Đoàn ĐBQH Lâm Đồng khảo sát các chương trình mục tiêu quốc gia tại Tuy Phong

Tham dự còn có Linh mục Lê Nguyên Thao, ĐBQH tỉnh, Chánh Văn phòng Tòa Giám mục Phan Thiết; cùng lãnh đạo các sở, ban, ngành liên quan.

Theo UBND xã Tuy Phong, việc thực hiện các chỉ tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) trên địa bàn xã giai đoạn 2021 - 2025 đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Các chương trình, chính sách đã phát huy vai trò là nguồn lực quan trọng thúc đẩy phát triển vùng đồng bào DTTS.

Tổng vốn ngân sách giao thực hiện chương trình trong 3 năm (từ năm 2022 - 2024) là hơn 387 triệu đồng (trong đó, vốn sự nghiệp là 187,3 triệu đồng, vốn đầu tư 200 triệu đồng). Tính đến ngày 31/12/2024, đã thực hiện giải ngân gần 360 triệu đồng, đạt 92,84% kế hoạch. Số vốn còn lại, được chuyển tiếp sang năm 2025, xã đã thực hiện đạt 100%.

Nhờ đó, kinh tế của xã cơ bản ổn định. Các lĩnh vực nông nghiệp, chăn nuôi, lâm nghiệp, thương mại và dịch vụ từng bước phát triển. Đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân được cải thiện…

Bước vào giai đoạn 2026 - 2030, xã Tuy Phong đã kiện toàn Ban Chỉ đạo, đăng ký nhu cầu vốn thực hiện chương trình hơn 38 tỷ đồng. Trong đó, nguồn ngân sách Trung ương 20,4 tỷ đồng; nguồn vốn đối ứng từ ngân sách tỉnh 17,7 tỷ đồng.

Riêng năm 2026, tổng vốn đầu tư phát triển khoảng 6,2 tỷ đồng và vốn sự nghiệp khoảng 2,5 tỷ đồng. Vốn đầu tư dự kiến tập trung cho các tuyến đường bê tông, giao thông nội đồng và nâng cấp, mở rộng nhà văn hóa; vốn sự nghiệp hướng đến số hóa dữ liệu, quảng bá sản phẩm nông nghiệp và trang thiết bị phục vụ phát triển văn hóa.

Phát biểu tại buổi làm việc, lãnh đạo xã Tuy Phong cho biết, việc thực hiện Hợp phần 2 trên địa bàn xã còn nhiều khó khăn như: quy mô sản xuất của người dân còn nhỏ lẻ, phân tán; một số tuyến giao thông, công trình thủy lợi, nước sinh hoạt, nhà văn hóa và cơ sở phục vụ sản xuất chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận và hưởng lợi của người dân từ Hợp phần 2.

Thêm vào đó, nguồn vốn phải chia nhỏ; đất đai tại vùng đồng bào DTTS có nguồn gốc phức tạp. Nguồn vốn bố trí cho chương trình còn hạn chế so với nhu cầu thực tế…

Xã Tuy Phong kiến nghị quan tâm phân bổ đủ và kịp thời nguồn vốn thực hiện các dự án, tiểu dự án, nội dung thành phần của chương trình trên địa bàn xã; hạn chế tình trạng phân bổ vốn chậm làm ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện. Đồng thời, có hướng dẫn cụ thể về lồng ghép nguồn vốn giữa các chương trình MTQG, các chương trình, dự án và nguồn vốn khác, tạo điều kiện tập trung nguồn lực đầu tư cho các công trình, mô hình có tính lan tỏa.

Tại cuộc họp, các ĐBQH và đại diện các sở, ngành có ý kiến về việc phân bổ vốn chương trình của xã chưa hài hòa, còn lúng túng, do năng lực cán bộ còn hạn chế.

Các đại biểu còn nhấn mạnh đến vấn đề công tác cán bộ, qua đó, kiến nghị Bộ Nội vụ tăng cường biên chế cho cấp xã vì khối lượng công việc quá lớn, rất dễ sai sót khi chạy theo tiến độ giải ngân, nhưng cán bộ không đủ trình độ chuyên môn…

Đặc biệt, các đại biểu yêu cầu địa phương rà soát, điều chỉnh lại phương án để xét đối tượng đồng bào DTTS được cấp đất cho chính xác; tranh thủ học tập các xã khác, khi có vốn, kịp thời phân khai, hạn chế tình trạng chậm trễ.

Phát biểu kết luận tại buổi giám sát, bà Trịnh Thị Tú Anh ghi nhận và đánh giá cao những kết quả của xã Tuy Phong đã đạt được. Các chương trình thời gian qua đã có tác động tích cực đến hạ tầng, sản xuất, sinh kế và đời sống của đồng bào DTTS. Giai đoạn tới, ĐBQH tỉnh đề nghị xã cần rà soát báo cáo, số liệu phải thống nhất, chính xác.

Bà Trịnh Thị Tú Anh yêu cầu xã Tuy Phong tập trung cao cho tiến độ thực hiện kế hoạch vốn năm 2026. Trong đó, cần lập tiến độ chi tiết từng dự án, xác định rõ thời hạn hoàn thiện thủ tục, lựa chọn nhà thầu, khởi công, nghiệm thu và giải ngân. Đồng thời, ưu tiên hạ tầng thực sự tạo động lực cho sản xuất và đời sống, nhất là giao thông đến vùng sản xuất, cầu tràn, thủy lợi, kênh mương, nước sinh hoạt và thoát nước tại các khu vực đồng bào DTTS.

“

Xã Tuy Phong cần rà soát việc cấp đất cho đồng bào DTTS bảo đảm cụ thể, chính xác, đúng đối tượng; tranh thủ các nguồn vốn cho các chương trình sinh kế, tăng thu nhập cho người dân; đầu tư điện, nước sinh hoạt, trường học đạt chuẩn quốc gia và thực hiện phổ cập mầm non cho trẻ 5 tuổi.

ĐBQH Trịnh Thị Tú Anh

Trong đó, ĐBQH tỉnh yêu cầu quan tâm phát triển sinh kế theo chuỗi giá trị; không dừng ở hỗ trợ mô hình; duy trì và nhân rộng các mô hình phát huy hiệu quả. Địa phương cần quan tâm nâng cao năng lực quản lý cán bộ cấp xã; học hỏi kinh nghiệm từ các xã; kịp thời tham vấn ý kiến các sở, ngành liên quan.

Về 2 vấn đề mà xã Tuy Phong kiến nghị liên quan đến thiếu biên chế và các văn bản hướng dẫn từ Trung ương phải cụ thể rõ ràng, kịp thời đối với các nội dung mới trong giai đoạn 2026 - 2030, nhất là Hợp phần 2, Đoàn ĐBQH tỉnh tiếp thu, tổng hợp và kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, tháo gỡ.

Trong chương trình làm việc, Đoàn ĐBQH tỉnh đã khảo sát thực tế hộ trồng táo trong nhà màn của gia đình bà Võ Thị Ngọc Tích, ở thôn 2, xã Tuy Phong.