Apple và bài toán chip nhớ: Vì sao gã khổng lồ công nghệ phải bắt tay với đối tác Trung Quốc?

Sự bùng nổ mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi hoàn toàn cán cân trên thị trường bán dẫn toàn cầu. Tình trạng khan hiếm chip nhớ không chỉ đẩy các hãng công nghệ vào thế khó mà còn buộc những gã khổng lồ như Apple phải tính đến những bước đi mạo hiểm để đảm bảo nguồn cung linh kiện.

Cơn sốt AI và sự dịch chuyển ưu tiên của các nhà sản xuất chip

Nguyên nhân cốt lõi của tình trạng thiếu hụt hiện nay đến từ việc các trung tâm dữ liệu AI đang tiêu thụ phần lớn năng lực sản xuất bán dẫn. Những nhà sản xuất hàng đầu thế giới như Samsung, SK Hynix và Micron đang dồn toàn lực ưu tiên cho các dòng bộ nhớ băng thông cao (HBM) và DDR5 cao cấp do biên lợi nhuận vượt trội.

Hệ quả tất yếu là nguồn cung DRAM dành cho các thiết bị điện tử tiêu dùng thông thường bị thu hẹp đáng kể. Theo ông Shawn Kim, chuyên gia tại Morgan Stanley, thị trường đã hình thành một cấu trúc hai tầng: các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn nắm lợi thế nhờ hợp đồng dài hạn, trong khi các hãng điện tử tiêu dùng phải cạnh tranh quyết liệt để giành giật lượng linh kiện còn lại.

Chiến lược đa dạng hóa nguồn cung của Apple

Để giảm bớt sự phụ thuộc và áp lực chi phí, Apple được cho là đang xúc tiến kế hoạch đưa Changxin Memory (CXMT) - một đại diện từ Trung Quốc - vào danh sách nhà cung cấp chip nhớ. Hãng đã làm việc với Bộ Thương mại Mỹ cùng các cơ quan liên quan tại Washington nhằm xin phép hợp tác trong khuôn khổ các quy định về kiểm soát xuất khẩu.

Động thái này diễn ra sau khi Apple buộc phải điều chỉnh tăng giá chính thức từ 17-25% đối với nhiều dòng sản phẩm như MacBook, iPad và HomePod vào ngày 25/6 vừa qua. Việc tìm đến CXMT được xem là giải pháp sống còn để bảo vệ biên lợi nhuận trước đà leo thang của giá linh kiện lưu trữ.

Vị thế của Changxin Memory trên bản đồ bán dẫn

Changxin Memory đang nổi lên như một thế lực mới khi trở thành nhà sản xuất DRAM lớn thứ tư thế giới, phá vỡ thế chân kiềng lâu nay của Samsung, SK Hynix và Micron. Sự trỗi dậy này giúp Apple có thêm lựa chọn thay thế, nhưng cũng đi kèm không ít rủi ro.

CXMT từng bị Bộ Quốc phòng Mỹ đưa vào danh sách các doanh nghiệp có liên hệ với quân đội và đối mặt với nguy cơ bị đưa vào danh sách đen của Bộ Thương mại Mỹ. Việc Apple kiên trì tiếp cận nguồn cung này cho thấy sức ép về linh kiện mà hãng đang phải đối mặt là cực kỳ lớn.

Dự báo tác động đến người tiêu dùng

Nếu tình trạng thiếu hụt chip nhớ tiếp tục kéo dài, người dùng có thể phải đối mặt với những đợt tăng giá mạnh hơn trong tương lai. TechInsights dự báo Apple có thể phải nâng giá iPhone 18 Pro thêm khoảng 270 USD để duy trì lợi nhuận nếu chi phí đầu vào không được kiểm soát.

Bên cạnh đó, dữ liệu từ chuyên gia Ming-Chi Kuo chỉ ra rằng lượng chip LPDDR dành cho bộ xử lý A20 và A20 Pro có thể giảm từ 10-20% trong giai đoạn từ nay đến đầu năm 2027. Việc hợp tác với các đối tác mới như CXMT không chỉ là câu chuyện về chi phí, mà còn là nỗ lực đảm bảo sản lượng cho các thế hệ iPhone và MacBook tiếp theo.

Nhìn chung, việc Apple chấp nhận rủi ro pháp lý để bắt tay với Changxin Memory là một minh chứng cho thấy cơn khát chip AI đang tái định hình lại toàn bộ chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu. Sự thành công của thỏa thuận này sẽ quyết định khả năng ổn định giá bán của Apple trong những năm tới.