Rau xanh trên đảo Phú Quý

Sự đa dạng ấy được chúng tôi chứng kiến khi có mặt tại chợ Tam Thanh (Phú Quý) vào những tháng mùa hè 2026. Ngoài các mặt hàng thiết yếu được vận chuyển từ đất liền ra đảo phục vụ nhu cầu mua sắm, tiêu dùng của người dân, còn có sự xuất hiện của những sạp hàng rau xanh tươi rói. Những tiểu thương bán rau ở chợ, hầu hết là chủ các hộ trồng rau trên đảo. Chị Đỗ Thị Niểu (thôn Phú An, đặc khu Phú Quý) là một trong số đó. Với mảnh vườn khoảng 1,8 sào trồng rau xanh các loại, mỗi sáng sớm, chị Niểu đều thu hoạch khi rau còn đọng hơi sương, mang ra chợ bán. Đa dạng các loại rau như rau muống hạt, rau ăn sống, cà, rau lủi xanh mơn mởn, tươi rói thu hút nhiều người mua.

Làm sao có thể trồng rau xanh hiệu quả trong điều kiện khắc nghiệt của tự nhiên như vậy? Chị Niểu chia sẻ: Trồng rau trên đảo có những thử thách lớn. Đó là đất trồng cằn cỗi, thường là đất đá san hô, đất cát pha, thiếu nước ngọt và thời tiết khắc nghiệt như gió biển mặn, nắng gắt xen kẽ mưa lớn. Những yếu tố này khiến việc canh tác truyền thống thường không đạt hiệu quả cao, nhất là vào mùa mưa, rau dễ bị dập nát, úng nước. Còn vào mùa nắng dễ bị thiếu nước tưới, cháy lá hoặc thiếu hụt dinh dưỡng. Do đó, tùy theo thị trường, mùa vụ mà giá bán các loại rau cũng khác nhau.

Không riêng gì gia đình chị Niểu, nhiều hộ dân khác trên đặc khu cũng phát triển kinh tế gia đình bằng nghề trồng rau ngoài nghề biển. Theo chia sẻ của các hộ dân, để vườn rau có thể sinh trưởng và phát triển giữa đảo xa, người trồng cần có kinh nghiệm, kỹ thuật canh tác phù hợp. Đặc biệt, trong bối cảnh khan hiếm nước ngọt, việc tưới tiết kiệm nước được các hộ dân tại đặc khu Phú Quý áp dụng. Đồng thời, kết hợp việc bón phân hữu cơ, tái sử dụng nguồn nước như thiết kế các máng thu nước mưa từ mái nhà, lọc qua bể cát để tạo nguồn dự trữ cho mùa khô.

Chị Nguyễn Thị Thư (phường Phú Thủy) trong một chuyến ra đảo rất ấn tượng với độ thơm ngon đặc trưng của rau ở đảo. Sau những ngày du lịch, chị đã mua rau lủi vào đất liền tặng người thân và nhân giống bằng giâm cành.

“

Hiện giá bán rau muống khoảng 10.000 đồng/kg, trong khi loại rau lủi - một loại rau đặc trưng trên đảo đang có giá từ 20.000 đồng/kg tăng lên 50.000 đồng/kg vì ảnh hưởng mưa. Mặc dù giá bán loại rau này khá cao, nhưng nhiều người tiêu dùng tại địa
phương và du khách từ đất liền ra đảo rất yêu thích.

Chị Đỗ Thị Niểu, đặc khu Phú Quý

Theo đánh giá của UBND đặc khu Phú Quý, từ đầu năm đến nay thời tiết mưa nhiều thuận lợi cho cây trồng trên địa bàn phát triển. Trong đó, diện tích gieo trồng cây hàng năm ước đạt 362,27 ha (bắp 158,73 ha, khoai lang 3,1 ha, đậu phộng 33,4 ha, đậu các loại 19,73 ha, rau các loại 147,31 ha). Tuy nhiên, mùa mưa vẫn gây ngập tại các khu vực trồng rau xanh vùng trũng, ảnh hưởng đến trồng trọt của bà con. Hiện nông dân trên địa bàn đặc khu Phú Quý đang tập trung gieo trồng chủ yếu các loại cây lương thực, rau, phục vụ nhu cầu thiết yếu cho người dân trên đảo. Mặt khác, người dân đang dần thực hiện chuyển đổi một số cây trồng ăn quả có năng suất, hiệu quả kinh tế cao…

Trồng rau trên đảo Phú Quý không chỉ đơn thuần là việc trồng trọt, đó còn là hành trình xây dựng lối sống xanh, bền vững giữa biển trời. Những luống rau xanh chinh phục nắng gió trên đảo Phú Quý góp phần mang lại màu xanh tươi mát và sự tự chủ về thực phẩm cho mỗi hộ gia đình trên đảo.