Cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành: Đề xuất nâng vốn ngân sách lên 70% để tháo gỡ khó khăn

Sau hơn một năm chính thức khởi công, dự án cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành đang đứng trước những điều chỉnh quan trọng về phương án tài chính. Hiện nay, cơ quan chức năng đang hoàn thiện thủ tục trình Thủ tướng Chính phủ xem xét nâng tỷ lệ vốn hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước lên mức 70% nhằm tháo gỡ các nút thắt trong quá trình triển khai.

Quy mô và phương án đầu tư trọng điểm

Dự án thành phần 1 của tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Tây, đoạn Gia Nghĩa (Lâm Đồng) - Chơn Thành (TP Đồng Nai) đã được tổ chức khởi công vào cuối tháng 4/2025. Đây là trục giao thông có ý nghĩa chiến lược với tổng chiều dài 124,1 km. Trong đó, đoạn đi qua địa bàn TP Đồng Nai chiếm phần lớn với khoảng 101 km, đòi hỏi diện tích thu hồi đất hơn 1.028 ha.

Theo chủ trương đầu tư được Quốc hội thông qua vào tháng 6/2024, dự án được thực hiện theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng BOT (xây dựng - kinh doanh - chuyển giao). Tổng mức đầu tư dự kiến là 19.965 tỷ đồng. Theo phương án tài chính ban đầu, nhà đầu tư có trách nhiệm huy động 12.134 tỷ đồng, trong khi ngân sách Trung ương tham gia hỗ trợ 6.842 tỷ đồng.

Thách thức về vốn và kiến nghị chuyển đổi mô hình

Mặc dù hợp đồng BOT đã được ký kết vào tháng 6/2025, nhưng quá trình triển khai thực tế đã bộc lộ nhiều khó khăn về khả năng huy động tài chính. Đến tháng 11/2025, doanh nghiệp dự án đã có văn bản kiến nghị chuyển đổi hình thức đầu tư từ BOT sang BT (xây dựng - chuyển giao). Lý do được đưa ra là dự án cần một cơ chế đầu tư linh hoạt hơn để đảm bảo tính khả thi trong bối cảnh thị trường hiện tại.

Để hỗ trợ dự án, TP Đồng Nai đang nỗ lực trình cấp có thẩm quyền phê duyệt việc tăng tỷ lệ vốn ngân sách Nhà nước tham gia vào dự án lên mức 70%. Việc điều chỉnh này được kỳ vọng sẽ giúp giảm bớt áp lực tài chính cho nhà đầu tư, đồng thời đảm bảo dự án không bị đình trệ do thiếu hụt nguồn cung vốn.

Cập nhật tiến độ thi công và giải phóng mặt bằng

Về công tác thực địa, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng TP Đồng Nai cho biết tiến độ giải phóng mặt bằng cơ bản đã hoàn tất. Tuy nhiên, vẫn còn một số điểm nghẽn cục bộ tại khu vực giao cắt với đường ĐT741 thuộc phường Bình Phước, TP Đồng Nai, nơi nhiều hộ dân vẫn chưa di dời.

Tại những khu vực đã có mặt bằng sạch, không khí thi công đang diễn ra khẩn trương. Nhà đầu tư tập trung nguồn lực để hoàn thiện hệ thống đường gom hai bên tuyến, hệ thống thoát nước và các hạng mục phụ trợ. Đặc biệt, tại nút giao kết nối giữa cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành và cao tốc TPHCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành, nhiều mũi thi công đang đồng loạt triển khai.

Tại các phân đoạn kết nối trọng điểm, một số vị trí đã bước vào giai đoạn thảm nhựa mặt đường. Việc hoàn thiện các tuyến đường gom và hệ thống cống thoát nước cũng đang được ưu tiên để đảm bảo kết nối giao thông địa phương không bị gián đoạn trong quá trình xây dựng tuyến chính.

Kỳ vọng động lực phát triển vùng

Tuyến cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành khi đi vào vận hành sẽ đóng vai trò là trục huyết mạch nối liền khu vực Tây Nguyên với vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Dự án không chỉ rút ngắn thời gian di chuyển mà còn tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội mạnh mẽ cho khu vực phía Bắc TP Đồng Nai và tỉnh Lâm Đồng.

Thông tin dự án có thể thay đổi theo các quyết định điều chỉnh quy hoạch và phương án tài chính từ cơ quan có thẩm quyền.