Hành trình 20 năm xóa bỏ sốt rét

Ông K’Sen, cư dân thôn Ka Sá đang ngồi để nhân viên y tế lấy máu, xét nghiệm ký sinh trùng sốt rét. Ông bảo, sau mỗi đợt vào rừng kiếm măng, rau rừng, ông lại báo cho nhân viên y tế thôn bản để trạm xá xuống lấy máu, kiểm tra ngay và cho thuốc phòng ngừa. Người đàn ông K’ho nhớ lại những cơn sốt run người, cơ thể nhừ ra, mềm oặt sau những cơn sốt rừng. Ông K’Sen kể: “Ngày xưa tôi cũng bị sốt rét mấy bận, người yếu nhớt ấy chứ. May nhờ có thuốc của y tế, tôi mới sống được đến bây giờ. Ngay trong buôn, ngày xưa, nhiều người chết vì sốt rét, nhất là thời các cụ. Bây giờ y tế đến tận nhà thăm khám nên không còn sốt như ngày xưa”.

Chị Ka Dụi, nữ hộ sinh, đồng thời là người trực tiếp quản lý dịch sốt rét tại thôn Ka Sá cho biết, người dân đi rừng về là có nguy cơ sốt rét do muỗi truyền qua đốt. Vì vậy, chị nắm địa bàn rất sát, mỗi khi có thông tin có người đi rừng về, ngay lập tức chị gọi điện, người dân có thể lên trạm hoặc chị chạy xuống tận nhà, thực hiện thủ thuật lấy lam xét nghiệm máu, nhuộm màu phát hiện bệnh: “Ngày xưa, người bệnh chưa được quản lý chặt nhưng bây giờ y tế quản lý rất kỹ, ai có nguy cơ là thực hiện xét nghiệm, có ký sinh trùng là cho sử dụng thuốc đặc trị ngay, vừa bảo vệ sức khỏe người bệnh, vừa không để dịch lan ra cộng đồng”. Chị Ka Dụi là người đã có 20 năm gắn bó với công việc phòng ngừa sốt rét tại Trạm y tế xã Sơn Điền. Hơn ai hết, chị chứng kiến những đợt dịch sốt rét bùng phát, những người bệnh run rẩy và cả những ca trở nặng mà y, bác sĩ đành bó tay.

“Khác với các địa phương khác thường có dịch sốt xuất huyết, Sơn Điền chúng tôi do đặc thù nằm giữa rừng nên gần như không thấy ca bệnh sốt xuất huyết. Ngược lại, sốt rét từng là căn bệnh đe dọa Nhân dân toàn xã. Suốt 20 năm qua, chính quyền, đội ngũ y, bác sĩ, nhân viên y tế và cả Nhân dân đã cố gắng hết sức để loại bỏ căn bệnh sốt rét trong cộng đồng”, bác sĩ K’Nhân, người con Sơn Điền chia sẻ. Anh bảo, ngay khi còn rất bé, xung quanh anh, nhà ai cũng có người sốt rét, ông bà, cha mẹ. Những cơn sốt run người ấy cũng là một động lực khiến anh theo học ngành y và quay lại phục vụ bệnh nhân quê mình.

“Chúng tôi thực hiện diệt muỗi, diệt loăng quăng, tuyên truyền ngủ màn cho Nhân dân. Vấn đề là, muỗi mang mầm bệnh sốt rét ở trong rừng, bà con đi rừng và khi về mang theo mầm bệnh. Vì vậy, chúng tôi phối hợp chặt chẽ với đội ngũ nhân viên y tế thôn bản, khi ai đi rừng về là có thông tin ngay, chúng tôi cử nhân viên y tế xuống để thực hiện kiểm tra. Việc này đã thành thói quen, bà con đi rừng về là báo. Suốt 20 năm liền, nhờ sự cố gắng của toàn xã mà bệnh sốt rét đã được khống chế. Đây là niềm tự hào của Sơn Điền chúng tôi”, bác sĩ K’Nhân tâm sự.

Phó Bí thư Đảng ủy xã Sơn Điền K’Gẹo nhắc lại, chỉ hơn 10 năm trước, Sơn Điền còn là trọng điểm sốt rét của khu vực cao nguyên Di Linh. Sự cố gắng của đội ngũ cán bộ y tế, sự sát sao của chính quyền, sự phối hợp của cư dân đã đẩy lùi căn bệnh này. “Trạm y tế Sơn Điền có 11 cán bộ, tất cả anh chị em đều là con em của cao nguyên Di Linh. Bởi vậy, anh chị em hiểu và luôn gắng sức chăm sóc sức khỏe cho bà con, nhất là chung tay diệt trừ những cơn sốt đã đeo bám người Sơn Điền bao đời”.