Trồng xen ca cao, tăng giá trị trên cùng diện tích đất
Tận dụng khoảng đất dưới tán cây ăn trái và điều, nhiều cựu chiến binh (CCB) ở xã Cát Tiên đưa ca cao vào trồng xen, vừa giữ lại vườn cây hiện có, vừa tạo thêm nguồn thu. Với hiệu quả bước đầu, Hội CCB xã đang vận động, mở rộng mô hình đến những hộ có nhu cầu.
Tăng thu từ diện tích sẵn có
Trong khu vườn của ông Nông Văn Khánh CCB xã Cát Tiên, những cây ca cao xanh tốt được trồng xen giữa chôm chôm, mãng cầu. Thay vì cải tạo lại toàn bộ khu vườn, gia đình ông tận dụng khoảng đất dưới tán cây để đưa thêm một loại cây trồng vào sản xuất. Tham gia mô hình “Vận động CCB và Nhân dân trồng cây ca cao và trồng xen cây ca cao dưới tán điều” do Hội CCB xã triển khai, ông Khánh được hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, nhất là cách bố trí mật độ, khoảng cách, bảo đảm ánh sáng và độ thông thoáng cho cây.
Theo ông Khánh, trồng xen có lợi thế là không phá bỏ vườn cây đang có, trong khi vẫn tận dụng được khoảng đất trống để trồng thêm ca cao. “Muốn cây phát triển tốt, trồng xen phải làm đúng kỹ thuật để cây ca cao không cạnh tranh quá nhiều về ánh sáng, nước và dinh dưỡng với cây trồng hiện có. Khi cây sinh trưởng tốt, gia đình vừa có thêm nguồn thu từ ca cao, vừa duy trì được thu nhập từ các loại cây ăn trái”, ông Khánh chia sẻ.
Ngoài trồng xen với cây ăn trái, nhiều hội viên CCB ở Cát Tiên còn đưa ca cao vào trồng dưới tán điều. Với những vườn điều có khoảng cách giữa các cây tương đối rộng, việc bố trí thêm ca cao được xem là giải pháp nâng hiệu quả sử dụng đất mà vẫn duy trì cây trồng chủ lực.
Nhân rộng diện tích đất trồng xen
Mô hình “Vận động CCB và Nhân dân trồng cây ca cao và trồng xen cây ca cao dưới tán điều” được Hội CCB xã Cát Tiên triển khai từ tháng 2/2026, ban đầu có 12 hội viên CCB đăng ký tham gia. Từ kết quả bước đầu, hội tiếp tục vận động, mở rộng mô hình đến những hộ dân có nhu cầu.
Ông Vũ Hoàng Sâm - Chủ tịch Hội CCB xã Cát Tiên cho biết, đến nay đã có 37 hộ tham gia, gồm 20 hộ CCB và 17 hộ dân, với tổng diện tích đăng ký 12 ha. Trong đó, 7,5 ha ca cao đã được trồng, đang cho thu hoạch hoặc tiếp tục trồng mới. Nếu điều kiện thời tiết thuận lợi, dự kiến đến cuối tháng 9/2026, diện tích sẽ được nâng lên khoảng 15 ha. Ca cao được lựa chọn để xây dựng mô hình bởi có thể trồng xen với điều, cây ăn trái, tận dụng hiệu quả diện tích đất hiện có mà không đòi hỏi vốn đầu tư quá lớn. Việc phát triển ca cao theo hướng này vừa đa dạng hóa cây trồng, vừa tạo thêm nguồn thu trên cùng diện tích đất.
Để khuyến khích hội viên và người dân tham gia, các hộ đăng ký thông qua xã hoặc Phòng Kinh tế được hỗ trợ cây giống hoặc kinh phí 6 triệu đồng/ha. Bên cạnh đó, cán bộ và kỹ sư nông nghiệp trực tiếp hướng dẫn kỹ thuật trồng, bố trí mật độ, chăm sóc, giúp người dân từng bước nắm vững quy trình và nâng cao hiệu quả sản xuất. “Muốn mô hình phát triển bền vững, điều quan trọng là người dân thấy được hiệu quả và chủ động tham gia. Khi cùng sản xuất, các hộ có điều kiện trao đổi kinh nghiệm, hỗ trợ nhau trong chăm sóc, xử lý sâu bệnh và từng bước điều chỉnh cách làm phù hợp với điều kiện thực tế”, ông Sâm chia sẻ.
Từ những khoảng đất dưới tán cây, ca cao đang được CCB và người dân Cát Tiên đưa vào trồng xen theo hướng có tính toán. Việc số hộ và diện tích đăng ký tiếp tục tăng cho thấy mô hình đang nhận được sự quan tâm. Với sự hỗ trợ về giống, kỹ thuật và đầu ra, cách làm này được kỳ vọng giúp người dân khai thác tốt hơn diện tích đất hiện có, đồng thời mở thêm hướng sản xuất cho những vườn điều, cây ăn trái trên địa bàn.