Chăm sóc cây trồng thời công nghệ số
Minh bạch thông tin từ khâu giống đến quá trình chăm sóc cây, xử lý các loại sâu và bệnh gây hại, cả khâu thu hoạch, bảo quản, tiêu thụ nông sản. Đây chính là cách để người nông dân xây dựng niềm tin với khách hàng trong thời công nghệ số.

Ông Nguyễn Văn Thành, người trồng sầu riêng ở xã Đạ Huoai chia sẻ: “Chất lượng, độ thơm ngon của sầu riêng Đạ Huoai là điều không cần bàn cãi. Tuy nhiên, để tiếp cận những khách hàng ở ngoài tỉnh Lâm Đồng, mọi dữ liệu về cây sầu riêng Đạ Huoai phải được công khai trên các nền tảng quản lý số, vì khách hàng ở xa rất khó để xác thực nguồn gốc cụ thể của sản phẩm”.
Đó là lý do ông Thành và những người trồng sầu riêng ở Đạ Huoai đặc biệt quan tâm đến mã số vùng trồng. Một khi đã có mã số vùng trồng, khách hàng chỉ việc quét mã QR gắn trên trái sầu riêng là lập tức biết được mọi thông số của sản phẩm. “Trong bối cảnh thị trường các nước nhập khẩu nông sản Việt Nam ngày càng siết chặt tiêu chuẩn kỹ thuật, kiểm dịch và quản lý dữ liệu, truy xuất nguồn gốc sản phẩm không còn dừng lại ở yêu cầu kỹ thuật mang tính hình thức mà đã trở thành công cụ quản trị chuỗi cung ứng”, ông Thành nói.
Thực tế, muốn duy trì việc xuất khẩu nông sản chính ngạch thì truy xuất nguồn gốc nông sản là giải pháp mang tính pháp lý, bên cạnh tính kỹ thuật bắt buộc để kiểm soát tính minh bạch của sản phẩm. Từ những đòi hỏi khắt khe của thị trường nhập khẩu, ngành nông nghiệp Lâm Đồng đã chủ động xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch, chuẩn hóa dữ liệu để tăng khả năng đáp ứng những tiêu chuẩn quy định của các thị trường nhập khẩu. Theo số liệu của Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng, địa phương hiện có 1.611 mã số vùng trồng, với tổng diện tích 54.298 ha.
Trong đó, 1.094 mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu đã được nước nhập khẩu phê duyệt, với tổng diện tích hơn 48.016 ha và 216 mã số vùng trồng, với tổng diện tích khoảng 3.444 ha đang được gửi đi, đề nghị nước nhập khẩu phê duyệt. Ông Lê Sỹ Hòa - Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp và Dịch vụ Tân Lạc (xã Bảo Lâm 2), trao đổi: “Vùng trồng sầu riêng của Hợp tác xã có tổng diện tích 21 ha, với 9 nông hộ tham gia sản xuất. Sản lượng sầu riêng khoảng 30 tấn/ha/năm”.
Theo ông Hòa, phần lớn diện tích sầu riêng của Hợp tác xã Nông nghiệp và Dịch vụ Tân Lạc đang trong giai đoạn kinh doanh, độ tuổi cây từ 5 - 12 năm. Việc ghi chép nhật ký sản xuất, lưu giữ các thông tin vật tư nông nghiệp, vị trí của từng thửa đất trong vùng trồng, cũng như việc kiểm soát quy trình và truy xuất nguồn gốc đều được đơn vị tiến hành thực hiện thường xuyên. Ông Hòa nói thêm, khi thông tin vùng trồng, chủ thể và quy trình canh tác được minh bạch, đấy chính là cơ sở để đơn vị xây dựng niềm tin với đối tác của mình.
Còn tại xã Cát Tiên 2, chính quyền địa phương cũng đặc biệt quan tâm đến việc nâng cao tính minh bạch của sản phẩm nông sản bằng việc phối hợp với Công ty MimosaTEK triển khai mô hình ứng dụng công nghệ số trong sản xuất sầu riêng. Theo đó, toàn bộ quy trình chăm sóc cây sầu riêng sẽ được ghi lại trên ứng dụng công nghệ IoT, tạo dữ liệu phục vụ quản lý sản xuất, từng bước nâng cao tính minh bạch của sản phẩm trái sầu riêng trên địa bàn xã.
Từ một yêu cầu kỹ thuật xuất khẩu - truy xuất nguồn gốc sản phẩm dần trở thành nhân tố quan trọng trong đời sống sản xuất nông sản của nông dân. Việc được cấp mã số vùng trồng không chỉ là “tấm vé” cho xuất khẩu, còn là lời khẳng định đây là một quy trình sản xuất có kiểm soát.
Trịnh Chu .