Hồng Sơn khai thác lợi thế nông nghiệp
Từ chuyển đổi cây trồng đến hình thành vùng sản xuất tập trung, xã Hồng Sơn hướng đến khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, nâng cao giá trị nông sản, tăng thu nhập cho người dân và phát triển nông nghiệp bền vững.

Chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nâng cao giá trị sản xuất
Anh Lê Xuân Sang ở thôn An Thái có 1,2 ha đất trồng lúa đã quyết định chuyển sang trồng sen khi nhận thấy giá lúa thấp, trong khi chi phí đầu tư ngày càng tăng. Theo anh Sang, cây sen có thời gian sinh trưởng ngắn, khoảng 3 tháng bắt đầu cho thu hoạch, mỗi năm có thể sản xuất 3 - 4 vụ. Lợi nhuận đạt khoảng 5 - 7 triệu đồng/sào/vụ, tùy thời điểm và giá bán. Vào vụ nghịch, hạt sen tươi có giá tốt, trong chính vụ, giá giảm nhưng năng suất cao nên người trồng vẫn có lãi. So với cây lúa, trồng sen giúp gia đình anh chủ động hơn trong lựa chọn thời vụ, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng đất.
Địa phương đã kêu gọi các tổ chức, cá nhân đầu tư phân xưởng, cơ sở bóc tách hạt sen phục vụ sơ chế, chế biến để nâng cao giá trị sản phẩm cung ứng ra thị trường. Khi cơ sở hoạt động ổn định, địa phương kỳ vọng mở rộng quy mô sản xuất, đầu tư trang thiết bị, từng bước đưa sản phẩm hạt sen tiếp cận nhiều thị trường hơn.
Ông Nguyễn Thanh Minh, Phó Chủ tịch UBND xã Hồng Sơn
Câu chuyện của anh Sang cũng là hướng chuyển đổi đang diễn ra tại một số vùng sản xuất của xã Hồng Sơn. Trước đây, cây sen chủ yếu được một số hộ dân trồng với diện tích nhỏ, phục vụ nhu cầu gia đình và tạo cảnh quan. Những năm gần đây, khi nhu cầu thu mua hạt sen tươi, sen khô tăng lên, nhiều hộ đã mạnh dạn đưa loại cây này vào luân canh trên đất lúa, từng bước hình thành vùng sản xuất tập trung.

Theo UBND xã Hồng Sơn, đến nay, diện tích chuyển đổi từ trồng lúa sang sen trên địa bàn xã trên 300 ha, tập trung tại các thôn An Thái, Suối Đá và Long Thạnh. Mô hình cho hiệu quả kinh tế cao gấp 2 - 3 lần so với trồng lúa. Bên cạnh đó, hơn 33 ha dừa xiêm được phát triển tại các thôn Thuận Phong, Long Thạnh và Long Phú, bước đầu mang lại thu nhập ổn định, cao hơn nhiều lần so với một số cây trồng.
Ông Nguyễn Thanh Minh - Phó Chủ tịch UBND xã Hồng Sơn, cho biết, Hồng Sơn là xã nông nghiệp, với cây trồng chủ lực trước đây là thanh long và lúa. Tuy nhiên, trước tình hình giá thanh long thiếu ổn định, người dân đã chuyển sang trồng sen và một số loại cây khác mang lại hiệu quả kinh tế. Trước thực tế này, địa phương phối hợp với Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh cùng các ngành chức năng rà soát, thống kê diện tích, nghiên cứu, phân tích điều kiện sinh thái, yếu tố môi trường để định hướng người dân chuyển đổi cây trồng cho phù hợp, nâng cao thu nhập.

Hình thành vùng sản xuất tập trung
Từ những mô hình chuyển đổi bước đầu, xã Hồng Sơn định hướng cơ cấu lại ngành nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu, gắn sản xuất với thị trường. Trọng tâm là quy hoạch vùng cây trồng phù hợp điều kiện đất đai, nguồn nước, nâng cao chất lượng nông sản và tăng cường liên kết tiêu thụ.
Giai đoạn 2026 - 2030, địa phương duy trì diện tích thanh long tại vùng có lợi thế, từng bước chuyển sang sản xuất an toàn, hữu cơ, gắn với quản lý mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu. Xã định hướng phát triển vùng sản xuất lúa tập trung, ưu tiên giống chất lượng cao, tiết kiệm nước và áp dụng quy trình “1 phải, 5 giảm”; đồng thời phát triển mè đen tại những vùng đất khô hạn, phù hợp luân canh. Đối với diện tích khoai mì phụ thuộc nước trời, địa phương định hướng phát triển cây ăn trái chịu hạn như: mít ruột đỏ, mãng cầu, dừa xiêm. Đồng thời, nghiên cứu mô hình trồng cỏ chịu hạn kết hợp chăn nuôi bò, dê. Với diện tích điều già cỗi sẽ tái canh, ghép cải tạo bằng giống có năng suất cao, trồng xen cây họ đậu ngắn ngày nhằm cải thiện hiệu quả sử dụng đất.
Hồng Sơn đặt mục tiêu hình thành ít nhất 1 - 2 vùng sản xuất tập trung, mỗi vùng trên 50 ha, có hạ tầng đồng bộ; phấn đấu 70 - 80% diện tích áp dụng quy trình VietGAP, hữu cơ. Cùng với đó, địa phương hướng đến củng cố, phát triển ít nhất 2 - 3 hợp tác xã hoạt động hiệu quả, có liên kết tiêu thụ sản phẩm và 5 - 7 tổ hợp tác theo ngành hàng.
Thanh Duyên .