Công nghệ - Chuyển đổi số

Để học sinh dùng AI đúng cách

Thanh Thủy . 14/09/2026 04:15

Năm học 2026 - 2027, trí tuệ nhân tạo (AI) bước sâu hơn vào trường học Lâm Đồng, từ những giờ học chính khóa đến các hoạt động trải nghiệm, sáng tạo. Nhưng đích đến không chỉ là để học sinh biết dùng AI, mà quan trọng hơn là biết đặt câu hỏi, kiểm chứng thông tin và làm chủ công nghệ một cách an toàn, có trách nhiệm.

Học sinh được làm quen với AI trong tiết học tiếng Anh tại Trường THPT Phan Bội Châu - Phan Thiết
Học sinh được làm quen với AI trong tiết học tiếng Anh tại Trường THPT Phan Bội Châu - Phan Thiết

Những kết quả bước đầu

Năm học 2025 - 2026, Lâm Đồng thí điểm giáo dục AI tại 47 trường phổ thông, gồm 16 trường tiểu học, 16 trường THCS và 15 trường THPT. Từ Tin học, Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh đến Khoa học tự nhiên, Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân… học sinh được làm quen với những khái niệm cơ bản về AI, dữ liệu, thuật toán. Đồng thời, thực hành đặt câu lệnh, sử dụng chatbot hỗ trợ học tập, nhận diện hình ảnh, âm thanh và giải quyết các nhiệm vụ gắn với thực tiễn.

Ở một số trường, AI còn được đưa vào các câu lạc bộ STEM, Tin học, Robotics, nghiên cứu khoa học kỹ thuật, ngày hội công nghệ và các cuộc thi thiết kế sản phẩm. Qua đó, công nghệ không chỉ tạo thêm sự hứng thú mà trở thành một phương tiện để học sinh tìm tòi, sáng tạo và tự giải quyết vấn đề.

Tại Trường THPT Trần Hưng Đạo, xã Đức Lập (trước sáp nhập), AI được đưa vào giảng dạy và một số hoạt động hành chính với yêu cầu kiểm soát chặt chẽ. Khi giáo viên sử dụng AI phải thực hiện “4 kiểm”: kiểm mục đích, kiểm dữ liệu, kiểm độ chính xác, kiểm bản quyền và liêm chính học thuật. Theo nhà trường, những dữ liệu cá nhân hoặc điểm số có định danh của học sinh không được đưa lên các công cụ AI công cộng; giáo viên vẫn là người chịu trách nhiệm cuối cùng về nội dung bài dạy.

Với học sinh, nhà trường không khuyến khích dùng AI tạo sản phẩm hoàn chỉnh rồi xem đó là kết quả học tập. Các em có thể phải nộp dàn ý, bản nháp hoặc trình bày trực tiếp để thể hiện quá trình suy nghĩ và mức độ làm chủ sản phẩm. AI có thể hỗ trợ, nhưng không thể học thay người học.

img_9689.jpeg
Sở Giáo dục và Đào tạo Lâm Đồng tập huấn thực hiện giáo dục trí tuệ nhân tạo cho học sinh phổ thông

12 tiết để làm quen

Từ những kết quả bước đầu, năm học 2026 - 2027, giáo dục AI được triển khai rộng hơn trong các cơ sở giáo dục phổ thông trong tỉnh. Theo đó, nội dung cốt lõi được thực hiện với 12 tiết/lớp/năm học. Các trường căn cứ khung nội dung để lựa chọn cách tổ chức phù hợp với từng khối lớp, đặc điểm học sinh và điều kiện thực tế.

Giáo dục AI được triển khai theo 3 hình thức, tổ chức chuyên đề giáo dục AI; lồng ghép trong các môn học, hoạt động giáo dục và tổ chức các hoạt động giáo dục theo nhu cầu. Các chuyên đề được bố trí trong hoạt động dạy học 2 buổi/ngày, bảo đảm vừa sức, không tạo thêm áp lực học tập. Khi lồng ghép AI vào môn học, giáo viên không làm thay đổi hoặc gia tăng yêu cầu cần đạt của môn.

Với học sinh có nhu cầu tìm hiểu sâu hơn, các trường có thể tổ chức câu lạc bộ, sinh hoạt chuyên đề, hoạt động ngoại khóa, giao lưu thực tế… Các trường phải bảo đảm phương án học tập thay thế cho học sinh thiếu thiết bị, kết nối; không bắt buộc mua tài khoản, thiết bị hay sử dụng công cụ AI chưa được rà soát.

Trường Tiểu học Lạc Tánh 1 triển khai thí điểm giáo dục AI
Trường Tiểu học Lạc Tánh 1 triển khai thí điểm giáo dục AI

Cùng với hạ tầng, đội ngũ giáo viên được xác định là yếu tố quyết định chất lượng triển khai. Ngành giáo dục tổ chức tập huấn kiến thức cơ bản về AI, thiết kế hoạt động học tập, kiểm tra đánh giá, phân tích và kiểm chứng sản phẩm do AI tạo ra. Đồng thời, hướng dẫn giáo viên cách giúp học sinh khai thác công nghệ an toàn, có đạo đức và trách nhiệm.

Đưa AI vào trường học không phải để thay thế người thầy hay cách học, mà để mở thêm cơ hội khám phá cho học sinh. Khi các em biết sử dụng công nghệ bằng tư duy và trách nhiệm, AI sẽ trở thành một trợ thủ cho việc học và hành trình trưởng thành.

Từ năm học 2026 - 2027, ngành giáo dục tỉnh triển khai nội dung giáo dục AI cho học sinh phổ thông, hướng tới trang bị kiến thức nền tảng, kỹ năng vận dụng AI trong học tập và đời sống. Đồng thời, hình thành tư duy phản biện, khả năng kiểm chứng thông tin và ý thức sử dụng công nghệ an toàn, có đạo đức, trách nhiệm.

Ông Phan Thanh Hải, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Lâm Đồng

Thanh Thủy .