Ba góc nhìn tái hiện một dòng chảy thời gian

Qua những khuôn hình được thực hiện từ thập niên 1970 đến đầu những năm 1990, triển lãm đưa người xem trở lại một Việt Nam đi qua chiến tranh, trải qua những năm tháng khó khăn và từng bước hồi sinh, đổi mới, kiến thiết đất nước. 3 ống kính nhiếp ảnh, 3 điểm nhìn và 3 khoảng thời gian khác nhau, nhưng cùng gặp nhau ở một tình yêu và sự quan tâm sâu sắc dành cho đất nước, con người Việt Nam.

Bắt đầu từ những bức ảnh đen trắng của Gilbert Bertrand, được thực hiện trong giai đoạn 1970 - 1975 khi ông công tác tại Trung tâm Văn hóa Pháp ở Đà Lạt và Sài Gòn. Không phải nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp, nhưng niềm đam mê và sự nhạy bén trước những biến động của đời sống đã thôi thúc Bertrand ghi lại những khoảnh khắc đặc biệt của Việt Nam trong những năm chiến tranh.

Những khuôn hình ấy từng chưa được công bố khi ông còn ở Việt Nam, nhưng theo thời gian, chúng trở thành những tư liệu có giá trị. Qua ống kính của Bertrand, một chương sử được nhìn từ những cảnh đời cụ thể, giúp công chúng hình dung rõ hơn về con người và cuộc sống Việt Nam trong một giai đoạn nhiều biến động.

Những bức ảnh Daniel Roussel lại đưa người xem đến những năm 1980 - 1986, thời điểm đất nước đang nỗ lực khắc phục hậu quả chiến tranh và từng bước tái thiết. Là phóng viên thường trú của nhật báo L’Humanité, Daniel Roussel đã hướng ống kính của mình đến đời sống thường nhật, đó là hình ảnh người dân lao động, sản xuất, phố phường, làng quê và những sinh hoạt bình dị. Qua đó, hiện lên một Việt Nam còn nhiều khó khăn nhưng đầy sức sống; một đất nước đang từng bước đứng dậy từ những mất mát của chiến tranh.

Đến với những bức ảnh của Lily Franey, người xem bước sang giai đoạn từ năm 1987 đến đầu những năm 1990, những năm tháng Việt Nam bắt đầu chuyển mình mạnh mẽ bước vào thời kỳ đổi mới. Trong các chuyến công tác cùng Hội Cứu trợ bình dân Pháp (Secours populaire français) tại Việt Nam, Lily Franey ghi lại những khoảnh khắc giàu tính nhân văn: những làng quê thanh bình, phố phường Hà Nội với những chiếc xe đạp, cảnh trên bến dưới thuyền, hàng rong, quán chè vỉa hè, người dân lao động, cảnh bắt cá trên đồng ruộng... Nổi bật trong nhiều khuôn hình là những nụ cười hồn hậu, lạc quan của tất cả người dân Việt Nam ở mọi lứa tuổi, giới tính.

Những hình ảnh đời thường ấy không cầu kỳ nhưng có sức gợi lớn. Qua lăng kính ấm áp và tinh tế của Franey, một Việt Nam đang hồi sinh hiện lên chân thực, bình dị nhưng mạnh mẽ, còn nhiều thiếu thốn nhưng tràn đầy niềm tin vào tương lai.

30 bức ảnh là chuyển động từ chiến tranh đến hòa bình, từ những năm tháng gian khó đến công cuộc đổi mới, kiến thiết đất nước, người xem có thể nhận ra sự chuyển mình của một đất nước qua những điều bình thường như: dòng xe đạp trên phố phường, gánh hàng rong, phương tiện giao thông thô sơ, người nông dân trên đồng ruộng... Chị Linda Martin (một du khách nước ngoài tham quan triển lãm) chia sẻ: “Tôi ấn tượng nhất là những nụ cười trong ảnh. Dù cuộc sống khi ấy còn khó khăn, mọi người vẫn lạc quan. Những bức ảnh làm cho tôi cảm nhận được sức mạnh, niềm tin và ý chí vươn lên của con người Việt Nam”.

Chỉ hơn 50 năm, một cuộc chuyển mình chưa từng có đã diễn ra. Từ những con đường, phương tiện còn thô sơ, đời sống bộn bề, thiếu thốn, đến một Việt Nam hiện đại với những tiện nghi hôm nay. Vượt qua vai trò của một cuộc trưng bày thị giác thông thường, triển lãm “Giao điểm Việt Nam” cho thấy ý chí kiên cường và sức mạnh của một dân tộc. Ba góc nhìn nhiếp ảnh, qua hơn hai thập niên, những khuôn hình cũ, giúp công chúng hôm nay nhìn rõ hơn hiện tại.

“

Những ngày này, nhìn lại những năm tháng ấy để thấy Việt Nam hôm nay không tự nhiên mà có. Đằng sau một đất nước tươi đẹp, ngày càng phát triển giàu đẹp là những nỗ lực vượt qua khó khăn, gian nan và không ngừng vươn lên của cả một dân tộc.

Nghệ sĩ Phan Quang - Người khởi xướng và làm nên Cung đường nghệ thuật Đà Lạt

Triển lãm diễn ra trong những ngày kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 càng làm tăng thêm ý nghĩa của những hình ảnh. Nghệ sĩ Phan Quang, người khởi xướng và làm nên Cung đường nghệ thuật Đà Lạt chia sẻ: “Những ngày này, nhìn lại những năm tháng ấy để thấy Việt Nam hôm nay không tự nhiên mà có. Đằng sau một đất nước tươi đẹp, ngày càng phát triển giàu đẹp là những nỗ lực vượt qua khó khăn, gian nan và không ngừng vươn lên của cả một dân tộc”.

Triển lãm diễn ra đến hết ngày 10/10/2026.