Hơn 90 đội tranh tài tại cuộc thi drone tải nặng DARPA Lift Challenge ở bang Ohio, Mỹ

Hơn 90 đội từ khắp nơi trên thế giới đã đưa các mẫu thiết bị bay không người lái (drone) tự chế đến Bảo tàng Không quân Quốc gia Hoa Kỳ ở Dayton, bang Ohio để tham gia DARPA Lift Challenge trong tuần đầu tháng 8/2026. Đây là cuộc thi thử nghiệm tải nặng bằng drone đầu tiên do Cơ quan Nghiên cứu Quốc phòng Tiên tiến Mỹ (DARPA) tổ chức.

Mục tiêu "tỉ lệ vàng" 4:1 và kết quả thi đấu

Mục tiêu chính của cuộc thi là tìm kiếm mẫu drone có khối lượng dưới 25 kg nhưng đạt khả năng nâng lượng tải trọng gấp 4 lần khối lượng bản thân, sau đó bay hoàn thành quãng đường gần 10 km. Tỉ lệ sức tải 4:1 này là ngưỡng kỹ thuật mà ngành drone thương mại hiện nay chưa thể vượt qua.

Bảng xếp hạng chung cuộc được công bố ngày 9/8 ghi nhận đội Avidrone Inc. từ bang Maryland giành vị trí dẫn đầu. Mẫu drone của công ty này chỉ nặng 13,3 kg nhưng nâng thành công 51 kg tạ gang Olympic, đạt tỉ lệ sức tải trên khối lượng là 3,84:1.

Vị trí thứ hai thuộc về MTech Operations LLC với mẫu drone nặng 14,5 kg, tải 53 kg, đạt tỉ lệ 3,64:1. Công ty Xtreme Aerial Concepts từ California xếp thứ ba với drone nặng 24,9 kg trang bị động cơ phản lực cỡ nhỏ, đạt tải trọng tối đa 85,7 kg – mức tải cao nhất trong giải đấu, nhưng tỉ lệ sức tải giảm xuống 3,45:1.

Quy tắc vận hành khắt khe

Trong các lượt bay thử riêng lẻ, Avidrone và MTech từng đạt tỉ lệ sức tải lần lượt là 4,16:1 và 4,03:1. Dù vậy, các kết quả này không được công nhận trên bảng xếp hạng chính thức do quy định thi đấu khắt khe.

Để đủ điều kiện tính điểm, drone phải bay hoàn thành 12 vòng có tải và 3 vòng không tải trong tổng thời gian 30 phút. Thiết bị phải duy trì độ cao khoảng 46 m, không lệch khỏi hành lang bay rộng 30 m, hạ cánh chính xác vào tâm vòng tròn bán kính 1,5 m và tiếp tục cất cánh lại mà không qua sửa chữa.

Chiến lược của DARPA và định hướng ứng dụng

DARPA thiết lập quy định giảm 50% tiền thưởng nếu không có đội nào trong nhóm dẫn đầu vượt mốc 4:1. Trung tá Thủy quân Lục chiến dự bị Phillip "Donna" Smith, quản lý chương trình, cho biết điều khoản này nhằm tạo động lực tăng đột biến tải trọng hữu ích.

Cuộc thi Lift Challenge nằm trong chương trình Drone Dominance của Bộ Chiến tranh Mỹ, hướng tới mục tiêu phát triển thiết bị vận tải chiến thuật thay thế trực thăng tại các khu vực nguy hiểm. Ở lĩnh vực dân sự, công nghệ drone tải nặng được kỳ vọng ứng dụng trong giao hàng vùng sâu vùng xa, cứu hộ cứu nạn và logistics nông nghiệp.

Bên cạnh các giải chính, DARPA trao 3 giải khuyến khích trị giá 500.000 USD mỗi giải cho thiết kế khí động học đột phá, hệ truyền động cách mạng và thiết kế triển vọng nhất. Dù vậy, sự phát triển của các đội thi nhỏ tại Mỹ đang gặp thách thức từ đề xuất cấm nhập khẩu linh kiện drone nước ngoài của Ủy ban Truyền thông Liên bang (FCC), vấn đề mà DARPA đang tiếp tục điều tra để đánh giá tác động.

Biển Xanh