Những đại sứ văn hóa đọc nhỏ tuổi

Sáng tạo cùng sách

Trong số 50 giải thưởng được trao, các em đã gây ấn tượng bởi sự đầu tư nghiêm túc, cách thể hiện sáng tạo và khả năng cảm thụ sách của học sinh ở nhiều cấp học. Không chỉ dừng lại ở những bài viết trình bày cảm nhận, các em còn làm video có phụ đề tiếng Anh, thiết kế truyện 3D, xây dựng mô hình bằng vật liệu tái chế, kết hợp chữ viết và tranh minh họa. Mỗi sản phẩm là quá trình đọc, tìm hiểu, suy ngẫm và lựa chọn cách chuyển tải phù hợp với thông điệp mà cuốn sách gửi gắm.

Với video giới thiệu cuốn sách Nguồn lực trí tuệ Việt Nam - Lịch sử, thực trạng và triển vọng, em Lê Sinh Hùng (lớp 11 Tin, Trường THPT Chuyên Thăng Long) đã đoạt giải Nhất cấp tỉnh và được trao giải Đại sứ Văn hóa đọc cấp quốc gia. Hùng cho biết, năm 8 tuổi, em đã tham gia Thư viện Ô cửa sách, từ khi dự án còn hoạt động tại TP Hồ Chí Minh. Từ một độc giả nhỏ tuổi, em dần tham gia viết sách, dịch sách, vẽ minh họa, góp sức thực hiện tổng cộng 8 cuốn sách dành cho bạn đọc cùng lứa tuổi.

Hùng duy trì việc đọc sách mỗi ngày, nhưng nếu tìm thấy cuốn sách hay, em có thể bị cuốn vào và đọc đến nửa ngày. Với em, internet giúp thông tin lan truyền nhanh chóng, nhưng không thể thay thế giá trị của sách in. Người trẻ cần biết sử dụng công nghệ, ngoại ngữ và mạng xã hội để đưa sách đến gần cộng đồng, thay vì bị cuốn theo những nội dung giải trí được thuật toán liên tục gợi ý. Em mơ ước trở thành giáo viên tiếng Anh, tiếp tục viết và dịch những tác phẩm có giá trị, giới thiệu văn hóa, con người Việt Nam với bạn bè quốc tế và đưa tinh hoa văn học thế giới đến với độc giả trong nước.

Ở lứa tuổi tiểu học, Lê Nhã Uyên (lớp 4A1, Trường Tiểu học Lê Quý Đôn, phường Xuân Hương - Đà Lạt) say mê đọc và viết từ khi biết đọc, biết viết. Em dành khoảng 2 - 3 tiếng mỗi ngày để đọc sách. Sách như truyền cảm hứng để em tự viết 9 truyện của mình dành cho các bạn cùng đọc. Trong đó, Chuyến đi của gấu nâu đã được xuất bản, còn Công tử mơ mộng đang được đưa đến nhà in. Tại cuộc thi năm nay, em chọn giới thiệu cuốn Tớ là người Việt Nam, qua đó, kể về vẻ đẹp thiên nhiên, danh lam thắng cảnh, những miền quê và nét phong phú của văn hóa ẩm thực Việt, đoạt giải Nhì cấp tỉnh ở khối tiểu học. Qua cách cảm nhận của em cho thấy tình yêu quê hương bắt đầu từ sự thích thú trước những điều thân thuộc, giản dị của đất nước.

Sách mở ra tình yêu quê hương, đất nước

Nhiều bài dự thi cho thấy sách đang mở ra những cuộc gặp gỡ giữa học sinh với lịch sử, văn hóa và con người Việt Nam. Em Hà Minh Châu (học sinh Trường THCS Nguyễn Du, phường Xuân Hương - Đà Lạt), giới thiệu cuốn Nam Bộ là thành đồng Tổ quốc của Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng mô hình đoàn tàu tri thức. Em Trịnh Kim Anh (lớp 7A1, Trường THCS Lê Lợi, xã Di Linh) về Mẹ Việt Nam anh hùng qua tác phẩm Người Mẹ đất thép. Em Nguyễn Mai Phương (lớp 5A1, Trường Tiểu học Trần Quốc Toản, xã Di Linh) chọn sách ảnh Việt Nam vươn mình và sáng tạo mô hình cánh buồm tri thức và viết những dòng cảm nghĩ gắn với nền vải bố. Những nét chữ viết tay nắn nót, cách phối hợp vật liệu và hình ảnh cho thấy sự chăm chút của các em trong từng sản phẩm.

Qua từng bài thi, các em đã thể hiện xúc cảm, niềm tự hào trước những trang sử, trước sự hi sinh của thế hệ đi trước. Em Nguyễn Hồng Phúc (lớp 9A1, Trường THCS Quảng Ngãi, xã Cát Tiên) giới thiệu tuyển tập Những lá thư thời chiến Việt Nam do Đặng Vương Hưng biên soạn với những trang đầy xúc động. Những bức thư không còn là tình cảm riêng tư mà là tình yêu Tổ quốc.

Em Trần Nhân Bảo Châu (lớp 8A1, Trường THCS và THPT Đống Đa, phường Lang Biang - Đà Lạt) giới thiệu tiểu thuyết Mưa đỏ của nhà văn Chu Lai bằng mô hình Thành cổ Quảng Trị, gợi lại 81 ngày đêm chiến đấu oanh liệt. Em Nguyễn Hoàng Như Ý (Trường THCS Lê Hồng Phong, xã Đắk Sắk) giới thiệu cuốn sách “Võ Nguyên Giáp những năm tháng cuộc đời” với cảm xúc chân thật, niềm kính trọng, biết ơn vô hạn với vị tướng huyền thoại của Quân đội Nhân dân Việt Nam, em đã được trao giải thưởng Đại sứ văn hóa đọc quốc gia.

Tình yêu sách còn được thể hiện qua những cách tiếp nối sáng tạo, các em không chỉ đọc để ghi nhớ mà còn biết đối thoại với tác phẩm bằng suy nghĩ và trí tưởng tượng bay bổng của mình. Em Ka Hựu (lớp 1A4, Trường Tiểu học Đinh Lạc, xã Bảo Thuận) viết tiếp câu chuyện Ếch xanh đi học; em Xuân Như Ý (lớp 9A5, Trường THCS và THPT Chi Lăng, phường Lâm Viên - Đà Lạt) viết tiếp tác phẩm Đảo chìm, gửi gắm tình cảm với biển, đảo quê hương.

Em Ka Huyền (lớp 4A4, cùng Trường Tiểu học Đinh Lạc) giới thiệu Đất nước đứng lên của nhà văn Nguyên Ngọc gắn với mô hình nhà rông Tây Nguyên và anh hùng Núp. Em Nguyễn Hương Thảo (lớp 6A3, Trường THCS Lê Lợi, xã Di Linh) lấy cảm hứng từ tác phẩm Người trồng rừng để viết nên câu chuyện Khu rừng của những cuốn sách, khuyến khích bạn bè cùng đọc.

Tại lễ trao giải, ông Khuất Minh Ngọc, Giám đốc Thư viện tỉnh nhấn mạnh: Các bài dự thi năm nay được các em đầu tư công phu, thể hiện tình yêu sách, khả năng cảm thụ và tư duy sáng tạo; nhiều ý tưởng, mô hình có tính thiết thực, hướng đến việc hình thành và duy trì thói quen đọc trong học sinh.

Đáng chú ý, các kế hoạch hành động lan tỏa văn hóa đọc có tính khả thi, gắn với điều kiện thực tế của trường học và cộng đồng. Từ đó, khuyến khích mỗi học sinh trở thành một người đọc chủ động và biết chia sẻ điều mình đọc được để cuốn hút bạn bè cùng tìm thấy niềm vui đọc sách.