Có một Hà Nội giữa đại ngàn cao nguyên

Vun vén nghĩa tình nơi vùng đất mới

Năm 1976, hàng ngàn thanh niên Thủ đô căng tràn sức sống, mang theo cốt cách, tâm hồn của quê hương đi theo tiếng gọi của Đảng và Nhà nước, xung phong khăn gói vào Lâm Đồng xây dựng vùng kinh tế mới. Trong đó, xã Nam Ban Lâm Hà (nay) được biết đến là thủ phủ kinh tế mới của người Hà Nội từ trước đến nay.

Trong cơn mưa chiều đầu tháng 10, ông Lê Tiến Thành (67 tuổi, thôn Tiền Lâm) - cựu thanh niên xung phong 76, 79 Lâm Đồng - Sông Bé bắt đầu câu chuyện bằng hồi ức về một thời tuổi trẻ, cùng 1.063 thanh niên huyện Đông Anh tình nguyện vào Lâm Đồng từ năm 1976 để xây dựng vùng kinh tế mới.

Ông Thành tâm sự: “Ngày ấy, chúng tôi vào đây gặp muôn vàn khó khăn bởi chưa làm quen được với khí hậu, đất đai, nguồn nước, đường sình lầy... Khu Tổng đội Đông Anh tại Nam Ban bấy giờ là nơi ở, sinh hoạt của chúng tôi lúc đó. Đội tiền trạm chúng tôi có nhiệm vụ xây dựng lán trại, nhà ở, đào giếng, trồng bắp, trồng sắn… Năm 1977, hơn 50 nóc nhà được lợp bằng tranh, dựng lên bằng vách đất đã được hoàn thành. Những nương bắp, khoai, sắn đã dần xuất hiện, sẵn sàng chào đón bà con Thủ đô vào đây để sinh sống, lập nghiệp”.

Giọng cười hào sảng với nét mặt tỏ rõ sự hài lòng trên vùng đất mới, bà Đoàn Thị Xuân Mai (71 tuổi, thôn Đống Đa), hiện là Trưởng Ban Liên lạc Hội Thanh niên xung phong Lâm Đồng - Sông Bé bảo rằng: “Thị trấn Nam Ban cũ, nay là xã Nam Ban Lâm Hà được mọi người nhắc đến nhiều bởi đây là thủ phủ kinh tế mới của người Hà Nội xưa. Qua rồi những năm tháng giữa “rừng thiêng, nước độc”, thức ăn qua ngày chỉ có bắp, khoai, sắn thì giờ đây cuộc sống bà con đã có nhiều đổi thay, khấm khá bởi những nương dâu, con tằm, bởi những vườn cà phê tốt tươi. Người dân ở đây luôn biết ơn chính quyền TP Hà Nội đã có chủ trương đúng đắn vào thời điểm sau khi đất nước giải phóng”.

Trong những chuyến thăm và làm việc với huyện Lâm Hà cũ, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong luôn khẳng định, Hà Nội luôn coi huyện Lâm Hà là quận, huyện thứ 31 của mình. Và có lẽ vậy mà mỗi năm, chính quyền Lâm Hà luôn được lãnh đạo Hà Nội ghé thăm, tặng quà và hỗ trợ cơ sở vật chất, quan tâm an sinh xã hội của địa phương.

Ngược dòng ký ức, ông Trần Văn Kỷ - nguyên Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Đông Thanh cũ còn nhớ như in khoảnh khắc được đón tiếp cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng ghé thăm bà con địa phương vào cuối năm 2012. “Tôi may mắn lúc đó được ngồi cùng xe với bác để đến thăm một hộ gia đình chính sách tiêu biểu và một hộ làm kinh tế giỏi của địa phương. Giọng nói của những người con miền Bắc khi gặp nhau trên quê hương mới thật ấm áp, nghĩa tình. Dù trên đoạn đường ngắn nhưng xuyên suốt câu chuyện, bác tập trung hỏi về cuộc sống của bà con, những thứ người dân bây giờ đang thiếu, đang cần và tình hình sản xuất của người dân…”, ông Kỷ xúc động nhớ lại.

Đồng hành, hỗ trợ hướng về tương lai

Dạo thăm thôn Thanh Trì (xã Nam Ban Lâm Hà), ông Trần Đăng Khoa - Trưởng thôn khoe với chúng tôi công trình cổng chào được chính quyền và Nhân dân huyện Thanh Trì xây dựng. Năm 2023, thôn được Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lâm Đồng công nhận đạt khu dân cư kiểu mẫu cấp tỉnh. “Không còn những lán tranh ngày trước, không còn những quả đồi trơ trọi khô cằn, mà thay vào đó là những ngôi nhà kiên cố, khang trang, đường bê tông sạch, đẹp, màu xanh của cà phê, của cây dâu đã được phủ xanh. Đời sống văn hóa cũng vì thế được giao thoa giữa miền Bắc và bà con phía Nam Tây Nguyên để trở thành vùng đất phong phú về văn hóa dân tộc. Bây giờ người dân tích cực trồng cà phê, phát triển trồng dâu, nuôi tằm. Hiện thu nhập bình quân đầu người của thôn là 50 triệu đồng/người/năm… Dấu ấn của Hà Nội từ những công trình vẫn mãi ở đó. Bà con luôn biết ơn bởi sự gắn kết, đồng hành, hỗ trợ của Thủ đô đối với hàng ngàn người con nơi vùng kinh tế mới Lâm Hà…”, ông Khoa phấn khởi.

Những năm qua, đối với huyện Lâm Hà (cũ), TP Hà Nội và các quận, huyện đã hỗ trợ đầu tư cho địa phương nhiều công trình thiết thực, ý nghĩa. Cụ thể, giai đoạn 2004 - 2010, Hà Nội đã hỗ trợ 34,3 tỷ đồng thực hiện 8 công trình, dự án; giai đoạn 2011 - 2015, hỗ trợ đầu tư 32 công trình, dự án cùng nhiều trang thiết bị và cơ sở vật chất với tổng kinh phí 197,47 tỷ đồng; giai đoạn 2016 - 2020, đầu tư xây dựng 17 công trình, dự án, bao gồm 8 công trình thuộc lĩnh vực giáo dục, 8 công trình giao thông, 1 công trình chỉnh trang đô thị với tổng kế hoạch vốn hỗ trợ là hơn 215 tỷ đồng, tổng số vốn đã hỗ trợ là 181 tỷ đồng.

Đồng chí Phan Tiến Dũng - Chủ tịch UBND xã Nam Ban Lâm Hà khẳng định rằng: “Xây dựng vùng kinh tế mới ở Lâm Đồng, Lâm Hà được xem như là một phần máu thịt của Hà Nội. Chính vì lẽ đó, trong những năm qua, nhiều công trình dân sinh đã được hoàn thành, phát huy tối đa hiệu quả, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương. Thực hiện chủ trương sắp xếp chính quyền địa phương 2 cấp, huyện Lâm Hà thống nhất thành lập 6 xã mới và lấy tên Lâm Hà gắn với địa danh của mỗi xã. Đó cũng là cách mà chính quyền và Nhân dân địa phương thầm gợi nỗi thương nhớ về cố hương. Nơi vùng đất luôn nặng nợ ân tình của những người con xa quê đi xây dựng làm kinh mới tại Lâm Đồng”.