Cao điểm gỡ “thẻ vàng” IUU

Xác định nhiệm vụ đặc biệt quan trọng

UBND tỉnh Lâm Đồng đã xác định, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) không đơn thuần là thực hiện các khuyến nghị kỹ thuật, mà còn là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng.

Theo đó, tỉnh đã thành lập 3 đoàn công tác, tổ chức kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ chống khai thác IUU của các cơ quan, đơn vị chuyên môn, địa phương trọng điểm nghề cá. Đồng thời, kiểm tra một số doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu thủy sản trên địa bàn tỉnh.

Đáng chú ý, một trong những nội dung quan trọng trong đợt kiểm tra, rà soát lần này là việc xác nhận, chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác của các cơ quan, doanh nghiệp theo quy định… Ghi nhận kết quả đánh giá của đoàn kiểm tra số 3, thuộc Tổ công tác liên ngành về IUU tỉnh Lâm Đồng, các doanh nghiệp đều đã ban hành và áp dụng một số thủ tục kiểm soát IUU, truy xuất nguồn gốc theo quy định.

“

Trưởng đoàn ghi nhận, biểu dương nỗ lực của Lâm Đồng. Đồng thời lưu ý tỉnh cần tiếp tục nghiên cứu bố trí các cảng cá vệ tinh, không để kẽ hở trong quản lý.

Đại tá Bùi Yên Tĩnh, Phó Cục trưởng Cục Tác chiến

Bên cạnh, hồ sơ lưu trữ theo từng lô hàng, truy xuất được nguồn gốc. Tuy nhiên, có doanh nghiệp chưa ban hành quy trình, quy định về chống trộn lẫn nguyên liệu khai thác trong nước với nguyên liệu nhập khẩu, chưa ban hành quy định kiểm soát nguyên liệu nhập khẩu…

Một trong những khó khăn được các doanh nghiệp nhắc đến là ở thị trường EU, việc thu mua nguyên liệu có đầy đủ hồ sơ để làm giấy xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác ngày càng khó khăn. Ngoài ra, chi phí sản xuất tăng cao khiến nhiều ngư dân giảm hoặc ngừng ra khơi, dẫn đến nguồn cung nguyên liệu trong nước không ổn định và giá nguyên liệu liên tục tăng. Để duy trì hoạt động sản xuất, bảo đảm việc làm cho người lao động, một số doanh nghiệp buộc phải nhập khẩu nguyên liệu thủy sản từ nước ngoài nhằm duy trì công suất chế biến…

Hướng phát triển nghề cá hiện đại, minh bạch và bền vững

Để tháo gỡ bất cập, các doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu hải sản kiến nghị xem xét lại việc phân tuyến, phân vùng tại một số vùng biển. Song song, đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn rộng rãi ngư dân sử dụng hệ thống eCDT (truy xuất nguồn gốc điện tử thủy sản Việt Nam). Mặt khác, đào tạo nguồn nhân lực ở các cảng cá chỉ định để quản lý tàu cá cập bến và xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác; tăng số lượng cảng cá chỉ định của tỉnh…

Ban Chỉ đạo phòng chống khai thác IUU tỉnh cũng nhìn nhận: việc kiểm soát tàu cá vào cảng bốc dỡ sản phẩm hay giám sát sản lượng khai thác thực tế vẫn gặp nhiều trở ngại, nhất là tại các bến tạm, bãi ngang tự phát…

Ngay trong tháng 9/2026, tổ công tác liên ngành IUU của tỉnh đã ra quân kiểm tra thực tế tại các tâm điểm trọng yếu. Các địa phương có số lượng tàu cá nguy cơ cao như Phan Rí Cửa, Liên Hương, Phú Thủy, Phan Thiết, Mũi Né, La Gi, Phú Quý... đã được đưa vào diện rà soát, đánh giá. Cũng thời gian này, Đoàn kiểm tra của Ban Chỉ đạo Bộ Quốc phòng đã trực tiếp khảo sát, làm việc tại Trạm Kiểm soát Biên phòng và Cảng cá La Gi. Đoàn đã kiểm tra sâu sát quy trình xuất nhập bến qua phần mềm điện tử eCDT, việc duy trì sổ sách và tỷ lệ kiểm soát sản lượng thủy sản...

Theo kế hoạch, trong tháng 9/2026, Ủy ban châu Âu (EC) sẽ tiếp tục đợt thanh tra lần thứ 6 về chống khai thác IUU tại Việt Nam. Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và ý thức ngày một nâng cao của ngư dân, Lâm Đồng đang nỗ lực dồn sức để sớm gỡ “thẻ vàng” IUU. Qua đó, hướng phát triển nghề cá hiện đại, minh bạch và bền vững.