Mỗi mùa Lễ hội Katê về, lòng du khách lại bồi hồi, nhớ cảm giác được đến với Lâm Đồng để nghe nhịp trống rộn rã mang đậm nét văn hóa đồng bào.

Tôi vẫn nhớ như in cái không khí nôn nao của bà con Chăm theo đạo Bà La Môn vào những ngày cuối tháng 6 theo lịch Chăm, vì lễ chính sẽ diễn ra vào mùng 1 tháng 7, thường rơi vào khoảng tháng 9, tháng 10 dương lịch.

Khi đó, không khí sắm sửa, chuẩn bị rộn ràng từ trong nhà ra tới ngoài ngõ. Tuy chỉ là một khách tham quan vô tình ghé qua, mà cũng thấy cái vui xóm làng ấy thấm cả vào mình từ lúc nào không hay.

Nhớ khung cảnh nhà nhà lau chùi tươm tất, đem những bộ trang phục truyền thống Chăm đủ sắc màu ra giặt giũ, rồi xúm lại cùng nhau làm bánh tét, bánh gừng.

Nhớ khung cảnh nhà nhà lau chùi tươm tất, đem những bộ trang phục truyền thống Chăm đủ sắc màu ra giặt giũ, rồi xúm lại cùng nhau làm bánh tét, bánh gừng.

Tầm chiều muộn bước qua mấy khoảng sân chung, đã nghe tiếng trống paranưng với tiếng kèn saranai tập luyện vang xa. Những cô gái Chăm thì mải mê ôn lại từng điệu múa quạt, múa đội nước sao cho thật dẻo, thật nhịp nhàng để chuẩn bị cho đêm hội.

Đến ngày lễ, mới tờ mờ sáng trên đỉnh tháp Po Sah Inư đã đông nghẹt người. Phụ nữ diện áo dài Chăm thướt tha, quấn thêm chiếc khăn viền màu sặc sỡ, còn nam giới và các cụ già thì mặc đồ trắng nghiêm trang.

Mọi người cùng nhau dựng trại, các bà các mẹ xắn tay áo nấu những món truyền thống thơm phức cả một vùng. Giữa những mảng tường gạch nung rêu phong ngàn năm, sắc áo trắng rực rỡ dưới nắng sớm khiến du khách ngắm hoài không chán.

Đẹp nhất là lúc đoàn nghi lễ rước y trang của Công chúa Po Sah Inư lên tháp. Tiếng kèn saranai réo rắt quyện với tiếng trống paranưng, trống ghi năng rầm rộ vang lên giữa không gian, nghe mà lồng ngực cứ hồi hộp theo.

Tôi chen chân trong dòng người, thành kính nhìn các vị chức sắc mở cửa tháp, làm lễ tắm tượng và khoác y phục mới cho thần linh. Mùi khói trầm thơm lừng hòa với mùi hoa tươi, mâm cúng làm không gian linh thiêng mà ấm cúng lạ kỳ.

Đến phần hội thì vui không tả nổi. Khoảng sân quanh tháp bùng nổ tiếng reo hò với mấy trò dân gian như thi đi bộ đội nước.

Mấy bác nghệ nhân còn vui vẻ hướng dẫn cho du khách cách vỗ trống paranưng, nặn gốm hay ngồi thử bên khung dệt thổ cẩm.

Đến tối, tháp Po Sah Inư sáng rực với sân khấu đèn hoa, những bạn trẻ Chăm lên múa hát nhiệt tình, tiếng đàn tiếng trống như gói trọn tình yêu văn hóa của người Chăm qua bao thế hệ.

Mùa Ka tê năm đó không chỉ là một chuyến đi, mà còn trao cho tôi và nhiều du khách một nỗi niềm bâng khuâng. Để rồi cứ hễ gió chớm sang mùa, lòng tôi lại xao xuyến nhớ tiếng trống Paranưng, nhớ cái tình ấm áp của đồng bào Chăm ngày hội.

BÙI DANH

Bài viết có sử dụng ảnh tư liệu