Dịch bệnh gia tăng và việc củng cố y tế cơ sở
Bệnh truyền nhiễm trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng diễn biến phức tạp, trong đó sốt xuất huyết Dengue (SXH), tay chân miệng (TCM) tăng nhanh, cùng nguy cơ từ bệnh sốt rét. Để ngăn chặn dịch bệnh bùng phát khi năm học mới cận kề, ngành y tế đang tập trung khoanh vùng, khống chế các ổ dịch, chuỗi lây nhiễm.
Siết chặt công tác phòng, chống dịch bệnh
Sở Y tế Lâm Đồng đã liên tục ban hành các chỉ đạo khẩn, đồng thời thành lập nhiều đoàn kiểm tra, giám sát trực tiếp tại các địa phương trọng điểm nhằm siết chặt kỷ cương, chấn chỉnh kịp thời vướng mắc từ cơ sở. Tính đến giữa tháng 8/2026, toàn tỉnh ghi nhận 3.512 ca mắc TCM với 2 trường hợp tử vong tại xã Tà Năng.
Các khu vực có số ca mắc cao nhất gồm Phan Thiết 758 ca, Đà Lạt 381 ca và Hàm Thuận Bắc 288 ca. Cùng thời điểm, dịch SXH bùng phát mạnh với 3.150 ca mắc, 79 ca nặng và 1 trường hợp tử vong tại xã Quảng Tín. SXH tập trung chủ yếu ở Đức Linh, Gia Nghĩa, Tánh Linh, Đắk R’lấp, Hàm Thuận Nam, Tuy Đức và đặc khu Phú Quý. Bên cạnh đó, bệnh sốt rét ghi nhận 4 ca mắc tại xã Sông Lũy.
Ông Lê Văn Hồng - Phó Giám đốc Sở Y tế cho biết, ngành y tế yêu cầu thực hiện nghiêm phương châm “4 tại chỗ”, xử lý triệt để ổ dịch trong 48 giờ. Với bệnh TCM, các trường mầm non và hộ gia đình phải thực hiện quy tắc “3 sạch” gồm ăn uống sạch, ở sạch, bàn tay và đồ chơi sạch. Đối với SXH, tại các điểm nóng phải điều tra 100% ca bệnh mới trong 24 giờ, tổ chức ít nhất 2 vòng diệt lăng quăng và duy trì cao điểm can thiệp liên tục từ 14 - 28 ngày.
Tập trung lực lượng từ cơ sở
Qua kiểm tra thực tế tại 6 xã trọng điểm (Tà Năng, Quảng Tín, Đức Linh, Tánh Linh, Hoài Đức, Bắc Ruộng) và các trung tâm y tế khu vực, ngành y tế ghi nhận sự chủ động của một số địa phương. Điển hình như tại Tánh Linh, UBND xã đã hỗ trợ kinh phí, huy động lực lượng quân sự xử lý ổ dịch và trang bị thêm 2 máy phun hóa chất. Tại xã Tà Năng, Trạm Y tế xã đã điều tra, xử lý 100% với 23/23 ca mắc TCM, tổ chức truyền thông trực tiếp đến 1.458 hộ gia đình.
Ông Nguyễn Vũ Linh Sang, Chủ tịch UBND xã Tà Năng cho biết, xã đã khống chế các ổ dịch TCM tại thôn Ma Bó với 9 ca và thôn Tà Sơn với 2 ca. Với ổ dịch mới tại thôn Tân Hạ ghi nhận 2 ca, địa phương đang cách ly, theo dõi 23 trường hợp tiếp xúc gần.
Tại thôn Tou Neh, công tác khoanh vùng, xử lý ổ dịch cũng được triển khai khẩn trương. Đến ngày 13/8, thôn ghi nhận 2 trẻ dưới 3 tuổi mắc TCM; trong đó, một ca độ 1 theo dõi ngoại trú, một ca độ 2a điều trị tại Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Lâm Đồng đã xuất viện. Ngành y tế lập danh sách theo dõi 25 người tiếp xúc gần thuộc 6 hộ, cấp cloramin B khử khuẩn và đo thân nhiệt 2 lần/ngày để ngăn dịch lây lan.
Dù đã đạt được những kết quả ban đầu, Sở Y tế đánh giá công tác phòng, chống dịch bệnh tại một số địa phương vẫn còn hạn chế. Vệ sinh môi trường chưa đồng đều; một số hộ dân chưa hợp tác phun hóa chất khiến chỉ số bọ gậy ở mức rất cao. Năng lực giám sát dịch tễ của cán bộ trạm y tế còn hạn chế; việc quản lý ca bệnh tại cơ sở tư nhân chưa chặt chẽ, dễ bỏ sót thông tin. Bên cạnh đó, áp lực thiếu hụt nhân lực, máy phun hóa chất và vướng mắc thanh quyết toán kinh phí cũng ảnh hưởng đến tiến độ xử lý ổ dịch.
Sở Y tế yêu cầu chuyển mạnh trọng tâm sang tổ chức thực hiện tại cơ sở. Chủ tịch UBND cấp xã phải trực tiếp chỉ đạo, chịu trách nhiệm về kết quả phòng, chống dịch; duy trì chiến dịch diệt lăng quăng ít nhất 4 tuần tại các vùng nguy cơ cao và kiểm tra 100% hộ gia đình hằng tuần. CDC tỉnh và các trung tâm y tế khu vực tăng cường tập huấn, hỗ trợ vật tư, hóa chất, hướng dẫn quản lý ca bệnh nặng cho tuyến cơ sở. Việc kết nối thông tin với y tế tư nhân và củng cố năng lực trạm y tế xã theo phương châm “4 tại chỗ” được xác định là giải pháp quan trọng để kiểm soát dịch bệnh bền vững.