YKJ-1000: tên lửa siêu vượt âm giá rẻ tầm 1.300 km

Lingkong Tianxing (Trung Quốc) vừa giới thiệu tên lửa lướt siêu vượt âm YKJ-1000 với tầm bắn tối đa tới 1.300 km và tốc độ tối đa Mach 7. Theo báo Bưu điện Hoa Nam buổi sáng và các tài liệu trình chiếu lan truyền, chi phí sản xuất ước khoảng 700.000 nhân dân tệ (gần 99.000 USD) mỗi quả; thông tin cho biết hệ thống đã bước vào sản xuất hàng loạt sau khi trải qua thử nghiệm thực chiến. Khoảng cách chi phí giữa vũ khí tấn công giá thấp và các hệ thống phòng thủ đắt đỏ được đánh giá có thể tác động tới tư duy tác chiến và thị trường quốc phòng.

Thông số và công nghệ: “tên lửa bọc xi măng”

YKJ-1000 được đặt biệt danh là “tên lửa bọc xi măng” do sử dụng vật liệu dân dụng – trong đó có bê tông bọt – làm lớp phủ chịu nhiệt cho đầu đạn. Theo công ty, nhiều cấu kiện kết cấu được sản xuất bằng phương pháp đúc khuôn; bu-lông tách nổ được thay bằng dạng điện nhằm đơn giản hóa quy trình; các mô-đun camera và chip định vị Bắc Đẩu vốn phổ biến, giá rẻ trong thị trường drone dân dụng cũng được ứng dụng.

Cách tiếp cận này tận dụng chuỗi cung ứng dân dụng để tối ưu chi phí sản xuất, hướng tới khả năng chế tạo hàng loạt với công nghệ đã tích lũy sẵn có.

Nguồn lực công nghiệp và tổ chức R&D

Chủ tịch Wang Yudong cho biết doanh nghiệp “đứng trên vai những người khổng lồ”, phản ánh năng lực sản xuất chung của xã hội Trung Quốc trong khuôn khổ chiến lược “sản xuất tại Trung Quốc”. Ông nêu đây là sự chuyển đổi mang tính hệ thống, từ tư duy R&D, tổ chức chuỗi cung ứng, phương thức lưu trữ – bảo trì tới mô hình quản lý và mua sắm.

Đội ngũ R&D chủ yếu đến từ các tập đoàn hàng không – vũ trụ lớn. Ông Wang từng là tổng thiết kế và phó tổng công trình sư tại Học viện Công nghệ Phóng vệ tinh Trung Quốc. Tháng 9, Phó thủ tướng Zhang Guoqing đã thăm nhà máy của công ty tại Thành Đô, tỉnh Tứ Xuyên.

Hàm ý chiến thuật: bài toán bão hòa và áp đặt chi phí

Chênh lệch lớn giữa giá tên lửa tấn công và chi phí đánh chặn đang định hình lại bài toán tác chiến. Theo giới quan sát, ngay cả khi bên phòng thủ đầu tư hệ thống đánh chặn nhiều tầng, đối phương vẫn có thể áp đảo bằng loạt phóng vũ khí giá rẻ, đan xen một số loại hiện đại hơn như DF-17 do các tập đoàn quốc phòng nhà nước Trung Quốc sản xuất. Thực tiễn tại Ukraine cho thấy UAV vài trăm USD có thể buộc đối phương phải sử dụng tên lửa phòng không trị giá hàng trăm nghìn USD.

Trong môi trường hải quân, nếu được phổ biến, vũ khí tầm xa – tốc độ cao với chi phí thấp có thể tạo mối đe dọa đáng kể cho tàu mặt nước, kể cả tàu sân bay. Ví dụ được nêu: nếu Venezuela có đủ số lượng tên lửa, họ có thể đe dọa các nhóm tác chiến tàu sân bay Mỹ gần bờ; tầm hoạt động tác chiến hiệu quả của tàu sân bay hạt nhân lớp Ford là khoảng 1.100 km.

Ở Trung Đông, lực lượng Houthi tại Yemen đã nhiều lần tuyên bố tấn công tàu sân bay Mỹ từ đầu năm. Sự phổ biến của tên lửa giá rẻ có thể khiến các đòn tấn công kiểu này khó bị đánh chặn hơn.

Tác động thị trường và cán cân khu vực

Nhà bình luận quân sự Wei Dongxu nói với CCTV rằng nếu YKJ-1000 được đưa ra thị trường quốc phòng quốc tế, nó sẽ có sức cạnh tranh lớn, nhất là với những quốc gia chưa tự phát triển được tên lửa siêu vượt âm. Một loại vũ khí tầm xa, sức công phá mạnh, khả năng xuyên phá tốt và chi phí thấp có tiềm năng thu hút sự quan tâm.

Theo đánh giá được nêu, nếu được xuất khẩu rộng rãi, vũ khí này có thể giúp các nước nhỏ tăng năng lực răn đe trước các cường quốc, qua đó ảnh hưởng đến tính toán chiến lược trong khu vực.

Chi phí tham chiếu: tấn công rẻ, phòng thủ đắt

Sự chênh lệch chi phí này là một trong những lý do YKJ-1000 thu hút sự chú ý của giới quan sát, theo Bưu điện Hoa Nam buổi sáng.

Tranh luận về giá thành và những điểm cần theo dõi

Một số ý kiến trên mạng bày tỏ hoài nghi về mức giá được công bố, đặc biệt là cách chi phí nhiên liệu và động cơ có thể thấp như vậy. Công ty cho biết sẽ sớm công bố bài viết giải thích cụ thể. Ông Wang nói trên CCTV rằng nếu giá thực sự “rẻ đến mức đó”, vũ khí này có thể hỗ trợ Trung Quốc phát triển các hệ thống phòng thủ tên lửa tiên tiến trong tương lai.

Tổng hợp các dữ liệu công khai cho thấy YKJ-1000 đang tận dụng mạnh mẽ công nghệ và chuỗi cung ứng dân dụng để hạ giá thành. Tuy vậy, nhiều thông số chủ chốt, bao gồm cấu hình động cơ và chi phí chi tiết, vẫn cần được doanh nghiệp làm rõ theo cam kết.