baolamdong.vn

Thời sự

Lâm Đồng quyết tâm không để thiếu vật liệu cho dự án trọng điểm

Nguyễn Lương

Trước áp lực nguồn cung vật liệu cho loạt dự án hạ tầng ngàn tỷ trong năm 2026 và cả giai đoạn 2026 - 2030, Lâm Đồng đã đưa ra những chỉ đạo quyết liệt, yêu cầu tháo gỡ triệt để “nút thắt” thủ tục, chấm dứt tình trạng lúng túng, thiếu quyết liệt và siết chặt kỷ cương thị trường.

51.jpg
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười kiểm tra tiến độ và nắm tình hình nguồn vật liệu xây dựng phục vụ dự án Cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc (ngày 2/11)

Khoáng sản sẵn sàng, công trường vẫn ngóng

Giai đoạn 2026 - 2030, Lâm Đồng bước vào chu kỳ đầu tư hạ tầng quy mô lớn nhất từ trước đến nay. Hàng loạt công trình giao thông động lực đồng loạt triển khai như: cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc, Bảo Lộc - Liên Khương, cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành…

Theo dự báo của Sở Xây dựng Lâm Đồng, tổng nhu cầu vật liệu xây dựng (VLXD) trên toàn tỉnh trong giai đoạn này lên tới con số khổng lồ. Cụ thể, địa phương cần khoảng 10,9 triệu m³ đá xây dựng, gần 2,94 triệu m³ cát xây dựng và khoảng 36,76 triệu m³ vật liệu san lấp.

Chỉ tính riêng 2 đoạn cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc và Bảo Lộc - Liên Khương với tổng chiều dài gần 140 km (qua Lâm Đồng gần 128 km), nhu cầu đất san lấp đã lên tới 16,54 triệu m³, cùng gần 2 triệu m³ đá và hơn 356.000 m³ cát.

Lâm Đồng cần tăng tốc giải ngân vốn đầu tư công để thúc đẩy tăng trưởng
Chỉ tính riêng 2 đoạn cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc và Bảo Lộc - Liên Khương nhu cầu đất san lấp đã lên tới 16,54 triệu m³, cùng gần 2 triệu m³ đá và hơn 356.000 m³ cát

Tuy nhiên, nhìn vào bức tranh thực tế, Lâm Đồng hoàn toàn không thiếu tài nguyên. Toàn tỉnh hiện có 223 giấy phép khai thác khoáng sản còn hiệu lực, với trữ lượng hàng trăm triệu mét khối đá và cát. Chưa kể, 741 khu vực khoáng sản chưa cấp phép vẫn đang là nguồn dự phòng dồi dào.

Nghịch lý nằm ở chỗ, trong số 223 mỏ đã cấp phép, mới chỉ có hơn một nửa thực sự hoạt động. Gần một nửa số mỏ còn lại vẫn đang “án binh bất động” hoặc hoạt động cầm chừng do vướng mắc thủ tục đất đai, môi trường và giải phóng mặt bằng.

Tại cuộc họp ngày 17/11 về nguồn vật liệu cho các dự án cao tốc, ông Võ Ngọc Minh Phát, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án (QLDA) đầu tư xây dựng số 1 nhìn nhận: "Khó khăn hiện nay không phải là thiếu mỏ vật liệu, mà là nhiều mỏ đã được quy hoạch nhưng chưa được cấp phép. Một số mỏ đã cấp phép lại vướng quy hoạch hoặc giải phóng mặt bằng khiến chi phí đội lên, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ thi công".

du-an-khai-thac-khoang-san.jpg
Tại Lâm Đồng, trong số 223 mỏ khoáng sản đã cấp phép, mới chỉ có hơn một nửa thực sự hoạt động

Ở góc độ doanh nghiệp thi công, ông Dương Hoài Thanh, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần BOT Cao tốc Bảo Lộc - Liên Khương cho biết, sau khi bị lãnh đạo tỉnh phê bình về tiến độ, đơn vị đang dồn toàn lực tăng mũi thi công. Áp lực về nguồn vật liệu vì thế càng lớn.

“Doanh nghiệp đang phải đề xuất bổ sung thêm vị trí mỏ rộng 12,15 ha tại xã Ninh Gia để giao trực tiếp cho nhà thầu. Chúng tôi kiến nghị nâng công suất 5 mỏ khác, với khoảng 560.000 m³ vật liệu để phục vụ dự án”, ông Thanh cho biết.

Liên quan đến vấn đề này, đại diện 1 công ty xây dựng ở xã Đức Lập (Lâm Đồng) cho rằng, do khan hiếm nguồn vật liệu nên đơn vị phải mua qua công ty thương mại vận chuyển từ Đắk Lắk. Nhiều trường hợp khác phải mua ở các mỏ vật liệu từ những xã khác, cách Đức Lập 60 - 70 km. Điều này đội chi phí lên khoảng 1,5 lần so với thời điểm đơn vị đấu thầu.

6-1-.jpg
Một trong nhiều điểm khai thác cát dọc sông Krông Nô, địa bàn xã Quảng Phú, tỉnh Lâm Đồng

Qua tìm hiểu tại một số mỏ khoáng sản ở khu vực phía Tây Lâm Đồng, hầu hết chủ mỏ đều khẳng định không thiếu vật liệu xây dựng. Nhiều loại đá, cát vẫn còn dư tại các mỏ.

Điều đáng bàn, từ đầu năm 2026 đến nay, ngoài những đơn vị đối tác trước đó, các chủ mỏ ghi nhận không có thêm nhà thầu những dự án khác đặt vấn đề ký hợp đồng tăng khối lượng.

“Vật liệu xây dựng vẫn dư. Nếu các nhà đầu tư, đơn vị thầu dự án không ký thêm hợp đồng mới, chủ mỏ chúng tôi không cần phải tăng công suất”, một chủ mỏ khoáng sản khẳng định.

Phối hợp chặt chẽ, tránh sự lúng túng trong điều phối

Phân tích sâu hơn về “điểm nghẽn” này, đại diện các cơ quan chuyên môn chỉ ra rằng, bên cạnh rào cản pháp lý, sự thiếu chủ động của chính các nhà đầu tư và nhà thầu cũng là nguyên nhân khiến chuỗi cung ứng nhiều thời điểm bị đứt gãy.

Ông Huỳnh Duy Khôi, Phó Giám đốc Sở Công thương dẫn chứng, riêng hai đoạn cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc và Bảo Lộc - Liên Khương, tỉnh đã tham mưu khoanh định 18 điểm mỏ và mới đây bổ sung thêm 11 điểm mỏ thuộc diện không đấu thầu. Thủ tục cho các mỏ này thông thoáng và rút ngắn thời gian hơn rất nhiều so với quy trình thông thường.

anh-9939.webp
Theo các ngành chuyên môn, vật liệu tại Lâm Đồng không thiếu, cái thiếu là sự chủ động ban đầu của nhà đầu tư

"Thế nhưng, từ khi có quyết định khoanh định đến nay, doanh nghiệp đầu tư vẫn chưa giới thiệu được đơn vị nào vào khai thác. Các điểm mỏ đã rõ ràng, nhà đầu tư cần chủ động tìm kiếm đơn vị đủ năng lực để triển khai ngay", ông Khôi nhấn mạnh.

Đồng quan điểm, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường khẳng định, vật liệu tại Lâm Đồng không thiếu, cái thiếu là sự chủ động ban đầu của nhà đầu tư. Nhiều vướng mắc về mỏ khai thác, bãi thải vốn thuộc thẩm quyền xử lý của doanh nghiệp nhưng lại bị "đẩy" hết lên các sở, ngành và UBND tỉnh.

Chủ trì cuộc họp ngày 17/11, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Nguyễn Bá Út nhìn nhận, còn có sự lúng túng trong cách làm và thiếu gắn kết giữa các đơn vị. Lãnh đạo UBND tỉnh Lâm Đồng yêu cầu phải thay đổi ngay tư duy điều hành và cách thức triển khai.

Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Bá Út khẳng định, vật liệu xây dựng trên địa bàn Lâm Đồng không thiếu, quan trọng là các đơn vị liên quan phải thay đổi cách làm, cách triển khai
Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Bá Út khẳng định, vật liệu xây dựng trên địa bàn Lâm Đồng không thiếu, quan trọng là các đơn vị liên quan phải thay đổi cách làm, cách triển khai

“

Sở Công thương và Ban QLDA đầu tư xây dựng số 1 rà soát ngay tính khả thi của các mỏ bổ sung. Mỏ nào làm được thì thúc đẩy pháp lý khẩn trương. Mỏ nào không khả thi phải kiên quyết loại bỏ và thay thế ngay lập tức. Các nhà thầu cũng không thể ngồi chờ, mà phải trực tiếp ký kết hợp đồng kinh tế, đồng hành cùng chủ mỏ để nâng công suất khai thác.

Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Nguyễn Bá Út

Khơi thông nguồn cung, mạnh tay dẹp "bão giá"

Trước thực tế nhu cầu vật liệu xây dựng tăng cao, cũng như lập lại trật tự thị trường, lãnh đạo tỉnh Lâm Đồng đã có nhiều chỉ đạo quyết liệt, nhằm bảo đảm nguồn cung vật liệu xây dựng phục vụ các công trình, dự án trọng điểm.

Mới đây, ngày 9/11, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười ban hành chỉ đạo mang tính cấp bách, giao nhiệm vụ cụ thể kèm mốc thời gian "cứng" cho từng đơn vị.

clip.00_06_18_04.still007.jpg
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười (ngoài cùng bên phải) kiểm tra mỏ đá Nam Thắng, xã Thuận An

Người đứng đầu UBND tỉnh Lâm Đồng yêu cầu Sở Công thương chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng và Thuế tỉnh hoàn thành khảo sát, đánh giá tiềm năng để mở mới các mỏ.

Đặc biệt, trước ngày 20/11/2026, Sở Công thương phải hoàn tất việc cấp phép hoạt động khoáng sản, xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cho các mỏ đã trúng đấu giá cũng như các khu vực đã được chấp thuận của Chính phủ.

“

Tuyệt đối không để hồ sơ tồn đọng, kéo dài do nguyên nhân chủ quan hoặc để các mỏ có khả năng khai thác nhưng không đưa vật liệu ra thị trường.

Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười

Với những công trình trọng điểm có nhu cầu vật liệu lớn, lãnh đạo tỉnh chỉ đạo áp dụng triệt để cơ chế đặc thù theo Luật Địa chất và Khoáng sản năm 2024. Cụ thể, cơ quan chức năng sẽ tiến hành cấp phép thăm dò, khai thác trực tiếp cho chủ đầu tư hoặc nhà thầu thi công để cắt bỏ khâu trung gian.

Đối với các mỏ khoáng sản nhóm III đang hoạt động, việc gia hạn hoặc nâng công suất khai thác (không tăng trữ lượng) sẽ được miễn trừ hàng loạt thủ tục phức tạp về điều chỉnh chủ trương đầu tư hay thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường, tạo hành lang pháp lý thông thoáng nhất cho doanh nghiệp tăng tốc sản xuất.

img_0322-2.jpg
Lâm Đồng bảo đảm không thiếu nguồn cung vật liệu xây dựng cho các công trình trọng điểm

Các Ban QLDA đầu tư xây dựng số 1,2,3 phải yêu cầu các nhà thầu thi công chủ động ký kết hợp đồng kinh tế với đơn vị cung ứng vật liệu. Tất cả bảo đảm nguồn vật liệu ổn định, đáp ứng tiến độ thi công; tuyệt đối không để thiếu vật liệu do chậm chuẩn bị, thiếu phối hợp.

Song song với việc "mở van" nguồn cung, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười yêu cầu các lực lượng chức năng thiết lập "vùng xanh" kiểm soát giá cả, kiên quyết không để xảy ra tình trạng găm hàng, thổi giá làm đội vốn đầu tư công.

Sở Xây dựng được giao bám sát diễn biến thị trường, cập nhật và công bố giá vật liệu xây dựng sát thực tế, kiên quyết khắc phục tình trạng giá trong dự toán lệch pha với thị trường gây khó khăn cho việc lựa chọn nhà thầu.

dji_0758.jpg
Mỏ đất san lấp Đắk Nur B, phường Bắc Gia Nghĩa đã được cấp phép từ tháng 4/2025

Lực lượng Quản lý thị trường và Công an tỉnh tăng cường tuần tra, kiểm soát khâu lưu thông, vận chuyển. Các đơn vị xử lý nghiêm các hành vi khai thác lậu, đầu cơ, thao túng giá, kể cả xử lý hình sự nếu phát hiện dấu hiệu tội phạm.

Riêng ngành Thuế tỉnh đẩy mạnh thanh tra việc chấp hành hóa đơn, chứng từ, triệt để ngăn chặn tình trạng bán vật liệu không xuất hóa đơn hoặc kê khai sai giá trị thực tế nhằm trốn thuế.

Chính quyền cấp xã, phường và Đặc khu Phú Quý nâng cao trách nhiệm quản lý địa bàn, tuyệt đối không buông lỏng để xảy ra khai thác trái phép hay găm hàng cục bộ.

dji_0749.jpg
Lâm Đồng đã yêu cầu phân cấp mạnh mẽ cho địa phương trong việc chủ động quy hoạch các khu vực có thể làm mỏ vật liệu san lấp, tạo điều kiện cho các công trình, dự án có nhu cầu

Những chỉ đạo quyết liệt, rõ người, rõ việc và rõ thời hạn của lãnh đạo tỉnh đang tạo ra một áp lực tích cực lên toàn bộ hệ thống chính trị và cộng đồng doanh nghiệp tại Lâm Đồng.

Khi nút thắt về thủ tục được “cởi trói” bằng cơ chế đặc thù và kỷ cương thị trường được siết chặt, nguồn lực tài nguyên sẵn có sẽ thực sự biến thành động lực, bảo đảm cho những công trình trọng điểm của tỉnh.

Nguyễn Lương