Ukraine phát triển tên lửa DART phóng từ khí cầu nhằm xuyên thủng lưới tác chiến điện tử Nga
Hệ thống tên lửa DART kết hợp khí cầu tầng bình lưu giúp Ukraine mở rộng tầm tấn công sâu vào lãnh thổ Nga, vô hiệu hóa biện pháp gây nhiễu nhờ cơ chế dẫn đường độc đáo.
Trong bối cảnh chiến trường hiện đại ngày càng phức tạp, Ukraine đang triển khai một giải pháp quân sự bất đối xứng: sử dụng khí cầu để đưa tên lửa DART lên tầng bình lưu trước khi tấn công mục tiêu. Phương thức này không chỉ giúp mở rộng tầm bắn mà còn là lời giải cho bài toán đối phó với mạng lưới tác chiến điện tử (EW) dày đặc của Nga.
Công nghệ tên lửa DART: Giải pháp chống tác chiến điện tử
DART được phát triển bởi công ty Center of Innovative Technologies Program (CITP) của Ukraine. Thay vì sử dụng bệ phóng mặt đất truyền thống, tên lửa được khí cầu đưa lên độ cao từ 12 đến 18 km. Tại đây, tên lửa được thả ra và bắt đầu giai đoạn ổn định đường bay bằng hệ thống định vị vệ tinh.
Điểm đặc biệt trong thiết kế của DART là khả năng ngắt kết nối định vị khi xuống đến độ cao khoảng 6 km. Sau thời điểm này, động cơ nhiên liệu rắn sẽ kích hoạt, đưa tên lửa lao thẳng đến mục tiêu theo quỹ đạo định sẵn mà không cần tín hiệu bên ngoài. Kỹ thuật này giúp DART miễn nhiễm với các hệ thống gây nhiễu GPS của Nga vốn thường tập trung đánh chặn ở giai đoạn cuối của hành trình.
Thông số kỹ thuật cơ bản của hệ thống DART
| Đặc tính | Thông số chi tiết |
|---|---|
| Chiều dài | 1,84 m |
| Trọng lượng (không đầu đạn) | 13 kg |
| Trọng lượng đầu đạn | 3,5 kg - 10 kg |
| Độ cao phóng tối ưu | 12 km - 18 km |
| Loại động cơ | Nhiên liệu rắn |
Ưu thế chiến thuật của khí cầu trên chiến trường
Việc tái sử dụng khí cầu trong chiến tranh hiện đại mang lại nhiều lợi thế chiến thuật quan trọng cho Ukraine. Đầu tiên là chi phí sản xuất cực thấp so với các loại UAV tầm xa hay tên lửa hành trình. Điều này cho phép Ukraine triển khai với số lượng lớn để làm mồi bẫy, buộc phòng không Nga phải tiêu tốn những quả tên lửa đắt đỏ để đánh chặn các mục tiêu rẻ tiền.
Bên cạnh đó, các luồng gió chủ đạo tại khu vực chiến sự thường thổi từ hướng Tây sang Đông (từ Ukraine sang Nga). Ukraine có thể tận dụng điều kiện khí tượng này để thả khí cầu trôi sâu vào lãnh thổ đối phương mà không cần động cơ, giúp tiết kiệm năng lượng và tăng tải trọng hữu ích.
Thách thức đối với hệ thống phòng không Nga
Sự xuất hiện của khí cầu mang tên lửa tạo ra bài toán khó cho mạng lưới phòng vệ của Nga. Nếu bỏ qua, các khí cầu này có thể mang theo thiết bị trinh sát, thiết bị lặp tín hiệu hoặc trực tiếp phóng tên lửa DART vào các hạ tầng quan trọng. Nếu đánh chặn, Nga đối mặt với nguy cơ lộ vị trí các đài radar và tiêu hao kho đạn dự trữ.
Thực tế cho thấy Ukraine đã thả hơn 1.000 khí cầu vào lãnh thổ Nga với nhiều mục đích khác nhau: từ gây nhiễu nhận thức đến làm tầng phóng cho vũ khí dẫn đường. Chiến thuật này nằm trong chiến lược rộng hơn của Kyiv nhằm đưa chiến tranh trở lại lãnh thổ đối phương, nhắm vào các kho nhiên liệu, nhà máy lọc dầu và căn cứ quân sự.
Mặc dù khí cầu phụ thuộc nhiều vào yếu tố thời tiết và độ chính xác không thể so sánh với tên lửa hành trình hiện đại, nhưng DART và các nền tảng bay giá rẻ đang chứng minh hiệu quả trong cuộc chiến tiêu hao, nơi khả năng sản xuất nhanh và giá thành thấp đôi khi quan trọng hơn sức công phá tuyệt đối.