Kỳ 3: Từ nguồn đến trọng trách

Một nhiệm vụ khó, một lần nhìn rõ cán bộ

Ở Đức An, một nhiệm vụ khó không chỉ là việc phải hoàn thành, mà còn là phép thử đối với đội ngũ cán bộ. Cuối tháng 7/2026, khi triển khai giải phóng mặt bằng để nâng cấp tỉnh lộ 686 và đường ĐH30 tại khu vực xã Đắk N’Drung cũ, Bí thư Đảng ủy xã Trần Mạnh Hùng trực tiếp cùng cán bộ địa phương xuống cơ sở, phân công từng phần việc, bám từng địa bàn, gặp từng hộ dân để vận động, giải thích và tháo gỡ những vướng mắc phát sinh.

Từ một chủ trương chung, người đứng đầu đặt đội ngũ vào một công việc cụ thể, với địa bàn, trách nhiệm và kết quả cần đạt rõ ràng. Cách làm theo tinh thần “6 rõ” không chỉ nằm ở phân công, mà được kiểm chứng ngay trong quá trình thực hiện: cán bộ nào nắm địa bàn, ai sát dân, ai xử lý được việc phát sinh và ai theo việc đến cùng.

Tại bon Bu Boong, ông Trần Mạnh Hùng đến nhà ông Y NĐang Bugle, trao đổi về chủ trương giải phóng mặt bằng, lắng nghe những băn khoăn liên quan đến việc di dời công trình, cây cối, vật kiến trúc. Sau cuộc trò chuyện, ông Y NĐang Bugle đồng thuận, tự nguyện tháo dỡ hàng rào, di dời cây cối, bàn giao mặt bằng. “Qua trò chuyện cùng lãnh đạo xã, tôi hiểu việc làm này rất có lợi cho bà con, bon làng nên rất ủng hộ và bàn giao mặt bằng cho dự án”, ông Y NĐang Bugle chia sẻ.

Không dừng ở một trường hợp, cán bộ xã tiếp tục bám địa bàn tại bon Bu Boong và thôn Đắk Kual. Chỉ trong một buổi sáng, 350 hộ dân thống nhất tự nguyện tháo dỡ, di dời công trình, vật kiến trúc để bàn giao mặt bằng. Khoảng 50 cán bộ, chiến sĩ, đoàn viên và lực lượng tại cơ sở được huy động hỗ trợ người dân di chuyển tài sản, cây cối, vật dụng, hàng hóa.

Một nhiệm vụ khó vì thế cũng là một lần đội ngũ được nhìn rõ hơn: ai bám địa bàn, ai xử lý tình huống, ai theo việc đến cùng và phần việc nào còn cần được hỗ trợ. Từ thực tiễn ấy, việc giao nhiệm vụ trở thành một cách để thử sức, đánh giá và tiếp tục bố trí, sử dụng cán bộ.

Đánh giá để bố trí, sử dụng

Nếu ở Đức An, một nhiệm vụ khó giúp nhìn rõ năng lực tổ chức thực hiện, thì tại Quảng Trực, thực tiễn công việc được sử dụng như một căn cứ để bố trí, đánh giá và sử dụng cán bộ.

Thị Huynh, cán bộ nữ, trẻ, người dân tộc thiểu số (DTTS) của xã là một trường hợp như vậy. Trước khi sắp xếp đơn vị hành chính, chị là chuyên viên Văn phòng UBND xã, phụ trách lĩnh vực một cửa. Sau sắp xếp, chị được bố trí làm chuyên viên Văn phòng Đảng ủy xã. Từ công việc giải quyết thủ tục hành chính, chị chuyển sang tham mưu, tổng hợp tại Văn phòng Đảng ủy - một công việc khác về yêu cầu và cách tiếp cận. “Việc bố trí cán bộ vào vị trí mới cũng là cách để cán bộ được thử sức trong môi trường khác. Qua thực tiễn công việc, tổ chức có thêm cơ sở đánh giá năng lực, khả năng thích ứng và tinh thần trách nhiệm để có hướng bố trí, sử dụng phù hợp”, ông Dương Huy Toàn - Tỉnh ủy viên, Bí thư Đảng ủy xã Quảng Trực cho biết. Trong năm 2026, Quảng Trực điều động, luân chuyển, bổ nhiệm cán bộ vào các vị trí lãnh đạo, quản lý, trong đó có 6 cán bộ nữ, 4 cán bộ trẻ và 1 cán bộ DTTS. Cùng với đó, xã duy trì đánh giá cán bộ định kỳ, lấy kết quả thực hiện nhiệm vụ làm một trong những căn cứ cho quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng và bổ nhiệm.

Trên thực tế, chức vụ không nói hết năng lực cán bộ. Một vị trí mới, một việc khó mới là lúc cán bộ phải tự trả lời bằng cách làm và kết quả của mình. Qua đó, tổ chức có thêm căn cứ để nhìn đúng năng lực, khả năng thích ứng và quyết định bước bố trí, sử dụng tiếp theo. Đó cũng là yêu cầu của Trung ương về đánh giá cán bộ: không chỉ nhìn vào chức danh, mà phải nhìn vào việc được giao và kết quả đạt được. Tại Hội nghị toàn quốc ngày 3/9/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: “Phải chọn người theo việc, giao việc để thử thách, lấy kết quả để đánh giá, sử dụng, sàng lọc”.

Ở Lâm Đồng, tinh thần đánh giá cán bộ qua công việc và kết quả cũng được thể hiện trong Đề án 03-ĐA/TU ban hành tháng 8/2026. Đề án đặt trọng tâm nâng cao chất lượng đội ngũ, nhưng để thấy rõ bài toán ấy, trước hết phải nhìn vào nguồn cán bộ hiện có. Nguồn cán bộ của tỉnh không nhỏ. Trong 65.978 cán bộ, công chức, viên chức, có 25.766 cán bộ dưới 42 tuổi, chiếm 39,1%; 43.612 cán bộ nữ, chiếm 66,1% và 6.366 cán bộ DTTS, chiếm 9,6%. Nguồn ấy đã hiện diện khá rõ ở cơ sở, nơi cán bộ trực tiếp giải quyết công việc với người dân.

Về công tác quy hoạch nhiệm kỳ 2025 - 2030, trong 2.657 ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ cấp xã, cán bộ trẻ chiếm 27,6%, cán bộ nữ 29,9% và cán bộ DTTS 10,2%. Còn trong 1.241 ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy cấp xã, nơi gắn với trách nhiệm lãnh đạo, điều hành cao hơn thì tỷ lệ cán bộ trẻ còn 14,2%, cán bộ nữ 18,4% và cán bộ DTTS 7,3%.

Từ cấp xã nhìn lên đội ngũ cán bộ diện tỉnh quản lý, khoảng cách tiếp tục thể hiện rõ. Trong 672 cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh ủy quản lý, cán bộ trẻ chỉ chiếm 4,7%, cán bộ nữ 19,1% và cán bộ DTTS 9,6%. Trong quy hoạch Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2025 - 2030, tỷ lệ cán bộ trẻ là 3,6%, cán bộ nữ 17,5% và cán bộ DTTS 3,6%.

Khoảng cách ấy cho thấy tạo nguồn mới chỉ là bước đầu. Đề án 03 không chỉ đặt mục tiêu về tỷ lệ mà còn xác định giao nhiệm vụ mới, việc khó, việc đột phá, có sản phẩm, kết quả cụ thể; tăng cường luân chuyển, điều động, biệt phái cán bộ trẻ đến địa bàn khó khăn, lĩnh vực hoặc vị trí khác để rèn luyện, thử thách và đánh giá qua thực tiễn. Sau mỗi lần thử sức, kết quả công việc là căn cứ để tổ chức nhận diện năng lực, khả năng thích ứng và tinh thần trách nhiệm, từ đó có hướng bố trí, sử dụng phù hợp.

Có nguồn là điểm bắt đầu. Giao việc để rèn luyện là bước tiếp theo. Nhưng để một cán bộ từ nguồn trở thành người có thể đảm nhận trọng trách lớn hơn, điều quyết định vẫn là những gì họ làm được trong thực tiễn. Bởi vậy, từ nguồn đến trọng trách không có con đường tắt. Đó là quá trình trao cơ hội, giao việc, đặt vào thử thách và nhìn nhận cán bộ bằng kết quả - để tạo nguồn không chỉ là tìm người cho hôm nay, mà là chuẩn bị những người có thể gánh việc cho ngày mai.