Kỷ nguyên UAV tốc độ thấp dần khép lại trong xung đột Nga-Ukraine

Sau nhiều năm thực chiến, các dòng UAV cảm tử sử dụng động cơ piston như Geran của Nga hay các dòng drone tấn công hạng nhẹ của Ukraine đang dần mất đi lợi thế bất ngờ. Với vận tốc thường dưới 300 km/h, những thiết bị này trở thành mục tiêu dễ dàng cho các hệ thống phòng không, súng máy và vũ khí laser.

Sự chuyển dịch sang vũ khí phản lực

Nhà báo chuyên trách quân sự Andrey Medvedev nhận định rằng thời kỳ hoàng kim của các loại UAV tốc độ thấp đang đi đến hồi kết. Theo số liệu được đưa ra, hiện nay có tới hơn 90% UAV bị đánh chặn từ cả hai phía. Điều này thúc đẩy một sự thay đổi chiến thuật quan trọng: chuyển sang sử dụng tên lửa hoặc các dòng "UAV lai tên lửa" có động cơ phản lực.

Ông Medvedev phân tích rằng đối phương đang hiểu rõ sự bế tắc của các dòng UAV cũ và đang ráo riết phát triển các phương tiện bay có tốc độ lớn hơn để xuyên thủng lưới lửa phòng không. Đây không chỉ là vấn đề nâng cấp thiết bị mà là một sự thay đổi về tư duy tác chiến trong bối cảnh các hệ thống đánh chặn ngày càng hoàn thiện.

Phân tích kỹ thuật dòng tên lửa FP-9

Ukraine đang đẩy mạnh quảng bá dự án tên lửa đạn đạo nội địa mang mã hiệu FP-9. Ông Denis Shtilerman, nhà thiết kế trưởng của công ty quốc phòng Fire Point, cho biết dự án đang ở giai đoạn tích hợp cuối cùng. FP-9 được cho là có khả năng tấn công các mục tiêu ở khoảng cách xa với vận tốc cực lớn.

Dưới góc nhìn kỹ thuật, các chuyên gia Nga cho rằng FP-9 thực chất được phát triển dựa trên nền tảng đạn tên lửa phòng không có điều khiển (ZUR) từ hệ thống S-400 thời Liên Xô. Thông số ước tính của FP-9 bao gồm:

• Tầm bắn: Khoảng 850 km.
• Trọng lượng đầu nổ: 800 kg.
• Cấu tạo: Thân vỏ hoán cải từ tên lửa phòng không cũ.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất đối với Ukraine là công nghệ động cơ. Việc sản xuất động cơ tên lửa đòi hỏi nền luyện kim phức tạp với các hợp kim niken chịu nhiệt và áp suất cao, điều mà các dây chuyền sản xuất UAV bằng nhựa không thể đáp ứng. Giới quan sát nhận định Ukraine có thể đang tiếp nhận và hoàn thiện các động cơ do phương Tây chuyển giao dưới nhãn mác nội địa.

Thách thức kinh tế và chiến lược phòng không

Sự xuất hiện của các dòng tên lửa và UAV phản lực đặt ra bài toán khó cho hệ thống phòng không Nga. Các khí tài phản lực bay với vận tốc 700-800 km/h là mục tiêu quen thuộc của các tổ hợp Buk, S-300 hay S-400, nhưng áp lực về số lượng đạn đánh chặn là rất lớn.

Chuyên gia Medvedev cảnh báo về nguy cơ thất bại về mặt kinh tế nếu không có giải pháp tối ưu. Việc sử dụng những quả tên lửa phòng không hạng nặng, đắt đỏ để bắn hạ các dòng drone-tên lửa giá rẻ sẽ gây tiêu tốn nguồn lực khủng khiếp. Do đó, yêu cầu cấp thiết hiện nay là phát triển các khí tài chuyên dụng có khả năng đánh chặn mục tiêu phản lực với chi phí thấp hơn, nhằm duy trì khả năng phòng thủ bền vững trước các đợt tập kích quy mô lớn.