baolamdong.vn

Nông nghiệp - Nông thôn

Định hướng phát triển sâm Việt Nam

Văn Việt .

Lâm Đồng đang từng bước hình thành vùng trồng sâm Việt theo hướng bảo tồn nguồn gen, chủ động giống và phát triển sản xuất hàng hóa. Để hiện thực hóa mục tiêu 50 ha vào năm 2030, tỉnh tập trung triển khai đồng bộ giải pháp vừa mở rộng diện tích, vừa bảo đảm chất lượng và tính bền vững của vùng trồng.

sam-viet-nam-trong-thu-nghiem-va-nhan-rong-thanh-cong-trong-nha-luoi-tai-vung-sinh-thai-xa-lac-duong.jpg
Sâm Việt trồng thử nghiệm và nhân rộng thành công trong nhà lưới tại vùng sinh thái xã Lạc Dương

Chủ động nguồn giống, bảo tồn nguồn gen

Thống kê đến đầu tháng 11/2026, tổng diện tích trồng sâm Việt của 3 doanh nghiệp toàn tỉnh gắn bảo tồn nguồn gen với phát triển sản xuất gần 20 ha. Trong đó 15 ha trồng trong hệ thống nhà lưới, nhà kính thuộc khu vực xã Lạc Dương; còn lại 5 ha trồng dưới tán rừng lá rộng thuộc địa bàn phường Cam Ly - Đà Lạt. Ông Trần Cao Nguyên, chủ nhân 1 trong 3 doanh nghiệp cho biết, đã trồng, chăm sóc có kết quả 50.000 cây sâm Việt từ 1 - 5 năm tuổi trên diện tích 5 ha dưới tán rừng lá rộng này. Nguồn giống cây con đưa về trồng từ vùng rừng núi Ngọc Linh, xã Trà Linh, TP Đà Nẵng, chiều cao 10 - 15 cm với 2 cặp lá.

Qua đánh giá ban đầu của các đơn vị nghiên cứu khoa học, khu vườn 5 ha giữa rừng lá rộng đạt tỷ lệ hơn 80% cây sâm Việt sinh trưởng mạnh mẽ, lần lượt thu hoạch các sản phẩm lá trà dược liệu, hạt giống tái canh trồng mới cuốn chiếu và củ giống thương phẩm. Ngoài ra doanh nghiệp còn di thực về 500 củ sâm, mỗi củ nặng 100 gam trở lên để nuôi trồng dưới lớp thực bì của khu rừng thuộc phường Cam Ly - Đà Lạt, sau hơn 1 năm chăm sóc đã tăng trọng lượng mỗi củ trên dưới 10 gam.

Hàng vạn cây sâm Việt Nam sinh trưởng mạnh mẽ trên nền đất phủ thảm thực bì rừng lá rộng
Hàng vạn cây sâm Việt sinh trưởng mạnh mẽ trên nền đất phủ thảm thực bì rừng lá rộng

“Tận dụng nguồn phụ phẩm cành, lá, vỏ cây rừng khô, gãy rụng tự nhiên làm phân bón và nguồn nước sạch của con suối tự nhiên để canh tác cho cây sâm Việt. Đặc biệt, trong môi trường đa tầng thực vật cộng sinh với hệ thống tán cây đã điều tiết ánh sáng hiệu quả, giảm tác động trực tiếp của mưa, thảm lá mục giảm xói mòn, giảm rửa trôi đất, cải thiện cấu trúc đất và tuần hoàn chất hữu cơ...”, chủ doanh nghiệp Trần Cao Nguyên chia sẻ kết quả tổng hợp từ thực tiễn sản xuất sâm Việt.

Đến nay, diện tích 5 ha sâm Việt của chủ doanh nghiệp đã chủ động nguồn hạt giống sản xuất tại chỗ với tỷ lệ 15 - 20% quần thể cây giống, đồng thời đã hoàn thiện hồ sơ công bố lưu hành giống sâm Việt Nam mang mã hiệu SNL-DL1 trên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia.

Củ sâm Việt Nam di thực từ vùng rừng núi Ngọc Linh, TP Đà Nẵng về khu rừng phường Cam Ly- Đà Lạt tái canh, tăng trọng lượng đáng kể hàng năm
Củ sâm Việt di thực từ vùng rừng núi Ngọc Linh, TP Đà Nẵng về khu rừng phường Cam Ly - Đà Lạt tái canh, tăng trọng lượng đáng kể hàng năm

Thu hút đầu tư, bảo vệ hệ sinh thái rừng

Bên cạnh bảo tồn nguồn gen, tỉnh cũng chú trọng nghiên cứu nhân giống bằng công nghệ sinh học. Trên địa bàn tỉnh đã triển khai 2 đề tài nghiên cứu khả năng cây sâm Việt Nam invitro ra hoa, tạo hạt và giâm hom gốc trong điều kiện nhà kính tại khu vực đô thị Đà Lạt. Đáng kể, việc ứng dụng nhà màng, nhà lưới, nhà kính với hệ thống tưới nhỏ giọt tự động và quan trắc vi khí hậu, doanh nghiệp chủ động kiểm soát điều kiện sinh trưởng, hạn chế tác động bất lợi của thời tiết và sâu bệnh.

Đặc biệt tỉnh đã cấp 1 mã số vùng trồng nội địa trên diện tích 5,2 ha sâm Việt trồng trong nhà lưới, nhà kính, nhà màng tại xã Lạc Dương, minh bạch hóa nguồn gốc, tăng cường quản lý chất lượng, bảo đảm đầu ra ổn định và nâng cao uy tín sản phẩm trên thị trường.

Sâm Việt Nam đơm hoa, kết hạt trong khu rừng phường Cam Ly- Đà Lạt
Sâm Việt đơm hoa, kết hạt trong khu rừng phường Cam Ly - Đà Lạt

Theo định hướng tại Quyết định số 611/QĐ-TTg/2023 của Thủ tướng Chính phủ đến năm 2030, toàn tỉnh phát triển 50 ha sâm Việt Nam thực hành nông nghiệp tốt, nông nghiệp hữu cơ và được cấp mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc.

Theo ông Trần Quang Duy - Phó Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ thực vật tỉnh, ngành nông nghiệp tỉnh tiếp tục khuyến khích các trung tâm nghiên cứu và doanh nghiệp phối hợp phát triển hệ thống ươm giống trong nhà màng công nghệ cao nhằm kiểm soát dịch bệnh, rút ngắn thời gian nhân giống và giảm giá thành; chú trọng bình tuyển, công nhận cây đầu dòng và vườn cây giống gốc để bảo tồn nguồn gen sâm Việt Nam.

“Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường sớm nghiên cứu, ban hành quy trình kỹ thuật trồng và chăm sóc sâm Việt ứng dụng công nghệ cao trong nhà kính, nhà màng, nhà lưới. Đồng thời, cụ thể hóa các quy định về thuê môi trường rừng, vừa tạo điều kiện thu hút doanh nghiệp đầu tư, vừa bảo đảm nguyên tắc bảo vệ hệ sinh thái rừng...”, Phó Chi cục trưởng Trần Quang Duy thông tin.

Chủ động tạo nguồn giống sâm Việt Nam dưới tán rừng lá rộng
Chủ động tạo nguồn giống sâm Việt dưới tán rừng lá rộng

Tại Hội nghị Quốc tế nhân sâm lần thứ 14 tại Hàn Quốc mới đây, TS Lê Thị Hồng Vân - Trường Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh - thành viên Hội đồng khoa học một đơn vị nghiên cứu trồng, thu hoạch sâm Việt giá trị vượt trội - đề xuất tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động nghiên cứu chuyên sâu về hoạt tính sinh học và tiềm năng ứng dụng, kết hợp đánh giá các mô hình để làm sáng tỏ cơ chế tác dụng, góp phần cung cấp cơ sở khoa học cho việc khai thác và phát triển bền vững nguồn dược liệu có giá trị lớn của Việt Nam.

Văn Việt .