Một số hạn chế của công trình thủy điện

Toàn tỉnh hiện có 66 công trình thủy điện đã phát điện (theo cập nhật tổng số công trình được phê duyệt theo quy hoạch có đập hoặc hồ chứa thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định số 62/2025/NĐ-CP), trong đó có 33 công trình thủy điện lớn còn lại là vừa, nhỏ, đang thi công. Theo Sở Công thương, qua theo dõi, nhìn chung các chủ đầu tư, chủ sở hữu đập, hồ chứa thủy điện đã thực hiện khá tốt các quy định pháp luật về quản lý an toàn đập, hồ chứa thủy điện, nhất là các quy định về quản lý an toàn đập, hồ chứa thủy điện theo quy định tại Nghị định số 114/2018 của Chính phủ.

Tuy nhiên, theo ông Trần Vũ Ngoan - Phó Giám đốc Sở Công thương vẫn có những quy định chưa được các đơn vị quản lý, vận hành hồ thực hiện đúng, đầy đủ. Ngành chức năng đã chỉ rõ những hạn chế này và yêu cầu chủ công trình có biện pháp khắc phục triệt để, hiệu quả nhằm siết chặt an toàn từ công trình. Cụ thể như đối với các công trình thủy điện có tuyến kênh dẫn nước hở, gần vùng dân cư, việc kiểm tra để thay thế, lắp đặt mới, lắp đặt bổ sung các biển cảnh báo nguy hiểm, biện pháp an toàn tại tuyến đập, hồ chứa, tuyến kênh dẫn, các vị trí xung yếu chưa được duy trì thường xuyên. Hạn chế này xảy ra đối với một số công trình thủy điện như: Quảng Tín, Đắk Ru, An Phước, Đắk Rung, Đắk Rung 1, Đắk N’Teng, Đắk R’tih... Một số đơn vị còn chưa thường xuyên trong công tác kiểm tra các hoạt động trong phạm vi bảo vệ đập, hồ chứa. Nhiệm vụ tập kết vật tư, vật liệu, trang thiết bị bảo vệ đập, phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn tại vị trí đập và các vị trí xung yếu của công trình theo các phương án đã được phê duyệt còn hạn chế.

Ông Ngoan thông tin thêm, trước mùa mưa bão năm 2026, hiện nay, ngành công thương và các ngành chức năng liên quan của tỉnh đã thực hiện đợt kiểm tra, giám sát công tác bảo đảm an toàn hồ chứa thủy điện trên địa bàn tỉnh. Sở Công thương đang hoàn thành việc kiểm tra đối với 4 công trình thủy điện lớn gồm các thủy điện Đa Dâng 3, Đại Ninh, Bắc Bình và Đồng Nai 5. “Việc kiểm tra được thực hiện với các nội dung về chấp hành các quy định của pháp luật về quản lý an toàn đập, hồ chứa thủy điện, phòng cháy, chữa cháy, bảo vệ môi trường nhằm chắc chắn hơn các giải pháp bảo đảm an toàn công trình, kịp thời phát hiện ra các nguy cơ nếu có”, ông Ngoan thông tin thêm.

Cùng với ngành chức năng, hiện nay, các địa phương cũng đã có những hoạt động nhằm tăng cường vai trò quản lý nhà nước đối với các công trình thủy điện vẫn còn hạn chế được chỉ ra. Theo ông Nguyễn Văn Sáng - Chủ tịch UBND xã Quảng Tín, địa bàn có các công trình, phạm vi công trình đập, hồ chứa, nhà máy, vùng hạ du của thủy điện Đồng Nai 4, Đắk Kar, Đắk Ru, Quảng Tín. Thực hiện vai trò quản lý nhà nước của mình, bên cạnh những mặt làm tốt, mới đây, UBND xã đã góp ý, chỉ ra một số hạn chế cần được các chủ hồ đập khắc phục. Cụ thể như: UBND xã đã yêu cầu cụ thể hơn mốc thời gian hoàn thành việc lắp đặt và đưa vào vận hành hệ thống cảnh báo xả lũ phía hạ du nhằm bảo đảm địa phương có đủ công cụ thông báo kịp thời cho Nhân dân.

Tương tự, tại xã Nhân Cơ có 2 công trình, phạm vi công trình thủy điện gồm Nhân Cơ và Đắk R’tih. Theo ông Trần Công Dũng - Chủ tịch UBND xã, địa phương cũng đã đẩy mạnh sự phối hợp với 2 tổ chức khai thác, vận hành công trình này làm tốt hơn việc bảo đảm an toàn công trình, vùng hạ du trước và trong mùa mưa lũ năm 2026, nhất là các công tác về dự phòng, cảnh báo khi có tình huống khẩn cấp xảy ra.