Cao tốc Lai Châu 53.000 tỷ đồng: Trục động lực mới cho vùng Tây Bắc

UBND tỉnh Lai Châu vừa có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ và Bộ Tài chính kiến nghị hỗ trợ 100 tỷ đồng từ ngân sách Trung ương để triển khai công tác chuẩn bị đầu tư Dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu (CT.13). Đây là tuyến hạ tầng chiến lược dài 163km với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 53.000 tỷ đồng, được kỳ vọng sẽ phá vỡ thế độc đạo và tạo cú hích phát triển kinh tế - xã hội cho khu vực biên giới phía Bắc.

Giải quyết điểm nghẽn hạ tầng vùng biên giới

Theo đánh giá của UBND tỉnh Lai Châu, địa phương sở hữu cửa khẩu quốc tế Ma Lù Thàng và giữ vai trò quan trọng về quốc phòng - an ninh. Tuy nhiên, địa hình bị chia cắt mạnh với nhiều núi cao và độ dốc lớn khiến hệ thống giao thông đường bộ còn nhiều hạn chế. Các tuyến quốc lộ hiện hữu chưa đạt chuẩn kỹ thuật cao, gây khó khăn cho việc giao thương hàng hóa và thu hút đầu tư.

Sự thiếu hụt hạ tầng giao thông đồng bộ là nguyên nhân chính khiến các tiềm năng về kinh tế cửa khẩu, du lịch và công nghiệp chế biến của địa phương chưa được khai thác hiệu quả. Dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu được xác định là giải pháp then chốt để kết nối liên vùng và giảm chi phí logistics cho doanh nghiệp.

Quy mô và hướng tuyến dự án cao tốc CT.13

Dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu thuộc nhóm công trình quan trọng quốc gia, đi qua địa phận hai tỉnh Lào Cai và Lai Châu. Tổng chiều dài toàn tuyến khoảng 163km, bao gồm:

• Điểm đầu: Nút giao IC16 (Km198+500) trên cao tốc Nội Bài – Lào Cai, thuộc Bảo Hà, Lào Cai.
• Điểm cuối: Cửa khẩu quốc tế Ma Lù Thàng, tỉnh Lai Châu.
• Phạm vi địa giới: Đoạn qua tỉnh Lào Cai dài khoảng 50km và đoạn qua tỉnh Lai Châu dài hơn 113km, đi qua nhiều khu vực trọng điểm.

Về phương án kỹ thuật, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh Lai Châu đang nghiên cứu hai phương án hướng tuyến: kết nối qua khu vực Cảng hàng không Sa Pa hoặc đi từ khu vực Kim Thành đến Ma Lù Thàng. Việc lựa chọn phương án tối ưu sẽ dựa trên tính khả thi về kỹ thuật và hiệu quả kinh tế - xã hội lâu dài.

Lộ trình triển khai và nguồn vốn đầu tư

Do nguồn vốn ngân sách địa phương năm 2026 đã được phân bổ hết, tỉnh Lai Châu đề xuất Trung ương bố trí khoảng 100 tỷ đồng từ nguồn tăng thu năm 2025 hoặc kế hoạch đầu tư công năm 2026 để thực hiện các bước chuẩn bị. Tỉnh cam kết sẽ phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng và tỉnh Lào Cai để đảm bảo tiến độ giải ngân và hoàn thiện thủ tục pháp lý.

Lộ trình dự kiến của dự án như sau:

Khi đi vào hoạt động, tuyến cao tốc sẽ kết nối trực tiếp với hành lang kinh tế Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh. Điều này không chỉ rút ngắn thời gian di chuyển từ Lai Châu về Thủ đô Hà Nội mà còn mở rộng không gian phát triển, thúc đẩy mạnh mẽ các lĩnh vực nông - lâm nghiệp và thương mại xuyên biên giới cho toàn vùng Tây Bắc.