Nga khởi đóng tàu ngầm Murmansk lớp Yasen-M mang tên lửa siêu vượt âm
Nga chính thức khởi đóng tàu ngầm Murmansk, chiếc thứ 9 thuộc lớp Yasen-M hiện đại. Việc trang bị tên lửa Zircon giúp tăng khả năng tấn công tầm xa và xuyên thủng phòng thủ.
Ngày 17/6, Hải quân Nga đã chính thức khởi đóng tàu ngầm hạt nhân tấn công Murmansk tại nhà máy Sevmash ở Severodvinsk. Đây là chiếc thứ 9 thuộc lớp Yasen-M nâng cấp, một trong những chương trình tàu ngầm chiến lược quan trọng nhất của Moscow hiện nay nhằm duy trì năng lực tác chiến dưới biển trong dài hạn.
Yasen-M: Nền tảng tác chiến đa nhiệm thế hệ mới
Yasen-M là phiên bản cải tiến của dòng tàu ngầm hạt nhân đa nhiệm Yasen, được thiết kế để thực hiện nhiều vai trò khác nhau trên chiến trường. Khác với các tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo (SSBN) vốn tập trung vào nhiệm vụ răn đe hạt nhân, Yasen-M có độ linh hoạt cao hơn, từ săn tìm tàu ngầm đối phương đến tấn công các nhóm tàu mặt nước và mục tiêu trên đất liền.
Được ví như một "phòng thí nghiệm vũ khí" dưới lòng đại dương, lớp Yasen-M sở hữu thiết kế một thân hiện đại, tăng cường khả năng ẩn mình và tự động hóa cao. Việc khởi đóng Murmansk sau khoảng 6 năm kể từ hai tàu Voronezh và Vladivostok (năm 2020) cho thấy Nga vẫn ưu tiên phát triển nền tảng này bất chấp các áp lực về kinh tế và lệnh trừng phạt.
Sức mạnh từ tên lửa siêu vượt âm Zircon
Điểm đáng chú ý nhất trên các biến thể Yasen-M mới là khả năng triển khai tên lửa hành trình siêu vượt âm Zircon. Theo các thông tin công bố, Zircon có tầm bắn dao động từ 900 km đến 1.000 km với tốc độ cực cao, khiến việc phát hiện và đánh chặn trở nên vô cùng khó khăn đối với các hệ thống phòng thủ hiện nay.
Sự kết hợp giữa một tàu ngầm có khả năng ẩn mình tốt và tên lửa siêu vượt âm tạo ra một mối đe dọa đáng kể đối với các căn cứ ven biển và nhóm tác chiến tàu sân bay. Tuy nhiên, giới phân tích quân sự cũng lưu ý rằng các thông số về khả năng xuyên thủng phòng thủ của Zircon cần được đánh giá một cách thận trọng vì chưa có nhiều dữ liệu kiểm chứng độc lập từ thực tế chiến đấu.
Tầm nhìn chiến lược và những thách thức thực tế
Việc Nga tiếp tục đầu tư vào lớp tàu ngầm đắt đỏ này cho thấy Moscow đang nhìn nhận sức mạnh hải quân hạt nhân như một công cụ địa chính trị quan trọng, đặc biệt là tại các khu vực như Bắc Cực và Bắc Đại Tây Dương. Tàu ngầm hạt nhân cần nhiều năm để hoàn thiện, do đó quyết định khởi đóng Murmansk phản ánh chiến lược quốc phòng dài hạn vượt xa các diễn biến ngắn hạn của cuộc xung đột tại Ukraine.
Mặc dù vậy, chương trình Yasen-M vẫn đối mặt với không ít rào cản. Việc duy trì chuỗi cung ứng công nghệ cao cho các thiết bị điện tử, hệ thống thủy âm và lò phản ứng hạt nhân trong điều kiện bị bao vây bởi các lệnh trừng phạt là một thử thách lớn. Ngoài ra, chi phí đóng mới và vận hành cực lớn của lớp tàu này cũng đặt áp lực không nhỏ lên ngân sách quốc phòng của Nga trong những năm tới.