Hối hả nơi tuyến đầu cao tốc

Dáng đường trong bụi đỏ

12 giờ trưa, tại mũi thi công cầu vượt Km152+577, xã Di Linh, nắng trải xuống khoảng đồi cà phê cạnh những dải đất rộng vừa được người dân bàn giao cho dự án. Mùi của đất đỏ bazan quyện đặc trong khói dầu diesel tạo thành thứ hương vị rất riêng của công trường mở tuyến.

Thay vì dáng dấp hào nhoáng của một đại lộ, nơi đây chỉ là những vệt đất đỏ thẫm xẻ ngang qua những đồi cà phê và trập trùng núi non. Vài chiếc xe ben nối đuôi nhau cuộn bụi mù. Giữa nắng gắt, chiếc máy xúc gầm lên từng hồi, cắm phập hàm gàu thép bạt đi từng mảng đất bởi nhịp điệu hối hả như để bù lại khoảng thời gian chờ đợi trước đó. Dưới lớp đất mặt là tầng đất dẻo lẫn đá hộc ngầm, khiến việc đào xới đòi hỏi sự kiên bỉ từng mi-li-mét để bảo đảm cao độ chuẩn xác.

Cùng trên tuyến cao tốc này, trải dài suốt đoạn từ Km185+000 đến Km200+100 thuộc địa bàn xã Đức Trọng, hơn 60 đầu máy móc cũng được đưa vào công trường. Kỹ sư Trần Văn Vinh (Tổng Công ty Xây dựng số 1 - CC1) vừa hướng dẫn công nhân hàn lồng sắt cọc nhồi chuẩn bị đổ bê tông dầm cầu, vừa chỉ tay về dải đất ngổn ngang phía trước mặt: “Mặt bằng đoạn này đã cơ bản thông suốt nhưng toàn là tầng đất hữu cơ yếu. Anh em công nhân đang phải chạy đua với nắng, tranh thủ từng giờ để bóc sạch lớp móng dại, vừa đào vừa dò địa chất để làm cầu vượt và chuẩn bị nền cho cao tốc”.

Ở xứ sở đất bazan này, mỗi ngày nắng được người làm đường quý như vàng. Anh Vinh bảo, để bù lại quãng thời gian đầu chờ mặt bằng liền khoảnh, ban đêm các nhà thầu vẫn chia ca bám trụ. Bởi chỉ cần chậm một nhịp nắng, một cơn mưa rào bất chợt trút xuống là cả đoạn dài đất hóa bùn nhão nhoẹt, những cỗ máy lu, xe ben hàng chục tấn cũng đành chôn chân đứng nhìn.

Gác nắng trưa, chạy đua tiến độ

Dưới nắng trưa, một kỹ sư trắc đạc lom khom căn chỉnh chân máy, chiếc áo phản quang sạm bụi và đôi giày nặng trịch lớp đất bazan dẻo quánh sau cơn mưa đêm. Người kỹ sư vẫn dán chặt mắt vào ống ngắm máy toàn đạc. Trên địa hình đồi dốc, chỉ cần đặt lệch chân máy một xăng-ti-mét, cao độ mặt đường khi đắp nền sẽ sai lệch cả gang tay.

Cách đó không xa, cabin của người thợ lái máy xúc chẳng khác nào một chiếc lò hấp giữa giờ trưa. Nắng xuyên qua lớp kính chắn gió phủ mờ bụi đỏ, hắt lên khuôn mặt lem luốc mồ hôi. Mỗi lần gàu sắt nện xuống, cả buồng lái lại rung lên bần bật. Thấy khách lạ, anh chỉ kịp nhoẻn miệng cười, vẫy nhẹ bàn tay rồi lại lập tức ghì cần điều khiển.

Giờ nghỉ trưa nơi tuyến đầu diễn ra chóng vánh dưới bóng râm hiếm hoi của những lùm cà phê còn sót lại ven ranh giới. Ngụm nước uống vội cũng vương màu bụi đỏ trên chiếc ly nhựa. Nhịp sống lán trại giản đơn và hối hả ngay trong từng bữa ngụm nước, bữa ăn vội.

Chạy xe máy ngược xuôi điều phối tại công trường thuộc địa bàn thôn Tân Hội, xã Đức Trọng, anh Mạc Tuấn Tú (phụ trách gói thầu đào, đắp) cho biết, đơn vị đang chia nhỏ lực lượng thành nhiều mũi thi công song song: bóc đất hữu cơ, san lu nền... “Giao đất sạch tới đâu, trọng trách dồn lên vai nhà thầu tới đó. Chúng tôi đang chắt chiu từng giờ nắng để dựng xong bộ khung móng. Nền đường ban đầu có đầm chặt thì các bước sau mới bứt tốc được”, anh Tú chia sẻ.

Ngay cạnh đó, kỹ sư Trần Văn Vinh cùng êkíp vẫn nhịp nhàng ép những cọc bê tông làm móng cầu. Thực tế thi công cho thấy, chất lượng của một tuyến cao tốc không chỉ đo bằng tốc độ trải nhựa trên bề mặt, mà được quyết định bởi sự chuẩn xác đến từng xăng-ti-mét và những hạng mục nền móng chìm sâu, âm thầm gánh vác sự bền vững cho cả đại lộ mai sau.

Người nhường đất, người đợi đường

Đứng bên mép công trường, chị Ma Thị Bảy (thôn 6, xã Đức Trọng) lặng lẽ dõi theo những chiếc xe lu đang cán phẳng khoảng vườn cũ của gia đình. “Nhà tôi nhường mấy sào đất canh tác cho dự án. Mấy tháng trước, thấy đất giao rồi mà một số đoạn còn vướng mặt bằng, máy móc chưa vào rộ được cũng sốt ruột. Hôm nay thấy công nhân, xe máy về làm rầm rộ thế này, trong bụng mới thực sự thấy mừng”, chị Bảy trải lòng.

Quanh năm gắn bó với nghề buôn chuyến nông sản, hơn ai hết, chị Bảy thấm thía nỗi nhọc nhằn của cảnh độc đạo trên quốc lộ 20 đông đúc. Chuyến xe chở rau đi chậm một giờ là nông sản kém tươi, người trồng lại thêm một lần bị ép giá. Bởi vậy, trong tâm thức của người phụ nữ ấy, cao tốc không nằm ở những con số ngàn tỷ. Cao tốc, giản dị là chuyến xe rau về xuôi kịp phiên chợ sớm, là bước chân sắp nhỏ đi học xa nhà tiện hơn.

Cùng chung nỗi niềm ấy, anh Nguyễn Thọ (thôn Tân Châu, xã Di Linh) tuần nào cũng tạt qua ngó công trường khu vực cầu vượt Km152+577 một bận. Anh bảo, suốt mấy tháng qua, bà con vừa mong các điểm nghẽn mặt bằng sớm được khơi thông, vừa ngóng nhà thầu tăng tốc để kịp mốc thông xe tháng 8/2028. “Chỉ mong lời hẹn thành hiện thực. Có đường lớn, giao thương mở lối thì vùng đất Lâm Đồng mới thực sự phát triển được”, anh Thọ kỳ vọng.

Cao tốc sau một thời gian khởi công vẫn còn ngổn ngang, thô ráp và đượm màu bazan. Nhưng từ những mét đất người dân chuyển giao, hình hài một đại lộ đang lớn và rõ dần lên mỗi ngày.

Rồi sẽ đến ngày xe chạy êm trên dải đường ấy. Khi đó, ít ai còn nhớ đến lớp bụi đỏ hôm nay. Nhưng nền móng của con đường sẽ mang dấu mồ hôi của người thợ, người kỹ sư, và cả tấm lòng thơm thảo của những người giao đất, những người đã đi qua những mùa mưa nắng đợi đường lên.