Phát triển du lịch từ tài nguyên văn hóa
Xã Lạc Dương đang từng bước đưa văn hóa bản địa trở thành những sản phẩm du lịch hấp dẫn, mang đến nhiều trải nghiệm cho du khách, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân và phát triển kinh tế địa phương.
Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống
Xã Lạc Dương được thành lập trên cơ sở hợp nhất 3 địa phương có bề dày lịch sử, giàu bản sắc văn hóa của cộng đồng dân tộc K’ho gốc Tây Nguyên và một số dân tộc khác như: Churu, M’nông, Tày, Mường, Nùng, Ê đê… Với trên 82% đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS), bản sắc văn hóa truyền thống của mỗi dân tộc là một nét riêng độc đáo, tạo nên giá trị văn hóa tinh thần thêm phong phú đa dạng.
Thời gian qua, cộng đồng các dân tộc trên địa bàn xã đã có ý thức sưu tầm và bảo tồn các loại cồng, chiêng, dụng cụ sinh hoạt, lao động sản xuất của dân tộc mình. Hiện nay trên địa bàn xã còn lưu giữ được 15 bộ chiêng, nhiều nghệ nhân biết sử dụng các loại nhạc cụ dân tộc. Xã duy trì câu lạc bộ cồng chiêng vừa là nơi tập luyện, giữ gìn bản sắc văn hóa, vừa tham gia diễn tấu trong các hoạt động văn hóa, các sự kiện ở địa phương. Tuổi đã cao, nhưng nghệ nhân cồng chiêng Lơ Mu Ha Dăn vẫn miệt mài truyền dạy từng điệu chiêng cho lớp trẻ trong xã. “Sức khỏe nay đã kém, nhưng mình vẫn cố gắng để nhiều lớp trẻ trong buôn làng biết đánh chiêng, gìn giữ và phát huy văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào mình”, ông Ha Dăn chia sẻ.
Đặc biệt, xã được đầu tư Làng truyền thống dân tộc K’ho thôn Đưng K’si đã góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa của dân tộc bản địa. Đây là dự án Hỗ trợ đầu tư bảo tồn mỗi làng, bản truyền thống tiêu biểu của DTTS và miền núi (bảo tồn giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể, hỗ trợ phát triển du lịch) từ nguồn vốn đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030 của tỉnh Lâm Đồng. Nơi đây, các không gian tâm linh, không gian sản xuất, không gian xã hội của cộng đồng dân tộc K’ho được bảo tồn, gìn giữ và khai thác trở thành hoạt động du lịch cộng đồng, hướng đến sản phẩm du lịch văn hóa mang tính đặc thù, trở thành điểm đến hấp dẫn cho du khách trong và ngoài nước. Từ đó phục hồi các giá trị văn truyền thống của dân tộc bản địa như dệt thổ cẩm, nhạc cụ, ẩm thực, rượu cần…
Từ dự án Bảo tồn làng văn hóa truyền thống, xã Lạc Dương cũng đã phục dựng lễ cưới truyền thống của dân tộc K’ho. Thông qua lễ phục dựng, người dân và du khách được trải nghiệm những nét văn hóa truyền thống đặc sắc của dân tộc bản địa như: nghi lễ truyền thống, trình diễn cồng chiêng, múa xoang, ẩm thực…
Gắn với phát triển du lịch bền vững
Theo ông Cil Khiuh - Phó Chủ tịch UBND xã Lạc Dương, xã xác định phát triển du lịch bền vững dựa trên tiềm năng sẵn có từ văn hóa truyền thống, đây được xem là nguồn lực nội sinh, trở thành động lực phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. “Trong tiến trình phát triển bền vững, việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống các DTTS không chỉ là nhiệm vụ then chốt nhằm giữ gìn bản sắc dân tộc, mà còn là yếu tố nền tảng để phát triển kinh tế - xã hội, nhất là du lịch cộng đồng gắn với văn hóa bản địa. Từ đó khai thác các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc tại địa phương để phát triển du lịch, nhằm tạo ra các sản phẩm mang đậm bản sắc, tạo thu nhập ổn định cho Nhân dân, nhất là người đồng bào DTTS”, ông Cil Khiuh cho biết.
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã Lạc Dương lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 xác định phát triển du lịch là khâu đột phá. Trong đó, nâng cao vai trò văn hóa, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa đặc sắc của cộng đồng các dân tộc. Xã đã cụ thể hóa nghị quyết bằng hành động thiết thực, biến sức mạnh nội sinh văn hóa thành động lực thoát nghèo và phát triển bền vững cho đồng bào các DTTS. Bên cạnh đầu tư cơ sở hạ tầng, xã cũng đa dạng hóa, thường xuyên tạo ra các sản phẩm du lịch mới gắn với lợi thế của địa phương. Đồng thời triển khai vận hành có hiệu quả Làng văn hóa truyền thống dân tộc K’ho, gắn với phát triển du lịch cộng đồng tại thôn Đưng K’si. Qua đó, thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, khẳng định “Văn hoá là nền tảng vững chắc của sự phát triển”.
Tại Đại hội đại biểu Đảng bộ xã Lạc Dương, lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030, đồng chí Phạm Thị Phúc - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh chỉ đạo: “Xã Lạc Dương cần duy trì và nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc địa phương; phát triển các nghề và làng nghề truyền thống, phục dựng văn hóa bản địa. Duy trì và nhân rộng các mô hình điển hình “Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên”; dự án “Bảo tồn làng văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch của dân tộc K’ho” bảo đảm phục vụ phát triển du lịch, đi đôi với việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa, truyền thống tốt đẹp của Nhân dân địa phương”.
Xã Lạc Dương cần duy trì và nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc địa phương; phát triển các nghề và làng nghề truyền thống, phục dựng văn hóa bản địa.
Đồng chí Phạm Thị Phúc, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh
