Trợ giúp pháp lý giúp người nghèo

                

Một buổi trợ giúp pháp lý cho học sinh do    Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh tổ chức.

Con số “khiêm tốn”

Là tỉnh có địa bàn rộng với dân số hơn 1,2 triệu người, trong đó nhiều người có trình độ văn hóa còn hạn chế, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số. Chính vì thế, đối tượng thuộc diện trợ giúp pháp lý (TGPL) như người nghèo, người có công với cách mạng, trẻ em, người khuyết tật, người cao tuổi, phụ nữ bị bạo hành, người dân tộc thiểu số và các đối tượng yếu thế khác là tương đối lớn. Thời gian qua, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh đã nỗ lực thực hiện các kế hoạch thi hành Luật TGPL, chú trọng nâng cao năng lực cho đội ngũ trợ giúp viên pháp lý, cộng tác viên bằng cách tổ chức nhiều hội nghị tập huấn giới thiệu các nội dung của Luật TGPL và các văn bản hướng dẫn thi hành; kỹ năng, nghiệp vụ thực hiện các loại vụ việc TGPL. Qua đó, góp phần nâng cao kiến thức pháp luật về các lĩnh vực như: hình sự, dân sự, khiếu nại, tố cáo... nhằm giúp những đối tượng này được hưởng quyền lợi TGPL chính đáng.

Tuy nhiên, cho đến nay nhiều người trong số họ vẫn chưa biết được mình có đặc quyền ấy khi gặp khó khăn liên quan đến pháp lý. Trường hợp bà Nguyễn Thị Ba (62 tuổi) thuộc diện hộ cận nghèo neo đơn ở Tân Hải, thị xã La Gi là một ví dụ. Bà cho biết, nhiều năm qua, bà đã gửi đơn đến tòa án kiện một công ty khai thác cát làm sập nhà. Không có tiền đóng án phí, bà phải đi vay mượn nhiều người, đến nay vẫn chưa được giải quyết. Khi được hỏi, vì sao bà không đến Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh để nhận được sự giúp đỡ, bà trả lời, không hề biết về trung tâm này. Theo số liệu từ Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh, năm qua, cả tỉnh chỉ có khoảng 85 vụ được hưởng quyền trợ giúp pháp lý, trong đó có vụ đã hoàn thành và chưa hoàn thành.

Với số vụ này, Bình Thuận chỉ đạt ở mức trung bình về TGPL cho người nghèo so với các tỉnh khác trên cả nước. Bà Nguyễn Thị Kiều Châu – Phó Giám đốc Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh trăn trở nói với các cơ quan tố tụng tại cuộc kiểm tra công tác phối hợp TGPL trong hoạt động tố tụng ở địa bàn Đức Linh  và Tánh Linh: “Câu hỏi lớn đặt ra, tại sao các tỉnh khác làm được nhưng tỉnh ta lại không làm được. Chẳng hạn, tỉnh Quảng Bình làm 200 vụ việc/năm, tỉnh ta chỉ với con số khiêm tốn”. Bà cũng mong muốn rất cần các cơ quan tố tụng phối hợp tốt, tăng cường giải thích về quyền được hưởng TGPL miễn phí của Nhà nước cho người dân để giúp những người trong diện được TGPL nhận được quyền trợ giúp khi gặp khó khăn liên quan đến pháp luật.

 Cần quan tâm

Để giúp người dân, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh đang đẩy mạnh công tác phối hợp thực hiện TGPL giữa các cơ quan trong Hội đồng phối hợp liên ngành trong lĩnh vực tố tụng. Ngoài ra, đi phát tờ rơi, bảng biểu, đặc biệt chú trọng hoạt động truyền thông và công tác tham gia tố tụng, giúp người dân thuận tiện trong việc tìm hiểu và tiếp cận các dịch vụ pháp lý miễn phí của Nhà nước. Bên cạnh đó, kết hợp cử viên chức trung tâm tham gia học lớp đào tạo nghiệp vụ luật sư để tạo nguồn phát triển mạng lưới trợ giúp viên pháp lý và lựa chọn những luật sư có uy tín làm cộng tác viên đảm bảo đáp ứng kịp thời nhu cầu cần được TGPL trên địa bàn tỉnh.

Hiện lực lượng trợ giúp viên pháp lý rất mỏng, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh, chỉ có 2 chi nhánh (số 1 và số 3) trên địa bàn tỉnh. Mỗi chi nhánh có 1 trợ giúp viên, phụ trách 2 địa bàn như chi nhánh số 1 gồm Tánh Linh, Đức Linh và chi nhánh số 2 gồm  Bắc Bình và Tuy Phong. Với “quân số” đó thì không thể giải quyết xuể nhu cầu cần TGPL của người dân. Ông Nguyễn Như Phước – Chánh án TAND huyện Tánh Linh kiến nghị với đoàn kiểm tra công tác TGPL tỉnh về làm việc với tòa mới đây rằng, thành lập riêng một chi nhánh tại huyện Tánh Linh vì đối tượng trong diện TGPL trên địa bàn huyện nhiều. Hơn nữa, có chi nhánh ở đây sẽ giúp các cơ quan tố tụng làm tốt công tác trợ giúp pháp lý.

Xét thấy điều đó là chính đáng, ông Nguyễn Hữu Thông – Giám đốc Sở Tư pháp, Chủ tịch Hội đồng đoàn phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý tỉnh ghi nhận và cho biết sẽ xem xét kiến nghị thêm với tỉnh quan tâm vấn đề này. Tuy vậy, ông cũng đề nghị, trong điều kiện khó khăn về nhân lực, vật lực, các cơ quan tố tụng phải nỗ lực làm tốt hơn nữa công tác này để giúp đỡ người dân, những người yếu thế trong xã hội, bảo vệ được quyền và lợi ích hợp pháp, nâng cao trình độ hiểu biết pháp luật trong nhân dân.

Lê Ninh