo của địa phương và cả những đổi thay của thời gian.

Theo kiến trúc sư Tùng Lê, "Giá trị của một công trình không chỉ nằm ở hình khối hay vật liệu, mà còn ở những lớp ký ức được tích tụ qua năm tháng. Khi nghệ thuật hiện diện trong những không gian ấy, công chúng có cơ hội tiếp cận những giá trị văn hóa bằng cảm xúc và trải nghiệm trực tiếp".

Chính vì vậy, nhiều nghệ sĩ lựa chọn các công trình mang dấu ấn thời gian làm không gian biểu diễn, nơi kiến trúc trở thành một phần của trải nghiệm nghệ thuật.

Với ca sĩ Mộc San, sức hấp dẫn của những đêm nhạc trong các công trình cũ nằm ở cảm xúc mà không gian mang lại. “Khi đứng hát trong những không gian ấy, tôi có cảm giác mình đang kể câu chuyện nhiều hơn âm nhạc. Bản thân công trình cũng đang kể câu chuyện của riêng nó. Điều đó khiến cảm xúc của nghệ sĩ và người nghe trở nên gần gũi hơn”, chị chia sẻ.

Những không gian cũ tiếp tục kể chuyện

Nếu trước đây việc gìn giữ các công trình kiến trúc thường được nhìn nhận ở góc độ bảo tồn vật thể, thì hiện nay nhiều cộng đồng sáng tạo đang lựa chọn cách tiếp cận gần gũi hơn: đưa nghệ thuật và các hoạt động văn hóa vào chính những không gian ấy.

Anh Nguyễn Hiền, nhà sáng lập Phố Bên Đồi, cho rằng, một không gian chỉ thực sự có sức sống khi tiếp tục được cộng đồng sử dụng và tạo ra những giá trị mới. Các hoạt động âm nhạc, triển lãm hay giao lưu sáng tạo không làm thay đổi bản chất của công trình, mà giúp công chúng có thêm cơ hội kết nối với những câu chuyện của vùng đất.

Thời gian qua, nhiều chương trình âm nhạc, triển lãm nghệ thuật và hoạt động giao lưu văn hóa đã được tổ chức tại Rạp Hòa Bình, góp phần đưa công trình này trở thành một trong những không gian văn hóa cộng đồng tiêu biểu của Đà Lạt.

Theo bà Nguyễn Thị Bích Ngọc, Quyền Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Đồng, việc phát huy giá trị các công trình kiến trúc thông qua hoạt động văn hóa, nghệ thuật là hướng đi phù hợp nhằm gắn kết các không gian này với đời sống cộng đồng.

“

Bên cạnh việc gìn giữ những giá trị vốn có, các hoạt động sáng tạo, nghệ thuật còn góp phần làm phong phú đời sống văn hóa và tạo thêm sức hấp dẫn cho Lâm Đồng.

Bà Nguyễn Thị Bích Ngọc, Quyền Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Đồng

Có thể rồi đây, giữa những đổi thay của đời sống, các công trình kiến trúc cũ vẫn hiện diện như những chứng nhân của thời gian. Nhưng điều làm nên sức sống của chúng không chỉ nằm ở giá trị kiến trúc, mà còn ở khả năng tiếp tục kết nối với cộng đồng thông qua nghệ thuật.

Khi những không gian ấy được lấp đầy bởi âm nhạc, những cuộc gặp gỡ và hoạt động sáng tạo, ký ức của vùng đất cũng được tiếp nối theo cách gần gũi hơn với đời sống hôm nay.

Ánh Nguyệt