Giữ vững “trận địa lòng dân” vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Kỳ 2: “Thế trận lòng dân” - lá chắn mềm từ cơ sở
Bảo vệ nền tảng tư tưởng (BVNTTT) của Đảng nói chung, vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) nói riêng không còn là giải pháp đơn lẻ mà cần sự kết hợp hài hòa giữa “xây” và “chống”, giữ vững thế chủ động, từ sớm, từ xa trước những âm mưu chống phá ngày càng tinh vi của các thế lực thù địch.

Giữ vững tư tưởng từ gốc
Lòng dân được xem là cội nguồn sức mạnh, là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam. Bước vào giai đoạn phát triển mới theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng, yêu cầu xây dựng và củng cố “thế trận lòng dân” càng trở nên cấp thiết để bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, từ bên trong. Một trong những thách thức lớn hiện nay được Đại hội XIV của Đảng tiếp tục chỉ rõ đó là các thế lực thù địch, phản động không ngừng gia tăng các hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước và chế độ bằng nhiều phương thức ngày càng tinh vi, phức tạp. Đồng thời khẳng định: “Thế trận lòng dân vững thì quốc phòng, an ninh vững; khó khăn nào cũng vượt qua, thách thức nào cũng được hóa giải”. Mọi âm mưu chống phá của các thế lực thù địch đều hướng đến mục tiêu làm suy giảm niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa. Do đó, yêu cầu đặt ra trong công tác BVNTTT của Đảng không đơn thuần là đấu tranh phản bác quan điểm sai trái mà còn phải chăm lo đời sống Nhân dân, củng cố niềm tin xã hội và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.
Một trong những nội dung quan trọng được đề cập trong Nghị quyết số 35-NQ/TW của Bộ Chính trị về BVNTTT của Đảng là lấy dân làm nền tảng. Nghị quyết yêu cầu vừa đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch, vừa củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ để tạo động lực cho đất nước phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.
Thấm nhuần quan điểm lấy Nhân dân làm trung tâm, làm chủ thể trong xây dựng “thế trận lòng dân”, tỉnh đã và đang triển khai đồng bộ, nhất quán các chủ trương, chính sách dân tộc theo tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng. Hiệu quả các chính sách dân tộc thời gian qua đã góp phần không nhỏ làm đổi thay diện mạo vùng đồng bào DTTS, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân cũng như tạo “lá chắn mềm” trong đấu tranh, BVNTTT của Đảng. Giai đoạn 2021 - 2025, tổng vốn chương trình mục tiêu quốc gia Phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS trên địa bàn tỉnh được phê duyệt hơn 3.061 tỷ đồng. Nhờ có nguồn vốn này cùng các chính sách hỗ trợ khác, năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo trong vùng đồng bào DTTS của tỉnh giảm 2,12% so với năm 2024.

“Lá chắn mềm” trong vùng DTTS
Trong đấu tranh BVNTTT của Đảng ở vùng DTTS, già làng, người có uy tín, lực lượng cốt cán được xem là “lá chắn mềm”, “người chỉ huy” thông tin. Tiếng nói của già làng, người có uy tín luôn giàu sức thuyết phục, “1 lời già nói cả làng tin, 1 việc già làm cả làng theo”. Là lực lượng gần dân, sát dân nhất, nên khi xuất hiện thông tin sai lệch, họ ngay lập tức có mặt để giải thích, định hướng, ổn định tâm lý cộng đồng. Ông Châu Văn Bảy - Bí thư Đảng ủy xã Quảng Phú cho biết: “Cán bộ cơ sở, già làng và người có uy tín chính là “cầu nối” giữa cấp ủy, chính quyền với Nhân dân trong định hướng dư luận và giữ gìn khối đại đoàn kết dân tộc. Nhờ có lực lượng này, nhiều vấn đề phát sinh đều được xử lý ổn thỏa ngay từ cơ sở”.
Ông Y Nuăn Niê Kđăm, đảng viên buôn K’nă, xã Đắk Wil là một trong những tuyên truyền viên tích cực của địa phương. Ông thường xuyên gần gũi, nói cho bà con nghe rõ, hiểu đúng về chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước, cảnh giác trước các luận điệu xuyên tạc. Theo ông, muốn giữ bình yên buôn làng, trước tiên, bà con phải tuyệt đối tin tưởng vào Đảng, Nhà nước, không để kẻ xấu lợi dụng chia rẽ. Tại xã Quảng Tân - địa bàn có đông đoàn viên, thanh niên DTTS sinh sống, Đoàn xã thường xuyên phối hợp trang bị kỹ năng nhận diện và đấu tranh với thông tin giả trên mạng xã hội cho thanh niên. Bí thư Đoàn xã - Nguyễn Tiến Tới cho biết: “Muốn bảo vệ tốt nền tảng tư tưởng của Đảng phải xây dựng được lớp thanh niên có bản lĩnh chính trị, biết chọn lọc thông tin và sống trách nhiệm với cộng đồng”.
Tuy nhiên, tại một số địa bàn vùng sâu, vùng xa, đồng bào DTTS đang đối diện với nhiều thách thức như “khoảng trống thông tin”, tình trạng di cư tự do, tranh chấp đất đai; một bộ phận thanh niên thiếu kỹ năng chọn lọc thông tin trên mạng xã hội... Đây chính là kẽ hở dễ bị các đối tượng xấu lợi dụng kích động, chia rẽ, gây khó khăn cho công tác BVNTTT của Đảng ở vùng đồng bào DTTS.

Thủ đoạn “nửa thật, nửa sai” và âm mưu chia rẽ
Trước sự phát triển của truyền thông số, mạng xã hội, Facebook, TikTok, YouTube... trở thành mảnh đất màu mỡ để các thế lực thù địch phát tán clip cắt ghép, livestream xuyên tạc, dẫn dắt dư luận theo hướng tiêu cực. Thậm chí, chúng còn sử dụng công nghệ AI làm giả giọng nói, tạo hình ảnh sai sự thật nhằm đánh vào tâm lý tò mò, thiếu kiểm chứng của người dùng mạng xã hội. Đáng lo ngại, chúng không phủ nhận hoàn toàn sự thật mà dùng thủ đoạn “nửa thật, nửa sai” để tạo tâm lý hoài nghi trong cộng đồng. Do đó, việc nhận diện sự thật đối với đồng bào DTTS trong không gian mạng là điều không hề dễ dàng.
Trước đây, tại khu vực xã Nâm Nung, lợi dụng vụ việc tranh chấp đất đai kéo dài giữa người dân và Công ty Nam Nung, nhiều đối tượng đã kích động, xúi giục bà con có những hành vi quá khích, vi phạm pháp luật, đẩy vụ việc thành điểm nóng về an ninh trật tự. Thời điểm đó, Công văn số 1398-CV/BNCTU, ngày 15/6/2020 của Ban Nội chính Tỉnh ủy Đắk Nông (cũ) xác định có tổng cộng 25 đối tượng kích động, xúi giục người dân khiếu kiện trái phép. Trong đó, có 10 đối tượng đầu đơn; 1 đối tượng có hành vi giúp đỡ, “tư vấn” người dân tham gia khiếu kiện; có 2 luật sư chuyên “tư vấn”, hỗ trợ pháp lý để người dân khiếu kiện... Cao điểm, ngày 7/9/2021, khoảng 100 người DTTS tại chỗ của xã đã ồ ạt vào lô cao su để bao chiếm. Thậm chí khi người dân dựng lán trại và bao chiếm đất của công ty, 1 đối tượng đã dùng điện thoại quay clip, cắt ghép, chỉnh sửa nội dung và đăng lên tài khoản Youtube. Đáng nói, những clip được đăng tải không đúng với bản chất của vụ việc, ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh trật tự, gây hiểu nhầm trong dân.
Vụ việc ở Nâm Nung chính là hồi chuông báo động cho thấy, những địa bàn vùng sâu, vùng xa, đồng bào DTTS đang tồn tại “khoảng trắng thông tin”. Việc hạn chế tiếp cận thông tin chính thống, thiếu kỹ năng sử dụng mạng xã hội đã trở thành mảnh đất màu mỡ để các đối tượng sử dụng luận điệu “nửa thật, nửa sai” lợi dụng xuyên tạc, chống phá đi ngược lại lợi ích quốc gia, dân tộc. Từ đó yêu cầu công tác nắm tình hình, định hướng dư luận cần phải bắt đầu ngay từ cơ sở, nhất là trong bối cảnh địa giới hành chính có nhiều thay đổi sau sáp nhập. Không dừng ở tập trung giải quyết dứt điểm các vụ việc tồn đọng, cấp ủy, chính quyền còn phải chủ động nhận diện sớm nguy cơ để kịp thời cung cấp thông tin chính thống, không để “khoảng trống thông tin” trở thành nơi tin giả và luận điệu kích động lan rộng.
.jpg)
Bên cạnh đó, hệ thống thông tin cơ sở cũng cần được củng cố theo hướng chuyên nghiệp: nhanh, chính xác, thống nhất để tăng “sức đề kháng” cho người dân, nhất là đồng bào DTTS, không để hình thành “điểm nóng” trên không gian mạng. Giữ vững “thế trận lòng dân” từ cơ sở chính là cách hiệu quả nhất để BVNTTT của Đảng. Khi lòng dân được vun đắp, niềm tin được củng cố thì những luận điệu xuyên tạc, kích động sẽ khó có cơ hội len lỏi vào cộng đồng.
Trước thách thức trên, để tiếp tục BVNTTT của Đảng, đồng chí Y Thanh Hà Niê Kđăm, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh yêu cầu cần tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức tuyên truyền, vận động Nhân dân; tăng cường truyền thông, giáo dục về an ninh mạng, giúp đồng bào nhận diện rõ tin giả, thông tin sai lệch và các luận điệu kích động, chia rẽ.
Kỳ 3: Giải pháp căn cơ, lâu dài để củng cố “thế trận lòng dân”