Dự án đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành 175.000 tỷ đồng: Quy hoạch chi tiết và tiến độ

UBND TP.HCM vừa ban hành quyết định thành lập Hội đồng thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi Dự án tuyến đường sắt đô thị Thủ Thiêm - Long Thành. Đây là bước chuẩn bị pháp lý quan trọng nhằm hướng tới mục tiêu khởi công công trình vào dịp Quốc khánh 2/9 năm nay và hoàn thành đưa vào khai thác trong năm 2030, kết nối trực tiếp trung tâm kinh tế TP.HCM với Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Hội đồng thẩm định dự án gồm 21 thành viên, do Giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM Trần Quang Lâm làm Chủ tịch và Phó Giám đốc Sở Tài chính TP.HCM Ngô Hoàng Minh làm Phó Chủ tịch. Hội đồng chịu trách nhiệm đánh giá toàn diện Báo cáo nghiên cứu khả thi theo quy định của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Quy hoạch hướng tuyến và quy mô kỹ thuật dự án

Tuyến đường sắt đô thị Thủ Thiêm - Long Thành có tổng chiều dài khoảng 47,7km, đi qua địa bàn TP.HCM và tỉnh Đồng Nai. Toàn tuyến được quy hoạch tổng cộng 18 ga, bao gồm 2 ga ngầm và 16 ga trên cao. Trong giai đoạn đầu, TP.HCM đề xuất ưu tiên đầu tư 14 ga để đáp ứng ngay nhu cầu vận tải, bao gồm các ga: Bình Trưng, Đỗ Xuân Hợp, Bà Hiện, Phú Hữu, Long Trường, Vườn Dừa, Long Tân, Phú Thạnh, Tuy Hạ, Nhơn Trạch, Phước Thiện, Xóm Gốc, Long Thành 1 và Long Thành 2.

Về hướng tuyến chi tiết, dự án xuất phát từ ga Thủ Thiêm, đi trên cao qua Phường Bình Trưng và Phường Long Trường, sau đó chạy song song với cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây. Đến khu vực nút giao Vành đai 3, tuyến rẽ về hướng Nam, đi dọc phía Đông tuyến đường này và vượt sông Đồng Nai tại khu vực bên trái cầu Nhơn Trạch.

Khi sang địa phận tỉnh Đồng Nai, tuyến tiếp tục đi trên cao dọc bên trái Vành đai 3, chuyển vào dải phân cách giữa đường 25B, vượt Quốc lộ 51 và nút giao cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu trước khi chạy trong dải phân cách giữa đường T1. Đoạn cuối tuyến đi ngầm vào khu quy hoạch đường sắt của sân bay Long Thành và kết thúc tại depot Cẩm Đường.

Phương thức đầu tư và nguồn lực thực hiện

Dự án hiện có tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 175.000 tỷ đồng, dự kiến triển khai theo hình thức BT (Xây dựng - Chuyển giao). Trước đó, UBND TP.HCM đã chấp thuận giao Công ty Cổ phần Đầu tư Địa ốc Đại Quang Minh (thuộc hệ sinh thái THACO) nghiên cứu và lập Báo cáo nghiên cứu khả thi. Doanh nghiệp có trách nhiệm hoàn thiện hồ sơ, chứng minh năng lực và phối hợp với các cơ quan chức năng thực hiện đầy đủ thủ tục theo quy định.

Để phục vụ thi công, dự kiến sẽ thu hồi hơn 144ha đất. Công tác bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng được tách thành dự án thành phần độc lập, sử dụng nguồn vốn ngân sách của TP.HCM và tỉnh Đồng Nai để triển khai nhằm bảo đảm tiến độ.

Tác động hạ tầng và kết nối vùng Đông Nam Bộ

Sau khi hoàn thành, tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành được kỳ vọng sẽ trở thành trục giao thông chiến lược của vùng Đông Nam Bộ, rút ngắn thời gian di chuyển giữa trung tâm TP.HCM và sân bay Long Thành xuống còn khoảng 20-25 phút. Công trình không chỉ giảm tải cho hệ thống đường bộ hiện hữu mà còn mở rộng không gian phát triển đô thị về phía Đông thành phố.

TP.HCM hiện là đầu tàu kinh tế cả nước. Năm 2025, tốc độ tăng trưởng GRDP của thành phố đạt 7,53%, đóng góp 23,11% vào mức tăng trưởng chung toàn quốc, với GRDP bình quân đầu người ước đạt khoảng 8.944 - 8.994 USD (tương đương 220 triệu đồng), cao gấp 1,7 lần bình quân chung cả nước. Việc hoàn thiện mạng lưới giao thông công cộng sức chở lớn như tuyến đường sắt này sẽ góp phần gia tăng năng lực cạnh tranh cho khu vực kinh tế trọng điểm phía Nam.

*Lưu ý: Thông tin quy hoạch và tiến độ thực hiện dự án có thể thay đổi theo các quyết định điều chỉnh chính thức từ cơ quan thẩm quyền.