Giữ bước chân học trò vùng sâu

Lớp học giữa mùa hè

Những ngày hè tháng 6, khi học sinh và giáo viên ở nhiều nơi đang tận hưởng kỳ nghỉ sau một năm học vất vả thì 4 cô giáo Trường Tiểu học Liêng Srônh lại lặng lẽ băng ngược vào rừng, nơi điểm trường Tây Sơn. Trong phòng học đơn sơ, các cô cặm cụi cầm từng bàn tay nhỏ để viết từng nét chữ, tính từng phép tính cho học sinh. Họ đã chọn ở lại với học trò thay vì nghỉ ngơi sau một năm học nhiều áp lực.

Tây Sơn là khu vực còn nhiều khó khăn về điều kiện đi lại và đời sống kinh tế ở xã Đam Rông 2. Cô Hoàng Hải Yến - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Liêng Srônh cho biết, điểm trường Tây Sơn hiện có 93 học sinh từ lớp 1 đến lớp 4, 100% là con em đồng bào Mông. Dù được học tập trong điều kiện thuận lợi hơn trước, song nhiều em vẫn gặp khó khăn trong việc sử dụng tiếng Việt. Vốn từ còn hạn chế, khả năng đọc hiểu chậm khiến việc tiếp cận chương trình học gặp không ít trở ngại.

Những bài học phải giảng đi giảng lại nhiều lần; những con chữ phải nắn nót từng nét; những phút giây cả cô và trò cùng chờ đợi để một học sinh có thể đánh vần trọn vẹn một câu… Công việc ấy diễn ra lặng lẽ nhưng bền bỉ bằng tất cả trách nhiệm và tình yêu thương dành cho học trò.

Là một trong những giáo viên tình nguyện tham gia dạy học hè, cô Trần Thúy Hằng - giáo viên Tiếng Việt cho biết, điều khó khăn nhất không phải những cung đường xa mà là giúp học sinh mạnh dạn sử dụng tiếng Việt. Nhiều em chỉ giao tiếp bằng tiếng mẹ đẻ trong sinh hoạt hằng ngày nên quá trình tiếp thu kiến thức cần nhiều thời gian hơn. “Có những nội dung phải hướng dẫn nhiều lần các em mới hiểu. Nhưng khi thấy học sinh đọc tốt hơn, viết tốt hơn qua từng ngày thì mọi vất vả đều trở nên xứng đáng”, cô Hằng chia sẻ.

Những giờ học giữa mùa hè vì thế không chỉ đơn thuần là hoạt động ôn tập kiến thức mà còn góp phần giúp các em duy trì nền nếp học tập, tránh bị gián đoạn sau kỳ nghỉ dài. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để từng bước bù đắp những hạn chế về ngôn ngữ, tạo nền tảng vững chắc cho học sinh trước khi bước vào năm học mới.

Những khoảng trống cần được lấp đầy

Theo cô Hoàng Hải Yến, các lớp học hè không nhằm dạy trước chương trình mà chủ yếu giúp học sinh củng cố kiến thức đã học, bởi nếu nghỉ hè quá dài, nhiều em rất dễ quên bài, đặc biệt là tiếng Việt. Mỗi ngày, 4 giáo viên phụ trách ôn tập các môn Toán, Tiếng Việt và Tiếng Anh, góp phần duy trì việc học và môi trường sử dụng tiếng Việt cho học sinh trong suốt kỳ nghỉ hè. Quả thực, vẫn còn một khoảng trống rất lớn để các em có thể sử dụng thành thạo tiếng Việt ngay từ những năm đầu cấp. Điều cần nhất lúc này là sự kiên nhẫn, đồng hành và động viên các em trong quá trình học tập”, cô Yến khẳng định.

Không chỉ trẻ em, những khoảng trống về ngôn ngữ cũng đang từng bước được lấp đầy ở người lớn nơi bản làng. Tại Tiểu khu Tây Sơn, từ tháng 3/2026, Đoàn Kinh tế - Quốc phòng Lâm Đồng đã tổ chức các lớp dạy tiếng phổ thông kết hợp xóa mù chữ cho người dân. Hơn 60 học viên là đồng bào Mông đăng ký tham gia, được chia thành 2 lớp học dưới sự hướng dẫn của cán bộ Đoàn Kinh tế - Quốc phòng và đội trí thức trẻ tình nguyện. Những lớp học này không chỉ giúp người dân biết đọc, biết viết mà còn góp phần nâng cao khả năng giao tiếp, tiếp cận thông tin và từng bước cải thiện chất lượng cuộc sống.

Nhiều người đã ngoài 50, 60 tuổi vẫn kiên trì tập đánh vần, tập viết từng con chữ. Với họ, biết đọc, biết viết không chỉ phục vụ cuộc sống hằng ngày mà còn giúp đồng hành cùng con cháu trong học tập. Theo cô Hoàng Hải Yến, khi cha mẹ biết chữ và sử dụng được tiếng phổ thông, môi trường ngôn ngữ trong gia đình cũng dần cải thiện, tạo điều kiện để trẻ rèn luyện kỹ năng giao tiếp và học tập tốt hơn.

Hồng Thắm .