Khi phụ nữ kết nối chuỗi nông nghiệp số
Công nghệ đang hiện diện ngày càng rõ trong công việc của phụ nữ nông thôn Lâm Đồng. Một thiết bị giúp giảm rủi ro mùa vụ, quy trình hữu cơ tạo nền tảng cho vùng liên kết, máy móc mở thêm hướng chế biến, còn mạng xã hội đưa nông sản gặp người mua ở nhiều nơi.

Khi công nghệ giải quyết việc cụ thể
Tằm rất nhạy cảm với nhiệt độ nên năng suất kén dễ giảm. Chị Nguyễn Thị Thơ, xã Đạ Tẻh 2 từng có những lứa tằm chỉ đạt khoảng 20 - 30 kg kén/hộp. Gia đình chị đầu tư phòng lạnh rộng 30 - 40 m², lắp điều hòa để chủ động nhiệt độ. Chi phí mỗi phòng khoảng 6 - 8 triệu đồng. “Chúng tôi hoàn toàn chủ động trong việc đầu tư và quản lý phòng lạnh. Đây là bước tiến lớn so với cách nuôi truyền thống”, chị Thơ chia sẻ. Thiết bị không quá phức tạp nhưng giải quyết đúng điểm yếu của nghề nuôi tằm. Người nuôi bớt lệ thuộc vào thời tiết, có thể duy trì môi trường phù hợp trong những ngày nắng kéo dài.

Câu chuyện ở Thúy Hùng Organic Farm, phường Xuân Trường - Đà Lạt cho thấy, công nghệ còn được sử dụng để quản lý vùng nguyên liệu. Trang trại hiện có 6,6 ha được chứng nhận hữu cơ, canh tác khoảng 40 loại rau củ theo mùa và liên kết với nông dân sản xuất theo cùng quy trình. Để kiểm soát sản xuất, Thúy Hùng Farm triển khai phần mềm truy xuất nguồn gốc cho đội ngũ sản xuất. Thông tin trong quá trình canh tác được cập nhật trên hệ thống, giúp theo dõi sản phẩm và minh bạch nguồn gốc khi đưa ra thị trường. Phần mềm này đã được kết nối với hệ thống truy xuất nguồn gốc quốc gia.
Theo chị Phạm Thị Thu Thúy, việc ứng dụng phần mềm giúp trang trại từng bước quản lý chặt hơn quy trình sản xuất, đặc biệt khi vùng nguyên liệu có sự tham gia của các hộ liên kết. Người mua có thêm thông tin để nhận biết sản phẩm, còn nhà sản xuất có công cụ theo dõi từng khâu trong quá trình canh tác.
Chế biến sâu gắn với thị trường
Nguồn nguyên liệu ổn định mới là bước đầu. Với cây mắc ca, chị Hoàng Phương ở xã Thuận Hạnh lại chọn đầu tư chế biến để giữ thêm giá trị cho sản phẩm. Vườn của gia đình và diện tích liên kết hiện có hơn 10 ha mắc ca, sản lượng nguyên liệu khoảng 20 - 30 tấn/năm.
Khoảng 60% sản lượng mắc ca được bán dạng hạt nguyên liệu, 40% được đưa vào chế biến với đa dạng sản phẩm như: mắc ca sấy, mắc ca phủ vị, đặc biệt là dạng tinh dầu chế biến sâu đã được công nhận OCOP 3 sao. Theo chị Phương, khi chế biến sâu, giá trị có thể tăng khoảng 6 lần so với bán hạt.

Với chị Nguyễn Thị Tường Thảo (Thảo Mola), mạng xã hội và thương mại điện tử đang mở thêm một cách tiếp cận thị trường cho nông sản. Chị đưa nông sản lên video và các phiên livestream bằng câu chuyện thật tại nhà vườn. Theo chị, một sản phẩm có thể chưa nổi bật về hình thức hoặc hương vị, nhưng người mua sẽ đón nhận khác khi hiểu cách nó được làm ra và tâm huyết của người sản xuất. Vì vậy, nội dung sáng tạo không dừng ở chuyện ăn ngon mà còn giải thích cách nhà vườn ứng dụng công nghệ cao, sử dụng thiên địch để giảm thuốc bảo vệ thực vật hóa học...
Công nghệ đang thay đổi cách làm nông nghiệp của nhiều phụ nữ Lâm Đồng. Không chỉ ứng dụng kỹ thuật vào sản xuất, họ bắt đầu quan tâm nhiều hơn đến chế biến, xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và tìm kiếm thị trường trên nền tảng số. Khi công nghệ đi vào từng khâu, vai trò của người phụ nữ trong chuỗi giá trị nông sản cũng dần thay đổi.
Đến giữa năm 2026, các cấp hội đã xây dựng 82 mô hình “Chi hội phụ nữ số” với 1.996 thành viên; thành lập 4 tổ phụ nữ và 1 câu lạc bộ “Phụ nữ giúp nhau chuyển đổi số”. Bên cạnh, cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp sáng tạo - Kết nối số, phát triển xanh” đã thu hút 57 dự án tham gia.