Định vị lại ngành hoa Lâm Đồng

4 trụ cột giá trị cốt lõi

Bước vào giai đoạn 2027 - 2032, tỉnh Lâm Đồng xác định rõ định hướng dịch chuyển từ lượng sang chất, cấu trúc lại toàn bộ chuỗi cung ứng thông qua 4 trụ cột cốt lõi: phát triển dịch vụ hoa, giống hoa bản quyền, hoa chậu cao cấp và chế biến sâu. Nếu trước đây, hoa Lâm Đồng chủ yếu xuất đi theo khối lượng, thì giai đoạn 2027 - 2032 tỉnh sẽ tập trung mạnh vào thúc đẩy phát triển dịch vụ hoa. Hoa sẽ không chỉ xếp trên những chiếc xe tải lạnh, mà gắn liền với các dịch vụ du lịch trải nghiệm tại nhà vườn, các dịch vụ thiết kế hoa chuyên biệt cho các sự kiện cao cấp, hội nghị quốc tế và ngành dịch vụ cao cấp khác. Khách hàng sẽ chi trả không chỉ cho một bông hoa tươi, mà cho cả không gian, cảm xúc và những câu chuyện văn hóa mà ngành hoa mang lại.

Trụ cột thứ hai là làm chủ về giống. Một ngành nông nghiệp bền vững không thể mãi phụ thuộc vào giống nhập khẩu. Vì vậy, giai đoạn tới sẽ tập trung nguồn lực đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ sinh học, nghiên cứu, lai tạo và bảo hộ bản quyền các giống hoa mới, đặc hữu. Việc sở hữu các giống hoa độc quyền sẽ giúp tỉnh tạo ra rào cản kỹ thuật, khẳng định vị thế trên bản đồ hoa thế giới, đồng thời mang lại giá trị gia tăng cao gấp nhiều lần so với các giống hoa đại trà.

Thứ ba, đẩy mạnh sản phẩm hoa chậu cao cấp. Trong khi hoa cắt cành có nhược điểm về thời gian bảo quản, hoa chậu cao cấp mở ra cơ hội kinh doanh mới đầy triển vọng. Với ưu thế về khí hậu ôn đới đặc trưng, tỉnh đặt mục tiêu ưu tiên phát triển dòng hoa chậu công nghệ cao. Những sản phẩm này đòi hỏi kỹ thuật trồng, chăm sóc và tạo dáng khắt khe, hướng đến phân khúc khách hàng thượng lưu tại các đô thị lớn hoặc xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Nhật Bản, châu Âu.

Cuối cùng, trụ cột chế biến sản phẩm từ hoa sẽ tận dụng tối đa những loài hoa đặc thù để tạo ra các dòng sản phẩm giá trị gia tăng. Các nhà máy chiết xuất tinh dầu, sản xuất trà hoa, mỹ phẩm và thực phẩm chức năng từ hoa sẽ biến ngành hoa từ việc chỉ bán phần tươi sang khai thác giá trị cốt lõi. Việc đầu tư vào các nhà máy chế biến sâu sẽ giúp giải quyết bài toán dư thừa sản lượng, ổn định giá thành và kéo dài chu kỳ kinh tế của sản phẩm.

Thách thức và giải pháp trên hành trình hội nhập

Theo số liệu thống kê của ngành nông nghiệp, tính đến tháng 8/2026, diện tích nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao của Lâm Đồng đã đạt trên 107.000 ha. Con số ấn tượng này tạo dựng một nền móng hạ tầng vững chắc cho bước chuyển mình sắp tới. Dù vậy, để hiện thực hóa tầm nhìn 2027 - 2032, ngành hoa vẫn phải đối mặt với những thách thức không nhỏ về nâng cấp hạ tầng logistics, chi phí bản quyền giống quốc tế và sự lỏng lẻo trong tính liên kết của chuỗi giá trị hiện tại.

Nhận định về vấn đề này, ông Phan Thanh Sang - Chủ tịch Hiệp hội Hoa Đà Lạt chia sẻ: Để khơi thông nguồn lực, cần thay đổi tư duy, cần chuyển dần từ mô hình nhập giống - sản xuất - tiêu thụ sang bảo tồn nguồn gen - nghiên cứu - lai tạo - nhân giống - sản xuất - xây dựng thương hiệu - xuất khẩu. Trong đó, việc minh bạch hóa nguồn gốc và sở hữu trí tuệ giống hoa là chìa khóa để hội nhập quốc tế bền vững.

Để giải quyết bài toán lớn này, chính quyền tỉnh Lâm Đồng đã vạch ra các nhóm giải pháp trọng tâm. Trong đó, tỉnh ưu tiên đẩy mạnh xã hội hóa nhằm thu hút đầu tư tư nhân vào cơ sở hạ tầng công nghệ cao; xây dựng hệ sinh thái liên kết chặt chẽ giữa viện nghiên cứu - doanh nghiệp - nông dân. Đồng thời, toàn bộ quy trình từ gieo trồng đến thu hoạch sẽ được chuẩn hóa nghiêm ngặt, đáp ứng các hàng rào kỹ thuật và tiêu chuẩn khắt khe nhất của thị trường quốc tế.

Hành trình dịch chuyển sang 4 trụ cột giá trị mới đòi hỏi một tư duy quản trị ngành nhạy bén từ chính quyền và sự quyết liệt từ cộng đồng người trồng hoa. Không còn là cuộc đua của số lượng hay diện tích, thập kỷ tới là sân chơi của chất lượng, thương hiệu và hàm lượng trí tuệ. Lâm Đồng giai đoạn 2027 - 2032 không chỉ xuất khẩu hoa, mà đang muốn xuất khẩu tư duy làm nông nghiệp hiện đại, tiếp tục giữ vững vị thế thủ phủ và vươn tầm thế giới.