Quy hoạch sử dụng đất quốc gia đến 2030: Điều chỉnh 1,12 triệu ha đất nông nghiệp cho hạ tầng và công nghiệp

Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Đây là bước đi chiến lược nhằm tái phân bổ nguồn lực đất đai, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng kinh tế dự kiến từ 10% trở lên trong giai đoạn 2026-2030, đồng thời đảm bảo các mục tiêu về an ninh lương thực và bảo tồn hệ sinh thái.

Mở rộng không gian phát triển hạ tầng và công nghiệp

Theo phương án điều chỉnh mới nhất, đến năm 2030, quỹ đất nông nghiệp cả nước dự kiến còn khoảng 26,611 triệu ha. Con số này giảm 1,12 triệu ha so với chỉ tiêu được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 39/2021 và giảm khoảng 1,53 triệu ha so với hiện trạng ghi nhận vào năm 2024.

Ở chiều ngược lại, diện tích đất phi nông nghiệp được điều chỉnh tăng mạnh lên mức 6,089 triệu ha. Chỉ tiêu này cao hơn khoảng 1,192 triệu ha so với quy hoạch trước đây và tăng gần 1,97 triệu ha so với thực tế năm 2024. Việc gia tăng quỹ đất phi nông nghiệp tập trung vào mục tiêu mở rộng các khu công nghiệp, khu kinh tế, hệ thống logistics và hạ tầng đô thị tại các vùng kinh tế trọng điểm.

Thay đổi cơ cấu nhóm đất nông nghiệp và lâm nghiệp

Đáng chú ý, trong nhóm đất nông nghiệp, đất trồng lúa được điều chỉnh giảm xuống còn 3,25 triệu ha (giảm khoảng 654.000 ha so với năm 2024). Tuy nhiên, Chính phủ vẫn khẳng định việc cắt giảm này được tính toán kỹ lưỡng để không ảnh hưởng đến an ninh lương thực quốc gia nhờ áp dụng công nghệ canh tác cao.

Đối với đất lâm nghiệp, quy hoạch mới thể hiện rõ định hướng bảo tồn bền vững:

• Đất rừng đặc dụng: Tăng lên 2,485 triệu ha (tăng 146.000 ha so với hiện trạng) nhằm bảo vệ đa dạng sinh học.
• Đất rừng sản xuất (rừng tự nhiên): Đạt 3,713 triệu ha, cao hơn khoảng 193.000 ha so với diện tích hiện có.
• Đất rừng phòng hộ: Điều chỉnh còn 5,085 triệu ha, giảm nhẹ so với hiện trạng.

Ưu tiên các dự án động lực và hạ tầng xuyên quốc gia

Quỹ đất sau khi điều chỉnh sẽ được ưu tiên bố trí cho các công trình hạ tầng kỹ thuật và xã hội mang tính kết nối liên vùng. Cụ thể là hệ thống đường bộ cao tốc, dự án đường sắt tốc độ cao, cảng biển quốc tế và các cảng hàng không. Ngoài ra, hạ tầng năng lượng, hạ tầng số và các khu công nghiệp thế hệ mới cũng là đối tượng ưu tiên thụ hưởng quỹ đất này.

Bên cạnh phát triển kinh tế, đất phục vụ quốc phòng và an ninh cũng được điều chỉnh tăng. Đất quốc phòng nâng lên 289.780 ha và đất an ninh đạt 80.000 ha, đảm bảo sẵn sàng cho các nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

Nguyên tắc sử dụng đất bền vững

Chính phủ nhấn mạnh việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất phải tuân thủ nguyên tắc tiết kiệm, hiệu quả. Các địa phương cần rà soát, cập nhật quy hoạch sử dụng đất cấp tỉnh phù hợp với khung quy hoạch quốc gia mới. Đặc biệt, quá trình này phải gắn liền với việc sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, nhằm tối ưu hóa quản lý và khai thác nguồn lực đất đai.

Việc điều chỉnh quy hoạch không chỉ đơn thuần là thay đổi con số, mà là quá trình tái cấu trúc không gian phát triển, tạo nền tảng cho một Việt Nam hiện đại, công nghiệp hóa nhưng vẫn giữ vững các giá trị về môi trường và tài nguyên thiên nhiên.

Thông tin quy hoạch đất đai có thể được điều chỉnh chi tiết theo từng giai đoạn và kế hoạch sử dụng đất hàng năm của các địa phương. Các nhà đầu tư và tổ chức cần cập nhật dữ liệu từ cơ quan chức năng để có thông tin chính xác nhất.