Dạy học tích hợp AI để hình thành tư duy số

Những bài học đầu tiên về AI

Năm học 2025 - 2026, Trường Tiểu học Lạc Tánh 1 (xã Tánh Linh) là một trong những đơn vị được Sở GD&ĐT lựa chọn triển khai thí điểm giáo dục AI. Hơn 570 học sinh ở cả 5 khối lớp được tiếp cận những nội dung phù hợp với từng độ tuổi. Ở lớp 1, học sinh làm quen với AI thông qua các bài học về đo độ dài, đồ vật thông minh hay những câu chuyện đời sống. Lên lớp 2, các em biết đến hệ thống cảnh báo thiên tai, robot hỗ trợ việc nhà, máy quét mã QR. Đến lớp 5, học sinh bắt đầu trải nghiệm ChatGPT, Gemini, Canva AI để thiết kế poster, tìm kiếm thông tin và học cách đặt câu lệnh hiệu quả.

Bà Huỳnh Thị Ngọc Hà - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Lạc Tánh 1 chia sẻ: “Ở bậc tiểu học, điều quan trọng nhất là giúp các em hiểu AI chỉ là công cụ hỗ trợ học tập và cuộc sống. Vì vậy, nhà trường lựa chọn cách tích hợp nhẹ nhàng vào từng môn học, hoạt động trải nghiệm giúp các em vừa học vừa chơi, vừa hình thành tư duy công nghệ. Đồng thời biết sử dụng AI đúng cách, an toàn và có trách nhiệm”.

Sau thời gian triển khai, 100% cán bộ quản lý, giáo viên của trường đã tham gia tập huấn. Tất cả các tổ chuyên môn đều xây dựng kế hoạch tích hợp giáo dục AI vào kế hoạch giáo dục của tổ. Quan trọng hơn, giáo viên đã mạnh dạn đổi mới phương pháp, còn học sinh hứng thú hơn với những giờ học giàu tính khám phá.

Nếu ở bậc tiểu học, AI được tiếp cận bằng những bài học gần gũi thì tại Trường THPT Chuyên Trần Hưng Đạo (phường Phú Thủy), học sinh bắt đầu khai thác AI như một công cụ hỗ trợ nghiên cứu, học tập và sáng tạo. Trong các giờ học, học sinh sử dụng AI để tìm kiếm thông tin, xây dựng ý tưởng, giải quyết bài toán hay thực hiện các dự án học tập.

Ông Trần Minh Hải - Hiệu trưởng Trường THPT Chuyên Trần Hưng Đạo cho biết: “Thực hiện kế hoạch thí điểm của ngành giáo dục, nhà trường đã tổ chức tập huấn cho toàn bộ cán bộ quản lý, giáo viên; lồng ghép nội dung AI vào nhiều môn học, đặc biệt là Tin học. Đồng thời, trường triển khai các dự án học tập để học sinh vận dụng AI vào giải quyết những vấn đề gắn với thực tiễn”.

Đến nay, trường có khoảng 75% học sinh đã được tiếp cận nội dung giáo dục AI; 100% cán bộ quản lý và giáo viên tham gia triển khai. Quan trọng hơn, việc ứng dụng AI đã góp phần thay đổi mới cách dạy và cách học: giáo viên giữ vai trò hướng dẫn, còn học sinh được khuyến khích đặt câu hỏi, phản biện và phát triển tư duy độc lập.

Mở ra hành trình mới

Năm học 2025 - 2026, toàn tỉnh có 47 cơ sở giáo dục tham gia thí điểm giáo dục AI, gồm 16 trường tiểu học, 16 trường THCS và 15 trường THPT. Dù cách triển khai khác nhau tùy điều kiện thực tế, các trường đều hướng tới mục tiêu hình thành năng lực số cho học sinh, đổi mới phương pháp dạy học và xây dựng môi trường giáo dục thích ứng với thời đại công nghệ.

AI cũng mở ra một hành trình mới đối với đội ngũ giáo viên. Từ những giáo án truyền thống, nhiều thầy cô đã chủ động ứng dụng công nghệ để xây dựng học liệu, thiết kế hình ảnh, video, câu hỏi và các hoạt động học tập theo hướng cá thể hóa. Những buổi sinh hoạt chuyên môn giờ đây không chỉ trao đổi về nội dung bài học mà còn chia sẻ kinh nghiệm khai thác các công cụ AI phục vụ giảng dạy.

Tuy nhiên, việc đưa AI vào trường học vẫn còn nhiều khó khăn, do hạ tầng công nghệ giữa các địa phương chưa đồng thời, năng lực ứng dụng AI của đội ngũ giáo viên còn chênh lệch. Mặt khác, học liệu chuyên sâu dành cho từng cấp học còn hạn chế và chưa có tiêu chí thống nhất để kiểm tra, đánh giá kết quả... Do vậy, Sở GD&ĐT xác định việc ban hành hướng dẫn thống nhất, xây dựng kho học liệu dùng chung và tăng cường tập huấn chuyên sâu sẽ là điều kiện quan trọng để chương trình thí điểm phát huy hiệu quả.