SIPRI cảnh báo rủi ro hạt nhân toàn cầu gia tăng dù tổng số đầu đạn giảm nhẹ
Báo cáo mới nhất từ SIPRI ghi nhận sự thay đổi trong cách thức triển khai vũ khí hạt nhân khi các cường quốc tăng cường đưa đầu đạn ra khỏi kho lưu trữ sẵn sàng chiến đấu.
Các chuyên gia thuộc Viện Nghiên cứu Hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI) của Thụy Điển vừa đưa ra cảnh báo về tình trạng nguy cơ hạt nhân toàn cầu đang có xu hướng gia tăng. Mặc dù tổng số lượng đầu đạn có sự sụt giảm nhẹ do việc tháo dỡ các khí tài cũ, nhưng sự tập trung vào các hệ thống mới và trạng thái sẵn sàng chiến đấu lại đang trở nên đáng ngại hơn.
Thống kê kho vũ khí hạt nhân thế giới
Theo dữ liệu từ SIPRI, tổng số đầu đạn hạt nhân trên toàn thế giới hiện ước tính khoảng 12.187 đơn vị. Trong số này, khoảng 9.745 đầu đạn đang được lưu trữ trong tình trạng sẵn sàng sử dụng. Việc tháo dỡ các đầu đạn cũ vẫn đang được thực hiện, tuy nhiên tốc độ này đang chậm lại, trong khi số lượng đầu đạn mới được đưa vào biên chế có dấu hiệu tăng trưởng.
Giám đốc SIPRI Karim Haggag nhận định rằng rủi ro hạt nhân đang tăng lên bất chấp số lượng tuyệt đối giảm xuống. Nguyên nhân chính xuất phát từ việc một số quốc gia đang điều chỉnh chiến lược, chuyển đầu đạn từ kho lưu trữ sang các phương tiện mang phóng trực diện.
Bản đồ phân bổ sức mạnh hạt nhân toàn cầu
Mỹ và Nga tiếp tục là hai thực thể chi phối khi nắm giữ khoảng 83% tổng kho vũ khí hạt nhân toàn cầu. Mỗi quốc gia hiện sở hữu hơn 5.000 đầu đạn, tuy nhiên cả hai đều đang đối mặt với các thách thức về chi phí duy trì và kỹ thuật hiện đại hóa trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị phức tạp.
| Quốc gia | Số lượng đầu đạn ước tính | Ghi chú chiến lược |
|---|---|---|
| Nga | > 5.000 | Nắm giữ kho vũ khí lớn nhất thế giới |
| Mỹ | > 5.000 | Duy trì năng lực răn đe toàn cầu |
| Trung Quốc | 620 | Tốc độ mở rộng nhanh, phát triển ICBM |
| Pháp | 290 | Chỉ đạo mở rộng kho vũ khí từ tháng 3 |
| Anh | 225 | Dự báo tăng theo định hướng chiến lược mới |
| Ấn Độ | 190 | Củng cố năng lực hạt nhân Nam Á |
| Pakistan | 170 | Tăng cường tích lũy vật liệu phân hạch |
Xu hướng thay đổi trong tương lai
Đáng chú ý, Trung Quốc được đánh giá là quốc gia có tốc độ mở rộng kho vũ khí nhanh nhất. Với khoảng 620 đầu đạn, Bắc Kinh đang tập trung phát triển mạnh mẽ năng lực tên lửa đạn đạo xuyên lục địa (ICBM). Tại châu Âu, sau một thời gian ổn định, cả Anh và Pháp đều có những động thái điều chỉnh chiến lược nhằm tăng quy mô và khả năng sẵn sàng của lực lượng hạt nhân.
Tại khu vực Nam Á, sự cạnh tranh giữa Ấn Độ và Pakistan vẫn tiếp diễn. SIPRI lưu ý rằng hoạt động tích lũy vật liệu phân hạch của Pakistan có thể là tiền đề cho một cuộc mở rộng kho vũ khí hạt nhân quy mô lớn trong thập kỷ tới. Nhìn chung, việc kiểm soát vũ khí chiến lược đang gặp nhiều trở ngại khi sự tin tưởng giữa các cường quốc suy giảm, làm gia tăng nguy cơ xảy ra các tính toán sai lầm trên quy mô toàn cầu.