Lan tỏa kỹ năng an toàn số học đường

Đa dạng các hoạt động an toàn số

Tại Trường THCS Nguyễn Du (xã Đức Linh), cuộc thi tìm kiếm “Đại sứ an toàn số học đường” mang đến cho học sinh cơ hội thể hiện hiểu biết, kỹ năng sử dụng internet, đồng thời khơi dậy ý thức bảo vệ bản thân và bạn bè trên không gian mạng.

Em Đỗ Ngọc Thảo Vân, học sinh lớp 9A2, được nhà trường lựa chọn đại diện tham gia vòng 4 cấp tỉnh. Với Thảo Vân, trở thành đại sứ không chỉ là niềm vui, sự ghi nhận mà còn là trách nhiệm lan tỏa những điều tích cực đến cộng đồng học sinh. Theo em, mỗi học sinh cần chủ động trang bị kiến thức, bảo vệ thông tin cá nhân, ứng xử văn minh trên mạng xã hội và tỉnh táo trước thông tin chưa kiểm chứng. Đặc biệt, không nên im lặng khi gặp các hành vi bắt nạt, dụ dỗ, đe dọa hay xâm hại trên không gian mạng. “Em mong muốn nhà trường tổ chức thêm các cuộc thi sáng tạo video, sân khấu hóa tình huống để chúng em nhận diện nguy cơ và biết cách ứng phó. Đồng thời, cần có kênh tiếp nhận thông tin an toàn, bảo mật để học sinh dễ dàng tìm kiếm sự trợ giúp khi gặp vấn đề trên mạng”, Thảo Vân chia sẻ.

Không chỉ dừng lại ở cuộc thi, Trường THCS Nguyễn Du còn lồng ghép thông điệp an toàn số vào nhiều hoạt động gần gũi như sinh hoạt chuyên đề “5 phút cùng em”, phát thanh măng non, làm video ứng dụng trí tuệ nhân tạo, hưởng ứng chiến dịch qua khung ảnh đại diện và tích hợp trong giờ Tin học. Thầy Nguyễn Thành Trung - Tổng phụ trách Đội, Trường THCS Nguyễn Du cho biết: “Đa dạng hình thức tuyên truyền giúp kiến thức an toàn số trở nên sinh động, dễ tiếp nhận. Học sinh không chỉ nghe cảnh báo mà còn được tham gia hoạt động, xử lý tình huống và chia sẻ kiến thức với bạn bè. Qua đó, kỹ năng tự bảo vệ trên không gian mạng từng bước được hình thành từ những việc làm cụ thể”.

Hình thành năng lực số cho học sinh

Từ những cách làm ở cơ sở, giáo dục an toàn mạng đang được ngành giáo dục Lâm Đồng triển khai theo hướng toàn diện, gắn với yêu cầu hình thành năng lực số cho học sinh. Theo ông Phan Thanh Hải - Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh, năm học 2026 - 2027, ngành tập trung triển khai nội dung này tại các cơ sở giáo dục phổ thông, giúp học sinh không chỉ nhận diện nguy cơ mà còn biết sử dụng công nghệ an toàn, hiệu quả và có trách nhiệm.

Nội dung giáo dục được mở rộng từ phòng tránh lừa đảo, bắt nạt trực tuyến đến bảo vệ dữ liệu cá nhân, tôn trọng quyền riêng tư, kiểm chứng thông tin và cân bằng thời gian sử dụng thiết bị số. Đây không phải là những kiến thức tách rời đời sống mà được lồng ghép vào các môn học, hoạt động giáo dục hiện hành, trong đó môn Tin học giữ vai trò nòng cốt.

Tùy điều kiện thực tế, các trường có thể tổ chức sinh hoạt lớp, diễn đàn, cuộc thi truyền thông, câu lạc bộ công nghệ hoặc thực hành xử lý tình huống trên mạng. Qua đó, học sinh được rèn luyện cách cân nhắc trước khi chia sẻ thông tin, không tùy tiện đăng tải hình ảnh của người khác, nhận diện dấu hiệu lừa đảo và chủ động tìm kiếm sự trợ giúp khi gặp sự cố. Cùng với nhà trường, gia đình, lực lượng công an, y tế, chuyên gia tâm lý và các tổ chức bảo vệ trẻ em cũng được khuyến khích phối hợp trong hướng dẫn, hỗ trợ học sinh.

Từ nhận thức đến hành động, kỹ năng an toàn số đang từng bước trở thành hành trang không thể thiếu của học sinh. Khi mỗi em biết tự bảo vệ mình và lan tỏa những giá trị tích cực, thông điệp “Không một mình - Kết nối không tổn thương” sẽ được nuôi dưỡng bằng chính văn hóa ứng xử văn minh, trách nhiệm trong học đường và trên không gian mạng.