Nhận diện xung lực tăng trưởng khu vực nông - lâm - thủy sản

Tăng trưởng đi đôi với chiều sâu chất lượng

Theo Thống kê Lâm Đồng, trong phân khúc cây hằng năm, tổng diện tích gieo trồng tính đến giữa tháng 5 năm 2026 của tỉnh đạt 134.789 ha, tăng 3,2% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, xung lực tăng trưởng mạnh nhất tập trung vào các nhóm ngành có giá trị thương mại cao như: rau các loại (37.680 ha, tăng 4,83%) và hoa các loại (5.340 ha, tăng 4,76%). Sự tăng trưởng này phản ánh năng lực đáp ứng linh hoạt của chuỗi cung ứng nông sản đối với nhu cầu thị trường nội địa và xuất khẩu trong bối cảnh thời tiết chuyển mùa mưa trên diện rộng giúp giải tỏa áp lực chi phí tưới tiêu.

Mặt khác, đối với cây lâu năm, bức tranh tăng trưởng thể hiện rõ nét bởi sự dịch chuyển và chuyển đổi cây trồng nhằm tăng cao lợi nhuận trên mỗi đơn vị diện tích. Theo đó, đối với nhóm cây trồng mang lại giá trị cao mà cụ thể ở đây là cây tiêu với diện tích canh tác khoảng 37.720 ha thì ngoài việc duy trì giá bán neo ở mức giá 148.000 - 150.000 đồng/kg còn có thêm động lực khác thúc đẩy xu hướng canh tác hữu cơ bền vững và mô hình xen canh sinh thái với cà phê (328.732 ha) nhằm phân tán rủi ro.

Ở chiều ngược lại, các loại cây cho hiệu quả kinh tế thấp hoặc già cỗi như: điều (45.483 ha) và chè (9.200 ha) đang ghi nhận sự sụt giảm về năng suất lẫn sản lượng. Xu hướng người dân chủ động chuyển đổi các diện tích hiệu quả kinh tế thấp sang sầu riêng và cây ăn quả là một chỉ dấu cho thấy sự nhạy bén mang tính thị trường, giúp nâng cao giá trị gia tăng thu nhập trên một đơn vị diện tích trong dài hạn.

Bên cạnh đó, ngành chăn nuôi đóng vai trò là một trong những động lực tăng trưởng cốt lõi của khu vực I trong 5 tháng đầu năm 2026. Sản lượng thịt hơi các loại lũy kế đạt 161.743 tấn, đạt mức tăng trưởng ấn tượng 9,51% so với cùng kỳ năm trước. Tốc độ tăng trưởng tổng đàn ghi nhận mức tăng đồng đều ở tất cả các phân khúc. Trong đó, đàn gia cầm đạt hơn 22,7 triệu con (tăng 7,17%), đàn lợn tiệm cận mốc 1,5 triệu con (tăng 5,98%) và tổng đàn bò đạt 319 ngàn con (tăng 1,54%).

Đáng chú ý, sau những con số tăng trưởng trên, ngành chăn nuôi không còn dựa vào phương thức chăn nuôi nhỏ lẻ truyền thống, mà đến từ sự gia tăng của mô hình trang trại khép kín và doanh nghiệp quy mô lớn. Việc áp dụng nghiêm ngặt các quy trình an toàn sinh học đã giúp ngành chăn nuôi (đặc biệt là bò sữa với 30,2 ngàn con, tăng 3,61% và lợn thịt) duy trì đà tái đàn mạnh mẽ trên địa bàn tỉnh.

Điểm sáng từ kinh tế biển

Nếu như lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi ghi dấu ấn tăng trưởng đi đôi với chất lượng thì lâm nghiệp có tốc độ tăng trưởng ổn định với diện tích rừng trồng mới ước đạt 2.005 ha, tăng 4,84% và sản lượng gỗ khai thác lũy kế đến hết tháng 5 đạt 190.584 m³, tăng 3,66%. Trong khi đó, ngành thủy sản chứng kiến một chu kỳ tăng trưởng đặc biệt được dẫn dắt bởi hoạt động khai thác biển. Nhờ thời tiết và ngư trường thuận lợi cùng sự xuất hiện dày đặc của luồng cá cơm, sản lượng khai thác lũy kế 5 tháng đã đạt tới 94.125 tấn, tăng 3%.

Phân khúc nuôi trồng và sản xuất giống cũng giữ vững mạch tăng trưởng ổn định (sản lượng nuôi trồng đạt 11.589 tấn; sản lượng tôm giống đạt 10,4 tỷ post, tăng 5,27%). Sự kết hợp hài hòa giữa năng lực thâm canh nuôi trồng công nghệ cao và kết quả thuận lợi từ các đội tàu xa bờ tại các ngư trường trọng điểm đã biến thủy sản trở thành mũi nhọn kinh tế có tốc độ bứt phá.

Chặng đường kế tiếp

Nhìn một cách tổng thể, mức tăng trưởng của khu vực I trong 5 tháng đầu năm 2026 là câu trả lời đến từ thực tế bởi những nỗ lực cơ cấu lại ngành nông nghiệp. Với đà tăng trưởng hiện tại, khu vực I hoàn toàn có khả năng hoàn thành và vượt các chỉ tiêu kinh tế năm 2026, đóng vai trò là nền tảng để thúc đẩy hai khu vực còn lại bứt tốc trong giai đoạn cuối năm.

Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng GRDP 2 con số của tỉnh (từ 10% trở lên), đặt trong kế hoạch năm và tầm nhìn dài hạn, Lâm Đồng không thể chỉ dựa vào động lực từ khu vực công nghiệp - xây dựng hay dịch vụ. Do đó, khu vực I dù thường có tốc độ tăng trưởng tự nhiên thấp hơn các ngành công nghiệp hay dịch vụ, nhưng với vai trò là "bệ đỡ" chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu kinh tế của tỉnh nên phải gánh vác thêm điểm phần trăm trong GRDP chung của tỉnh.

Để ngành nông nghiệp tiếp tục tăng cao, ngoài nâng cao năng suất, chất lượng, chuỗi giá trị sản phẩm, ông Phạm Triều - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh gợi mở rằng, tỉnh cũng cần mở rộng diện tích sản xuất nông nghiệp, bởi qua các cuộc tiếp xúc cử tri, nhiều cử tri đề đạt đưa diện tích ngoài đất nông nghiệp vào sản xuất.

Đồng quan điểm này, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười cho hay: Quỹ đất ngoài nông nghiệp còn rất lớn và đề nghị sở chức năng cùng làm việc với nhau để đề xuất UBND tỉnh. “Năng động hay không là ở vấn đề này vì vừa có lợi cho dân vừa có lợi cho phát triển”, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười nói.

Xuân Trung .