Từ uy tín cộng đồng đến sức mạnh lòng dân

Bài 1: Khi niềm tin trở thành sức mạnh tự quản

Từ hòa giải mâu thuẫn, tuyên truyền pháp luật đến vận động phòng, chống ma túy, người có uy tín ở Lâm Đồng góp phần chuyển niềm tin trong cộng đồng thành sức mạnh tự quản, giữ vững đoàn kết và bảo vệ bình yên ngay từ cơ sở.

Gần dân để hiểu dân, nói dân tin

Ở thôn 1, xã Quảng Hòa, căn nhà của ông Dương Văn Hoạt, Bí thư Chi bộ thôn, là nơi nhiều người tìm đến khi có chuyện cần phân giải. Người gặp bất hòa trong gia đình, người vướng tranh chấp đất đai với hàng xóm, cũng có người muốn chia sẻ những khó khăn trong cuộc sống. Là thành viên chủ chốt của tổ hòa giải, ông Hoạt lắng nghe các bên, cùng tìm cách tháo gỡ để giữ gìn tình làng, nghĩa xóm.

Mỗi vụ việc đều có nguyên nhân và hoàn cảnh riêng. Bởi vậy, ông không vội đưa ra nhận xét mà tìm hiểu cặn kẽ, nghe từng bên trình bày rồi phân tích trên cơ sở pháp luật, kết hợp với sự am hiểu phong tục và quan hệ cộng đồng. Nhiều mâu thuẫn nhờ đó được giải quyết ngay từ cơ sở, không kéo dài thành vụ việc phức tạp.

Tham gia Ban Công tác Mặt trận thôn từ năm 2009, được bầu là người có uy tín năm 2011 và sau đó giữ chức Bí thư Chi bộ, ông Hoạt có nhiều năm gắn bó với bà con. Trách nhiệm của người đứng đầu chi bộ và uy tín được cộng đồng trao gửi cùng hội tụ trong từng công việc. Ông hiểu rằng muốn tuyên truyền chủ trương, vận động người dân chấp hành pháp luật thì trước hết phải gần dân, biết dân đang nghĩ gì và cần gì.

Từ câu chuyện của ông Hoạt có thể thấy, niềm tin không được tạo dựng bằng những lời nói chung chung. Niềm tin bắt đầu từ việc cán bộ và người có uy tín hiện diện khi dân cần, lắng nghe điều dân nói và cùng giải quyết những vấn đề thiết thân. Khi người dân cảm nhận được sự chân thành và trách nhiệm, việc tuyên truyền pháp luật cũng trở nên gần gũi, có sức thuyết phục hơn.

Cách vận động ấy cũng được Sư cả Thường Xuân Hữu, Chủ tịch Hội đồng chức sắc Bàlamôn giáo tỉnh, thực hiện trong nhiều năm tại thôn Lạc Trị, xã Liên Hương. Được bà con gọi thân mật là “Bác Cả”, ông thường là người được tìm đến khi trong làng có việc cần hòa giải hoặc khi người dân còn băn khoăn trước một chủ trương, chính sách mới.

Am hiểu phong tục, tín ngưỡng của đồng bào Chăm, Sư cả Thường Xuân Hữu lựa chọn cách lắng nghe rồi giải thích bằng ngôn ngữ gần gũi.

Theo ông, muốn bà con nghe và làm theo, người đi vận động trước hết phải gương mẫu, nói đúng, dễ hiểu và phù hợp với phong tục của cộng đồng. Từ chuyện nhà, chuyện làng đến những buổi sinh hoạt chung, ông vừa chuyển tải chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, vừa nắm bắt tâm tư để phối hợp với chính quyền cơ sở giải quyết vụ việc ngay từ đầu.

Điều Sư cả đặc biệt coi trọng là giữ gìn đoàn kết, không để những lời kích động, chia rẽ làm ảnh hưởng đến tình cảm giữa các dân tộc, tôn giáo. Bằng uy tín và sự gần gũi, những nội dung mới được bà con tiếp nhận dễ dàng hơn; những khúc mắc được phân tích, tháo gỡ trước khi phát sinh phức tạp.

Từ Quảng Hòa đến Liên Hương, dù điều kiện địa bàn và đặc điểm cộng đồng khác nhau nhưng điểm gặp nhau trong cách làm của ông Dương Văn Hoạt và Sư cả Thường Xuân Hữu là lấy sự gương mẫu làm nền tảng, lấy việc lắng nghe làm phương pháp.

Người có uy tín không chỉ truyền đạt chủ trương một chiều mà còn chuyển tải tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân đến cấp ủy, chính quyền. Sự kết nối hai chiều ấy giúp công tác dân vận đi vào thực chất, đồng thời thu hẹp khoảng cách giữa tổ chức đảng, chính quyền với người dân.

Từ niềm tin đến sức mạnh tự quản

Niềm tin được bồi đắp qua từng công việc sẽ tạo nền tảng để huy động người dân tham gia giữ gìn an ninh, trật tự. Tại xã Tuy Phong, điều này được thể hiện trong quá trình thực hiện Nghị quyết số 03-NQ/ĐU về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống, kiểm soát ma túy và xây dựng xã không ma túy.

Cùng với lực lượng công an, Mặt trận và các đoàn thể, người có uy tín, chức sắc tôn giáo trực tiếp vận động từng gia đình quản lý, giáo dục con em; nâng cao ý thức phòng ngừa, không để ma túy xâm nhập cộng đồng. Kết quả được ghi nhận tháng 8/2026 cho thấy địa phương hoàn thành 9/12 chỉ tiêu của nghị quyết.

Ở Tuy Phong, nghị quyết của cấp ủy được cụ thể hóa bằng sự phối hợp giữa các lực lượng và trách nhiệm của từng gia đình. Người có uy tín đưa nội dung vận động đến dòng họ, khu dân cư; lực lượng công an thực hiện nhiệm vụ chuyên môn; Mặt trận, đoàn thể tập hợp Nhân dân cùng tham gia. Kết quả chung được tạo nên từ chính sự liên kết ấy.

Tại thôn Phan Tiến, xã Bắc Bình, ông Kim Ngọc Thành tham gia mô hình “Chức sắc Bàlamôn giáo tham gia góp phần bảo đảm an ninh, trật tự vì bình yên cuộc sống”. Thông qua sinh hoạt cộng đồng, lễ hội truyền thống và những lần gặp gỡ bà con, ông phối hợp với chính quyền, đoàn thể và công an tuyên truyền pháp luật, vận động người dân nâng cao trách nhiệm bảo vệ địa bàn.

Lâm Đồng sau hợp nhất có địa bàn rộng, cơ cấu dân cư đa dạng, với 75 xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số. Bên cạnh những thuận lợi, đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn; trình độ tiếp cận thông tin giữa các địa bàn chưa đồng đều. Các thế lực thù địch, tổ chức phản động cũng thường tìm cách lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo, dân chủ và nhân quyền để xuyên tạc, lôi kéo, kích động.

Thực tế đó đặt ra yêu cầu bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng phải gắn chặt với xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh, giải quyết tốt các vấn đề từ cơ sở và nâng cao sức đề kháng của người dân trước thông tin sai lệch.

Người có uy tín, chức sắc tôn giáo và lực lượng cốt cán chính trị là những nhân tố có khả năng chuyển tải thông tin đúng, kịp thời định hướng nhận thức và góp phần ngăn ngừa các biểu hiện chia rẽ trong cộng đồng.

Và đây cũng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Bí thư Tỉnh ủy Lâm Đồng Y Thanh Hà Niê Kđăm xác định để tỉnh giữ vững ổn định an ninh trật tự, góp phần đạt được những mục tiêu của nhiệm kỳ 2025 - 2030 là: Tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức tuyên truyền; tăng cường giáo dục về an ninh mạng, giúp đồng bào nhận diện tin giả, thông tin sai lệch và luận điệu kích động. Cùng với đó là xây dựng, phát huy lực lượng cốt cán chính trị, nhất là người có uy tín trong dân tộc, tôn giáo; nắm chắc tình hình Nhân dân, giữ gìn bản sắc văn hóa và tăng cường khối đại đoàn kết.

Tại buổi gặp mặt biểu dương người có uy tín trong dân tộc thiểu số và chức sắc trong tôn giáo trên địa bàn tỉnh do Công an tỉnh tổ chức đầu năm 2026, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười cũng ghi nhận sự gương mẫu, trách nhiệm và đóng góp của người có uy tín, chức sắc, chức việc tôn giáo trong vận động đồng bào thực hiện pháp luật, phát triển kinh tế, bảo đảm an ninh, trật tự. Đồng chí mong muốn đội ngũ này tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, vận động Nhân dân, tham gia xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh.

Từ một mâu thuẫn được hòa giải ở Quảng Hòa đến những gia đình cùng phòng ngừa ma túy tại Tuy Phong, niềm tin được bồi đắp qua cách giải quyết những công việc sát với đời sống người dân. Khi cấp ủy, chính quyền phát huy được vai trò người có uy tín và khơi dậy trách nhiệm của cộng đồng, chủ trương của Đảng có thêm điều kiện đi vào cuộc sống. “Thế trận lòng dân” cũng được vun đắp từ những việc làm cụ thể ấy.

Bài 2: Đồng thuận mở những con đường mới